Avropa 2024-cü ildə tarixin ən isti ilini yaşadı
Dünya 15 Aprel 2025, 13:44
19233
Avropa Birliyinin (Aİ) peyk monitorinq sistemi Kopernik 2024-cü ilin Avropa üçün rekordların ən isti ili olacağını açıqlayıb.
CityPost.az xəbər verir ki, Kopernik İqlim Dəyişikliyi Xidməti və Ümumdünya Meteorologiya Təşkilatı (WMO) tərəfindən hazırlanan Avropa İqlim Durumu 2024 (ESOTC 2024) hesabatı ictimaiyyətlə paylaşılıb.
Müvafiq olaraq, Avropa ən sürətlə istiləşən qitə statusunu saxladı. 2024-cü il Avropa üçün rekordların ən isti ili olacaq.
Qitənin mərkəzi, şərq və cənub-şərq hissələrində rekord temperatur qeydə alınıb.
Bütün il ərzində Avropa regionunda dənizin temperaturu orta səviyyədən 0,7 dərəcə yüksək olub. Sözügedən temperatur Aralıq dənizi üçün orta səviyyədən 1,2 dərəcə yuxarı ölçüldü ki, bu da rekord göstəriciyə uyğundur.
Şərqi Avropada geniş yayılmış daşqınlar, həddindən artıq istilər və quraqlıq
İl boyu şərq və qərb rayonlarında iqlim şəraitində təzadlar müşahidə olunub. Şərqdə həddindən artıq quru və tez-tez rekord temperaturlar, qərbdə isə isti, lakin rütubətli şərait yaşanıb.
Şərq-Qərb müxalifəti; Temperatur, yağıntı, torpaq rütubəti, buludlar, günəş işığının müddəti, günəş radiasiyası və günəş enerjisi istehsal potensialı kimi bir çox iqlim dəyişənləri diqqəti cəlb etmişdir.
Qərbi Avropa 1950-ci ildən bəri təhlil edilən dövrdə ən yağışlı onilliklərdən birini yaşadı.
Bütün qitədə fırtına və daşqınlar Avropada 413 000 nəfərə təsir edib, ən azı 335 nəfər ölüb.
Sentyabr ayında Portuqaliyada baş verən yanğınlar bir həftə ərzində təxminən 1100 kvadrat kilometr ərazini məhv etdi ki, bu da Avropanın ümumi illik yanmış ərazisinin təxminən dörddə birinə bərabərdir.
Avropada 42 minə yaxın insanın meşə yanğınlarından zərər çəkdiyi təxmin edilir.
Hesabatda Kopernik İqlim Dəyişikliyi Xidmətinin direktoru Karlo Buontemponun aşağıdakı qiymətləndirməsi var:
"2024-cü il Avropa üçün rekord tarixdə ən isti il oldu. Cənub-şərqi Avropada ən uzun isti dalğasını, Skandinaviya və Svalbardda rekord buz kütləsi itkisini gördük. Lakin 2024-cü il həm də Şərqi və Qərbi Avropa arasında kəskin iqlim təzadları ili oldu. Qərarlarımızı bildirmək üçün iqlim məlumatlarından və məlumatlarından necə istifadə etməyi öyrənmək bizim hamımız üçün prioritet olmalıdır."
Yeganə
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Rusiya səfiri Moldova XİN-ə çağırılıb
Sentyabrın 30-da üç pilotsuz uçuş aparatının Moldovanın hava məkanını pozması ilə bağlı Rusiyanın Kişinyovdakı səfiri Oleq Ozerov Xarici İşlər Nazirliyinə çağırılıb.APA xəbər verir ki, bu barədə Moldova Xarici İşlər Nazirliyi məlumat yayıb.Moldova XİN hava məkanının pozulmasını pisləyib və bu cür halların ölkə vətəndaşlarının təhlükəsizliyinə birbaşa təhdid yaratdığını bildirib.Nazirlik Rusiya Federasiyasını Ukraynaya hücumları və Moldovanı təhlükəyə atan hərəkətləri dərhal dayandırmağa çağırıb.
01 Oktyabr 2026, 18:35
Fransada etirazlara görə müxtəlif şəhərlərdə həbslər həyata keçirilir
Yuxarı sinif şagirdləri və universitet tələbələri tərəfindən təşkil edilən blokada Fransanın bir sıra şəhərlərində iğtişaşlara çevrilib, polis saxlanmalar həyata keçirir."Report" xəbər verir ki, bu barədə Fransa mediası məlumat yayıb.Bəzi məlumatlara görə, Nitsa və Mentonda 14-18 yaş arası gənclər arasında 24 nəfər həbs olunub. Od departamentinin prefekti 12 nəfərin həbs edildiyini bildirib.Rona regionunda 34 nəfər həbs edilib, 15 nəfər yüngül xəsarət alıb, Oşeldə 5 nəfər, bu gün səhər isə departamentdə ümumilikdə 37 nəfər həbs edilib.Ümumilikdə bu gün orta məktəblərin qarşısında 340 aksiya keçirilib, 169 blokpost qeydə alınıb.İl-de-Frans regionunda 200-dən çox orta məktəb bağlanıb....
01 Oktyabr 2026, 18:28
İndoneziyanın meşə yanğınları Malayziya və Sinqapuru tüstüyə qərq edib
İndoneziyada meşə yanğınlarının yaratdığı tüstü bir aydan çoxdur Malayziya və Sinqapurda hava keyfiyyətini pisləşdirib. Tüstü səbəbindən bəzi məktəblər bağlanıb, tənəffüs yolları ilə bağlı şikayətlərin sayı isə kəskin artıb.Citypost.az xarici KİV-lərə istinadən xəbər verir ki, mütəxəssislər bildirirlər ki, qonşu ölkələrin İndoneziyaya qarşı hüquqi mübarizə aparmaq imkanları məhduddur. Malayziya və Sinqapurun Beynəlxalq Ədalət Məhkəməsinə müraciəti üçün İndoneziyanın həmin məhkəmənin yurisdiksiyasını qəbul etməsi tələb olunur. Üç ölkə ASEAN-ın Transsərhəd Duman Çirklənməsi Sazişinə qoşulsa da, sənəd dövlətlər arasında məhkəmə çəkişməsi mexanizmi nəzərdə tutmur.Ekspertlər daha real həll yolu kimi ASEAN çərçivəsində əməkdaşlığın gücləndirilməsini, yanğın ocaqlarının monitorinqini, məlumat mübadiləsini və qanunsuz yandırmalara qarşı tədbirlərin sərtləşdirilməsini göstərirlər....
01 Oktyabr 2026, 09:32
ABŞ-da 18 yaşında qətl törədən qadının edamı son anda dayandırılıb
ABŞ-ın Tennessi ştatında 50 yaşlı Krista Qeyl Paykın edamı icraya təxminən bir saat qalmış dayandırılıb. Citypost.az xarici KİV-lərə istinadən xəbər verir ki,federal apelyasiya məhkəməsi Paykın uşaqlıqda məruz qaldığı cinsi istismarın ölüm hökmü çıxarılarkən lazımi qaydada nəzərə alınıb-alınmadığını araşdırmağa qərar verib.Payk 1995-ci ildə 19 yaşlı Kollin Slemmerin qətlində təqsirli bilinib və cinayəti törətdiyi zaman 18 yaşında olub. Müdafiə tərəfi onun ağır uşaqlıq travmaları və psixi sağlamlıq vəziyyətinin hökm zamanı nəzərə alınmalı olduğunu bildirib.Ədli proses davam etdiyi üçün Paykın edamı təxirə salınıb və məsələ ilə bağlı son qərarın ABŞ Ali Məhkəməsi tərəfindən verilməsi gözlənilir. Edam həyata keçirilsəydi, Payk Tennessi ştatında uzun illərdən...
01 Oktyabr 2026, 09:29
Qvadelupada prefektin kreol dili ilə bağlı sözləri qalmaqal yaradıb
Fransanın Karib dənizində yerləşən Qvadelupa adasında prefekt Tyerri Devimieunun kreol dili ilə bağlı sözləri etirazlara səbəb olub.Citypost.az Associated Press-ə istinadən xəbər verir ki, hadisə Sainte-Rose şəhərində baş verib və görüntülər sosial şəbəkələrdə yayılıb.Kreol dilində danışan balıqçıya prefekt “mənimlə fransızca danış” deyib və kreol dilində danışmağı ona qarşı hörmətsizlik kimi qiymətləndirib. Sonradan sözlərinə görə üzr istəyən Devimieu ifadələrini “uğursuz” adlandırıb və balıqçılarla görüş zamanı söhbətin bütün incəliklərini anlamadığını bildirib.Qvadelupada fransız dili rəsmi dil olsa da, 370 mindən çox əhalinin yaşadığı adada kreol dili geniş yayılıb. Kreol dili tərəfdarları onu yalnız ünsiyyət vasitəsi deyil, Qvadelupa xalqının mədəni kimliyinin mühüm hissəsi hesab edirlər....
01 Oktyabr 2026, 09:27
Mərakeşdə 4 min illik müdafiə sistemi tapılıb
Mərakeşdə arxeoloqlar təxminən 4 min il yaşı olan müdafiə divarları, xəndəklər və torpaq istehkamlar aşkar ediblər. Rabatdan təxminən 80 kilometr şərqdə yerləşən Ued-Bext ərazisindəki tapıntı Şimali Afrikada Nil vadisindən kənarda bu dövrə aid ən qədim müdafiə strukturlarından biri hesab olunur.Tədqiqatçılar hesab edirlər ki, istehkamlar yaşayış məntəqəsinin mühüm iqtisadi mərkəz olduğunu göstərir. Ərazidə kənd təsərrüfatı ilə məşğul olunub, mal-qara saxlanılıb və böyük həcmdə taxıl ehtiyatları toplanıb. İstehkamların hansı məqsədlə tikildiyi isə hələlik məlum deyil. Alimlər bunun resurslar uğrunda rəqabət, mühüm marşrutlara nəzarət və ya daha mərkəzləşmiş hakimiyyətin yaranması ilə bağlı ola biləcəyini düşünürlər.Tədqiqat müəllifləri bildirirlər ki, belə böyük tikililərin inşası əvvəlcədən...
01 Oktyabr 2026, 09:24
