Bizə yazın

Baku

-°C

USD

-

Ərdoğanın Paşinyana məsləhəti: kitab oxu - ŞƏRH

Dünya 25 Sentyabr 2024, 16:26

13585

BMT dünya dövləti rolunu oynaya bilər. Təşkilatın Baş Assambleyasının 79-cu sessiyasında dövlət, hökumət başçıları, XİN rəhbərləri və ölkələrin başqa yüksək vəzifəli rəsmilərinin bir-biri ilə görüşləri, çıxışları bunu təsdiqləyir.

Müxtəlif dövlətlərin başçıları BMT-də islahatlarının aparılmasını təklif edib. Hətta, bu istiqamətdə tənqidi məqalələr və kitablar belə yazılıb.

Türkiyə Prezidenti Rəcəb Tayyib Ərdoğan “Daha ədalətli bir dünya mümkündür” (“Daha Adil Bir Dünya Mümkün”) kitabında bu məsələdən də bəhs edib.

Sentyabrın 24-də Türkiyə lideri Nyu-Yorkda BMT Baş Assambleyasının sessiyası çərçivəsində “Türk evində” Ermənistanın baş naziri Nikol Paşinyanı qəbul edib.

Rəcəb Tayyib Ərdoğan ona kitabını hədiyyə verib.

Bunu Prezidentin hökumət başçısına özünəməxsus ismarışı da saymaq olar. Çünki belə görüşlərdə istənilən element təsadüfi sayılmaz.


Türkiyə ilə Ermənistan arasında normallaşma prosesinin başlanmasına 15 il əvvəl cəhd edilmişdi. Onda Ermənistan Azərbaycan torpaqlarını işğal altında saxlayırdı. Rəsmi İrəvan təcavüzkar üstünlüyündən istifadə edərək Türkiyəyə qarşı qondarma soyqırımı, ərazi iddialarından əl çəkmirdi. Bu azmış kimi Azərbaycan və Türkiyə məsələlərinin ayrılmasını təklif edirdi. Başqa sözlə o vaxt Ermənistanın əsas qanunu və müstəqillik haqqında konstitusiya aktı prosesin başlamasına ən böyük mane olmuşdu. Nəticədə məsələyə dair protokollar ləğv edildi.

Bundan sonra rəsmi Ankara Azərbaycan torpaqları işğaldan azad edilməyənədək bu ölkəyə sərhəd qapılarını açmayacağını bildirdi. İki ölkə arasında sərhəd-buraxılış məntəqələri indiyədək bağlıdır.

Buna səbəb yenə Ermənistanın müstəqillik haqqında konstitusiya aktı, əsas qanunu, tarix kitabları, gerbi, himni, bir sözlə, erməni etnik qrupu arasında on illərdir təbliğ olunan anti-Türkiyə və anti-Azərbaycan düşmənliyidir.


Nikol Paşinyan və komandasının üzvləri konstitusiya dəyişiklərinə hazır olduqlarını, qeyd etdiyimiz məsələlərdən, o cümlədən orta məktəblərdə tədris olunan tarix kitablarının dəyişdirilməsinin vacibliyini vurğulasalar da, indiyədək, bu istiqamətdə elə böyük işlər görülməyib. Yəni, İrəvan bu məsələdə bəyanatdan uzağa getməyib. Bununla belə müxtəlif görüşlərdə Paşinyan və hökumət üzvləri Azərbaycanla sülh sazişinin imzalanmasına hazır olduqlarından ağız dolusu danışırlar. Ermənistan rəhbərliyi həmin açıqlamaları ilə rəsmi Bakını beynəlxalq ictimaiyyətin qınaq obyektinə çevirməyə səy göstərir.

Ancaq 15 il əvvəl imzalanmış protokolların reallaşmamasının səbəbləri bu gün də aradan qalxmayıb.

Rəsmi İrəvan yeni konstitusiya üçün daha üç il gözlənilməsi bəyanatı ilə çıxış edir. Bu isə Azərbaycan və Türkiyə ilə normallaşma prosesinin başlanılmasının bilərəkdən yubadılması qənaətinə gəlməyə əsas verir. Ermənistanın Əsas qanununda dəyişiklik etməməsi Azərbaycanla sülh sazişinin imzalanmasına da böyük maneə olaraq qalmaqdadır.


Görüşdə Rəcəb Tayyib Ərdoğan və Nikol Paşinyan ölkələr arasında nizamlanma prosesini ilkin şərt olmadan davam etdirməyə və münasibətlərə yeni təkan verməyə hazır olduqlarını vurğulayıblar.

Həmsöhbətlər Ermənistan-Türkiyə münasibətlərinin normallaşması prosesi çərçivəsində artıq atılmış addımlar və mövcud razılaşmalar barədə ətraflı danışıblar. Tərəflərin regional məsələləri də müzakirə etdikləri bildirilib.

Paşinyan Ərdoğana Ermənistanla Azərbaycan münasibətlərinin normallaşması prosesindəki mövcud vəziyyət, münasibətlərin nizamlanmasına dair saziş imzalamağa hazır olması, habelə hökumətin “Sülh kəsişməsi” təşəbbüsü barədə məlumat verib.

Türkiyə lideri Ermənistan hökumətinin başçısına bildirib ki, ölkələr ilkin şərt irəli sürmədən münasibətlərin normallaşdırılmasında mühüm irəliləyiş əldə ediblər və dialoq davam edəcək.

 
Ərdoğan Ankaranın Bakı və İrəvan arasında davamlı sülhün bərqərar olmasını, “yeni tarixi dövrdə dostluq əlaqələrinin qurulmasını” fəal dəstəklədiyini vurğulayıb.

Nyu-York görüşünün Ermənistanla Azərbaycan və Türkiyə rəsmilərinin, işçi qruplarının yeni dialoqu üçün zəmin ola biləcəyi də mümkündür.

Ancaq bu görüşlər münasibətlərin tənzimlənməsi prosesi istiqamətində əməli addıma çevrilmirsə, o halda belə danışıqlar Ermənistan tərəfdən gözdən pərdə asmaqdan başqa bir nəsnə deyil.

Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev sentyabrın 23-də VII çağırış Milli Məclisinin ilk iclasındakı çıxışında Ermənistanla sülhə dair məsələdən də bəhs edib. O bildirib ki, sülh danışıqları Azərbaycanın təşəbbüsüdür. Prezidentin sözlərinə görə, Ermənistan bu məsələni süni şəkildə uzadır: “Onlar əgər bu coğrafiyada yaşamaq istəyirlərsə və təhlükəsizlik şəraitində yaşamaq istəyirlərsə, öz qonşularına qarşı siyasətlərində ciddi düzəlişlər etməlidirlər. Bu birincisi. İkincisi, nə onlar, nə onların arxasında duranlar 30 illik işğalı heç vaxt unutmamalıdırlar. Amma bunu unutmaq istəyirlər və unutdurmaq istəyirlər”.


Bu, Ermənistana sülh danışıqları ilə bağlı daha bir çağırışdır. Başqa sözlə, Prezident Ermənistan rəhbərliyinə bir daha sülhdən danışmaqdansa, bu yöndə addım atılmasını çatdırıb: “İkinci Dünya müharibəsindən sonra faşist Almaniyasına heç kim sülh müqaviləsi təklif etməyib. Faşist Almaniyası bir neçə yerə bölünmüşdü, kapitulyasiyaya uğrayan faşist dövlət cəzalandırıldı. Burada isə kapitulyasiyaya uğrayan faşist dövlət nəinki cəzalandırılmadı, hətta onlara bütün preferensiyalar verilir”.

Təəssüf ki, Ermənistan hələ də xaricdəki havadarlarının təlimatları əsasında sülh və normallaşma prosesini tormozlayır.

Paşniyanın “Türk evi”ndə Ərdoğanla görüşə razılıq verməsini də diplomatik jest kimi qiymətləndirmək olar. Belə ehtimal etmək olar ki, Ermənistan hökumətinin başçısı buranı danışıqlar üçün BMT-nin mənzil-qərargahından daha etibarlı sayıb. Bundan başqa ilkin şərtsiz Türkiyə ilə normallaşmaya hazırdırlar. O bu addımı ilə “hara deyirsiz gəlim, təki qapıları açın” ismarışını verib.

Rəcəb Tayyib Ərdoğan isə “Daha ədalətli bir dünya mümkündür” kitabı ilə Paşinyanı daha düzgün münasibət qurmağa çağırıb. Kitab təqdimatı ilə ona bir daha oxumağı məsləhət görüb.

Hər halda rəsmi İrəvanın növbəti davranışlarından, çıxışlarından hazırlıq səviyyəsi müşahidə olunacaq.
 

Problemlərinizi bizə bildirin

077 323 55 66

Türkiyənin xarici borcu rekord səviyyəyə çatıb

2026-cı ilin üçüncü rübündə Türkiyənin xarici borcu rekord səviyyəyə çatıb.Citypost.az Teleqraf-a istinadən xəbər verir ki, qonşu ölkənin ümumi xarici borcuəvvəlki rüblə müqayisədə 1,4 faiz artaraq 549,2 milyard dollara çatıb.Eyni dövrdə qısamüddətli xarici borc 1,5 faiz artaraq 173,1 milyard dollara, uzunmüddətli xarici borc isə 1,4 faiz artaraq 376,1 milyard dollar təşkil edib.Əvvəlki rüblə müqayisədə dövlət sektorunun borcu 1,2 faiz artaraq 203,8 milyard dollara, özəl sektorun borcu 1,7 faiz artaraq 322,2 milyard dollara, Türkiyə Respublikası Mərkəzi Bankının (TRMB) xarici öhdəlikləri isə 0,5 faiz artaraq 23,2 milyard dollara çatdı....

20 Noyabr 2026, 18:00

Ter-Petrosyan Paşinyanla bağlı beynəlxalq təşkilatlara müraciət etdi

“Baş nazir Nikol Paşinyanın təhqiramiz ifadələrlə müşayiət olunan çıxışı ilə bağlı Ermənistan Jurnalistlər İttifaqının bəyanatını böyük məmnuniyyətlə oxudum”.Citypost.az Teleqraf-a istinadən xəbər verir ki, bunu Ermənistanın sabiq prezidenti Levon Ter-Petrosyan deyib.“Ümid edirəm, ölkəmizdə baş verənləri izləyən beynəlxalq hüquq müdafiə təşkilatları bu bəyanata lazımi qiymət verəcək və Paşinyanın Ermənistanın üzərinə götürdüyü demokratik öhdəlikləri pozan davranışına göz yummayacaqlar”, - o əlavə edib.

20 Noyabr 2026, 17:53

Bakıda avtoxuliqanlıq edən şəxs həbs olunub

Paytaxtda avtoxuliqanlıq edən daha bir sürücü həbs edilib.Bakı Şəhər Dövlət Yol Polisi İdarəsindən Citypost.az-a verilən məlumata görə, yol hərəkəti qaydalarını kobud şəkildə pozaraq avtoxuliqanlıq edən, digər hərəkət iştirakçılarının həyat və sağlamlığına real təhlükə yaradan “Vaz 2107” markalı, 90-KK-071 dövlət qeydiyyat nişanlı nəqliyyat vasitəsinin sürücüsü Rüfət Mustafazadə Bakı Şəhər BPİ DYP İdarəsinin əməkdaşları tərəfindən saxlanılıb.Sürücü barəsində Azərbaycan Respublikasının İnzibati Xətalar Məcəlləsinin müvafiq maddələrinə əsasən protokol tərtib edilərək baxılması üçün aidiyyəti üzrə məhkəməyə göndərilib. Məhkəmənin qərarı ilə nəqliyyat vasitəsini idarəetmə hüququ 1 il müddətinə məhdudlaşdırılmaqla R.Mustafazadə inzibati qaydada həbs edilib....

20 Noyabr 2026, 16:23

Fransada siyasi böhran və iqtisadi narahatlıq: Makron hakimiyyətinin çətin sınağı

Fransa Avropanın aparıcı dövlətlərindən biri olsa da, son dövrlərdə ölkə daxilində siyasi parçalanma, iqtisadi narazılıq və sosial gərginlik getdikcə daha çox hiss olunur. Prezident Emmanuel Makronun qarşılaşdığı əsas çətinlik yalnız hökumətin idarəetmə imkanları deyil, həm də cəmiyyətdə dövlət institutlarına və siyasi rəhbərliyə inamın zəifləməsidir.Mövzu ilə bağlı CityPost.az-a danışan ekspert Şəmsi Qoca bildirib ki,Son aylarda etirazların əsas hərəkətverici qüvvələrindən biri gənclər və təhsil işçiləri olub.Məktəblərdə sıxlıq, müəllim çatışmazlığı, universitetlərə qəbul imkanlarının məhdudluğu ilə başlayan narazılıq sonradan maaşların artırılması, yanacağın bahalaşması və yaşayış xərclərinin yüksəlməsi tələbləri ilə birləşib. Noyabrın 17-də dövlət sektorunda çalışanların tətili və ölkənin müxtəlif şəhərlərində keçirilən nümayişlər göstərdi ki, hökumətin həmkarlar ittifaqları...

20 Noyabr 2026, 15:10

Novi Sadda güclü fırtına gözlənilir: Mer təcili iclas çağırdı

Serbiyanın Novi Sad şəhərində gözlənilən güclü fırtına ilə əlaqədar fövqəladə tədbirlər görülür. Şəhər rəhbərliyi kommunal və digər aidiyyəti xidmətləri mümkün təhlükələrə qarşı hazırlıqlı olmağa çağırıb.Citypost.az TANJUG-a istinadən xəbər verir ki, Novi Sad şəhərinin meri və Fövqəladə Hallar üzrə Şəhər Qərargahının rəhbəri Jarko Miçin Serbiya Respublikasının Hidrometeorologiya İnstitutunun xəbərdarlığından sonra qərargahın təcili iclasını çağırıb. Bu, qərargahın beşinci fövqəladə iclası olub.İclasda şəhərin tabeliyində olan bütün dövlət və kommunal xidmət müəssisələrinə, eləcə də digər aidiyyəti qurumlara qabaqlayıcı tədbirlər görmək, işçi heyətinin və texnikanın hazırlığını təmin etmək tapşırılıb. Məqsəd fırtına zamanı operativ reaksiya vermək və onun mümkün fəsadlarını vaxtında aradan qaldırmaqdır.Hidrometeorologiya İnstitutunun məlumatına görə,...

20 Noyabr 2026, 09:21

İtaliyalı tanınmış jurnalist Korrado Augias 91 yaşında vəfat edib

İtaliyanın tanınmış jurnalisti, yazıçı, televiziya aparıcısı və siyasi şərhçisi Korrado Augias 91 yaşında dünyasını dəyişib. Ömrünün son günlərinədək fəaliyyətini davam etdirən Augias ölkənin mədəniyyət və jurnalistika həyatında mühüm iz qoyub.Citypost.az ANSA agentliyinə istinadən xəbər verir ki, Augias 19 noyabrda vəfat edib. O, mədəniyyət, tarix, ədəbiyyat və müasir cəmiyyətlə bağlı verilişləri, məqalələri və kitabları ilə geniş auditoriyanın rəğbətini qazanmışdı. 2023-cü ildən etibarən La7 telekanalında “La Torre di Babele” proqramının aparıcısı olub.Məlumat üçün bildirək ki, 1935-ci il yanvarın 26-da Romada anadan olan Augias jurnalistlik karyerasına İtaliyadan kənarda da davam edib. O, Paris və Nyu-Yorkda Rai telekanalının müxbiri kimi çalışıb. Daha sonra “La...

20 Noyabr 2026, 09:17