Avropa 2024-cü ildə tarixin ən isti ilini yaşadı
Dünya 15 Aprel 2025, 13:44
20906
Avropa Birliyinin (Aİ) peyk monitorinq sistemi Kopernik 2024-cü ilin Avropa üçün rekordların ən isti ili olacağını açıqlayıb.
CityPost.az xəbər verir ki, Kopernik İqlim Dəyişikliyi Xidməti və Ümumdünya Meteorologiya Təşkilatı (WMO) tərəfindən hazırlanan Avropa İqlim Durumu 2024 (ESOTC 2024) hesabatı ictimaiyyətlə paylaşılıb.
Müvafiq olaraq, Avropa ən sürətlə istiləşən qitə statusunu saxladı. 2024-cü il Avropa üçün rekordların ən isti ili olacaq.
Qitənin mərkəzi, şərq və cənub-şərq hissələrində rekord temperatur qeydə alınıb.
Bütün il ərzində Avropa regionunda dənizin temperaturu orta səviyyədən 0,7 dərəcə yüksək olub. Sözügedən temperatur Aralıq dənizi üçün orta səviyyədən 1,2 dərəcə yuxarı ölçüldü ki, bu da rekord göstəriciyə uyğundur.
Şərqi Avropada geniş yayılmış daşqınlar, həddindən artıq istilər və quraqlıq
İl boyu şərq və qərb rayonlarında iqlim şəraitində təzadlar müşahidə olunub. Şərqdə həddindən artıq quru və tez-tez rekord temperaturlar, qərbdə isə isti, lakin rütubətli şərait yaşanıb.
Şərq-Qərb müxalifəti; Temperatur, yağıntı, torpaq rütubəti, buludlar, günəş işığının müddəti, günəş radiasiyası və günəş enerjisi istehsal potensialı kimi bir çox iqlim dəyişənləri diqqəti cəlb etmişdir.
Qərbi Avropa 1950-ci ildən bəri təhlil edilən dövrdə ən yağışlı onilliklərdən birini yaşadı.
Bütün qitədə fırtına və daşqınlar Avropada 413 000 nəfərə təsir edib, ən azı 335 nəfər ölüb.
Sentyabr ayında Portuqaliyada baş verən yanğınlar bir həftə ərzində təxminən 1100 kvadrat kilometr ərazini məhv etdi ki, bu da Avropanın ümumi illik yanmış ərazisinin təxminən dörddə birinə bərabərdir.
Avropada 42 minə yaxın insanın meşə yanğınlarından zərər çəkdiyi təxmin edilir.
Hesabatda Kopernik İqlim Dəyişikliyi Xidmətinin direktoru Karlo Buontemponun aşağıdakı qiymətləndirməsi var:
"2024-cü il Avropa üçün rekord tarixdə ən isti il oldu. Cənub-şərqi Avropada ən uzun isti dalğasını, Skandinaviya və Svalbardda rekord buz kütləsi itkisini gördük. Lakin 2024-cü il həm də Şərqi və Qərbi Avropa arasında kəskin iqlim təzadları ili oldu. Qərarlarımızı bildirmək üçün iqlim məlumatlarından və məlumatlarından necə istifadə etməyi öyrənmək bizim hamımız üçün prioritet olmalıdır."
Yeganə
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Tayland və Malayziya vətəndaşlarına Avropaya səfərlərlə bağlı xəbərdarlıq edib
Tayland və Malayziya hökumətləri Avropanın bəzi ölkələrində keçirilən etiraz aksiyaları və baş verən iğtişaşlarla əlaqədar vətəndaşlarına xəbərdarlıq ediblər.Citypost.az AFP-ə istinadən xəbər verir ki, Taylandın xarici işlər naziri Sihasak Phuangketkeow vətəndaşları Avropadakı vəziyyəti diqqətlə izləməyə çağırıb. O, xüsusilə Fransa, İtaliya və İspaniyadakı vəziyyətlə bağlı narahatlığını ifadə edərək, zəruri olmadığı təqdirdə səfərlərin təxirə salınmasını tövsiyə edib.Fransada yaşayış xərclərinə qarşı keçirilən kütləvi etirazlar küçə iğtişaşları ilə müşayiət olunub. İtaliya və Belçikada da toqquşmalar baş verib, İspaniya və Portuqaliyada isə etirazlar davam edir.Malayziyanın Parisdəki səfirliyi də Fransada yaşayan vətəndaşlarını ehtiyatlı olmağa və təhlükəsizlik vəziyyətini izləməyə çağırıb. Səfirlik ölkəyə səfərlərə rəsmi məhdudiyyət qoyulmadığını, lakin zəruri...
22 Oktyabr 2026, 09:30
Çilidə mis hasilatı son 15 ilin ən aşağı səviyyəsinə düşüb
Dünyanın ən böyük mis istehsalçısı olan Çilidə hasilat son 15 ilin ən aşağı səviyyəsinə düşüb. Yaşıl enerji və süni intellekt texnologiyalarına artan tələbat fonunda istehsalın azalması qlobal mis bazarında narahatlıq yaradır.Citypost.az xarici KİV-lərə istinadən xəbər verir ki, Çilidə hasilatın azalmasının əsas səbəbləri mədənlərin köhnəlməsi, filizlərin keyfiyyətinin aşağı düşməsi, genişləndirmə layihələrinin gecikməsi və əlverişsiz hava şəraitidir.Onilliklər ərzində istismar edilən iri yataqlarda əvvəlki həcmdə mis əldə etmək üçün daha çox filiz emalına ehtiyac yaranıb. Bu isə hasilat xərclərini artırır və işləri çətinləşdirir. Eyni zamanda, bir sıra modernləşdirmə layihələri texniki problemlər və əlavə xərclərlə üzləşib. Dövlətə məxsus Codelco şirkəti seysmik risklərlə əlaqədar ölkənin...
22 Oktyabr 2026, 09:21
İsraildə seçkilərin taleyini müəyyənləşdirəcək əsas məsələlər açıqlanıb
İsraildə oktyabrın 27-də keçiriləcək seçkilərdə hərbi xidmətə çağırış, artan yaşayış xərcləri və HƏMAS-ın 7 oktyabr 2023-cü il hücumunun qarşısının alına bilməməsinə görə məsuliyyət məsələləri əsas müzakirə mövzuları olacaq.Citypost.az AFP-ə istinadən xəbər verir ki, seçki kampaniyasında ölkənin təhlükəsizlik strategiyası, hökumətin böhranlara münasibəti və dini qüvvələrin ictimai həyatda rolu da ön plana çıxıb.Seçicilərin diqqətində olan əsas məsələlərdən biri 7 oktyabr hücumu ilə bağlı müstəqil dövlət araşdırma komissiyasının yaradılmasıdır. Həmin hücum nəticəsində 1200-dən çox insan həlak olub. Baş nazir Benyamin Netanyahu hökuməti müstəqil araşdırma çağırışlarını rədd edərək fərqli komissiya modeli təklif edib. Müxalifət isə bunun məsul şəxslərin qorunmasına xidmət edə biləcəyini bildirir. Netanyahunun...
22 Oktyabr 2026, 09:20
Hökumətlər çatbotların siyasət və seçki cavablarına təsir göstərməyə çalışır
ABŞ-dakı Vanderbilt Universitetinin beyin mərkəzinin tədqiqatçıları 12 ölkə və regionda süni intellektin tənzimlənməsini araşdırıblar. The Conversation yazır ki, nəticələrə görə, müxtəlif ölkələrin qanunları çatbotların siyasət və seçkilər barədə cavablarına təsir göstərə və seçicilərin informasiyaya çıxışını məhdudlaşdıra bilər.Citypost.az xəbər verir ki, sorğulara görə, amerikalı seçicilərin təxminən beşdə biri seçkilər və siyasətlə bağlı suallarla artıq çatbotlara müraciət edib. Lakin istifadəçilər çatbot cavablarının yalnız tərtibatçılardan deyil, həm də hökumət tələblərindən asılı ola biləcəyini bilməyə bilərlər. Müəlliflərin fikrincə, hakimiyyət orqanları bəzən real təhdidlərlə mübarizəni siyasi müzakirələri və rəhbərliyin tənqidini məhdudlaşdırmaq üçün bəhanə edirlər.Çində süni intellekt inkişaf etdiricilərindən modellərinin “əsas sosialist dəyərlərinə” uyğunluğunu təmin etmələri...
22 Oktyabr 2026, 09:17
İtaliyada Müqəddəs Jeromun məktubunda təsvir olunan IV əsr kilsəsi aşkar edilib
Arxeoloqlar İtaliyanın şimal-şərqindəki qədim Roma şəhəri Altinoda IV əsrə aid kilsənin və ona bitişik yepiskop sarayının qalıqlarını tapıblar. “Popular Mechanics” yazır ki, kəşf Müqəddəs Jeromun 396-cı ildə qələmə aldığı məktubdakı məlumatları təsdiqləyir və Venesiyanın formalaşmasında rol oynamış altinoluların köçürülməsi tarixini bərpa etməyə kömək edir.Citypost.az xarici KİV-lərə istinadən xəbər verir ki, Uzun müddət tədqiqatçılar Altinoda kilsənin mövcud olduğunu yalnız ehtimal edirdilər. Bu barədə Latın Kilsəsinin atası və Müqəddəs Kitabın Latın tərcüməsi “Vulqata”nın müəllifi Jerom şəhərin ilk yepiskopu Heliodorusa yazdığı məktubda bəhs edib. Lakin arxeoloji sübut yox idi. Məktubda qurbangah, divarlar, döşəmələr, pərdəli qapılar və müqəddəs qablar, həmçinin keşiş Nepotianusun məbədə qayğısı...
22 Oktyabr 2026, 09:14
Ermənistan KTMT-yə qayıtmayacaq
Ermənistan xarici işlər və xarici ticarət naziri Ararat Mirzoyan ölkəsinin Kollektiv Təhlükəsizlik Müqaviləsi Təşkilatına (KTMT) qayıda biləcəyini təsəvvür etmədiyini bildirib.Citypost.az Modern.az-a istinadən xəbər verir ki, o, parlamentdə jurnalistlərə açıqlamasında təşkilatın baş katibi Talatbek Masadıkovun son bəyanatlarını şərh edərkən bu fikri səsləndirib.“Dünyada hər şey bir-birinə qarışıb. Hesab edirəm ki, hamımız birlikdə hər şeyi tam şəkildə müəyyənləşdirməliyik. Şəxsən mən Ermənistanın KTMT-yə necə qayıda biləcəyini təsəvvür etmirəm”, - Mirzoyan vurğulayıb....
21 Oktyabr 2026, 20:27
