Meqa quraqlıqlar getdikcə şiddətlənir
Hadisə 20 Yanvar 2025, 18:18
11599
Alimlər meqa quraqlıqların artdığını və gücləndiyini aşkar ediblər.
Citypost.az xəbər verir ki, Meqa quraqlıqlar uzun müddət yağış yağmaması səbəbindən ciddi təhlükə yaradır, su ehtiyatlarının tükənməsinə, ərzaq təhlükəsizliyinə və meşə yanğınlarının tezliyinin artmasına səbəb olur.
İsveçrə Federal Meşə, Qar və Landşaft Tədqiqatları İnstitutundan Dirk Kargerin rəhbərlik etdiyi qrup 1980-2018-ci illər arasında dünya üzrə meqaquraqlıqları araşdırıb.
13 mindən çox meqa quraqlıq təsbit edildi
“Science” jurnalında yanvarın 16-da dərc edilən araşdırmada ən azı iki il davam edən 13 mindən çox quraqlıq müəyyən edilib. Tədqiqatlar 1980-ci illərdən bu dövrlərin daha quru və isti olduğunu müəyyən edib. Alimlər aşkar ediblər ki, meqa quraqlıqlar demək olar ki, bütün qitələrdə baş verir. Bu quraqlıqların ən şiddətlisi 2008-2014-cü illər arasında Şimali Amerikada baş verib. 2022-ci ildə aparılan başqa bir araşdırma, 2000-2021-ci illər arasında bölgədə yaşanan meqa quraqlığın son 1200 ilin ən şiddətli olduğunu göstərdi.
Quraqlıqlar daha böyük ərazilərə təsir edir
Həmçinin oxuyun
Yeni tapıntılar quraqlığın daha geniş ərazilərə yayıldığını da ortaya qoyur. Davam edən 500 ən şiddətli quraqlıqdan təsirlənən ərazilərin hər il təxminən 50 min kvadrat kilometr genişləndiyi müəyyən edilmişdir. Karger bu ərazinin İsveçrənin səthindən daha böyük olduğunu bildirir.
Peyk görüntüləri ilə aparılan təhlillər quraqlığın ekosistemlərə təsirini də ortaya qoydu. Məlum olub ki, çəmənliklər və otlaqlar suyun miqdarının dəyişməsinə daha həssas olub, yaşıldan qəhvəyi rəngə çevrilib. Tropik və tayqa meşələri nisbətən az təsirlənsə də, ekspertlər gələcəkdə bu möhkəm ekosistemlərin də zədələnə biləcəyi barədə xəbərdarlıq edirlər.
İqlim dəyişikliyi riskləri artırır
Tədqiqat insanların yaratdığı iqlim dəyişikliyinin meqaquraqlıqlara birbaşa təsirini müəyyən etməsə də, alimlər tapıntıların hazırkı gözləntilərə uyğun olduğunu deyirlər. Temperatur artdıqca torpaqda buxarlanma sürəti artır, yağıntıların azalması isə quraqlığın şiddətini və müddətini artırır.
Kolumbiya Universitetindən Benjamin Cook bildirir ki, tədqiqat uzunmüddətli quraqlıqların şiddətli meşə yanğınları və ya qasırğalar kimi iqlim fəlakətləri kimi ciddi nəticələrə səbəb olduğunu vurğulayır. Kuk deyir: “Həm insanlar, həm də ekosistemlər üçün ən vacib məsələ quraqlığın ümumi təsiridir”. Meqa quraqlıqların artması təkcə ekosistemlər üçün deyil, həm də bəşəriyyət üçün narahatlıq doğuran problemdir.
Yeganə
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Xırdalandakı qətlə görə saxlanılanların fotoları üzə çıxdı
Abşeron rayonunda qətl törətməkdə şübhəli bilinən şəxslər saxlanılıb.Citypost.az qafqazinfo-ya istinadən xəbər verir ki, polis əməkdaşları tərəfindən keçirilən tədbirlərlə cinayət əməlini törətməkdə şübhəli bilinən 2008-ci il təvəllüdlü Ayxan Aslanov və 2006-cı il təvəllüdlü Ceyhun Cəbrayılov saxlanılaraq istintaqa təhvil verilib.Qeyd edək ki, ötən gecə Xırdalan şəhər Yusif Məmmədəliyev küçəsində 1995-ci il təvəllüdlü Rasif Rəhman oğlu Abdullayev bıçaqlanaraq qətlə yetirilib.
20 Avqust 2026, 14:32
14 yaşlı oğlan ov tüfəngindən açılan atəşdən öldü
Şəmkirdə bədbəxt hadisə baş verib.Citypost.az APA-ya istinadla xəbər verir ki, hadisə rayonun Dağ Daşbulaq kəndində qeydə alınıb.Belə ki, kənd sakini 2012-ci il təvəllüdlü E. Cəfərov ov tüfəngindən açılan atəşdən ölüb.İlkin məlumata görə, hadisə ehtiyatsızlıqdan baş verib.Əraziyə polis və prokurorluq əməkdaşları cəlb edilib.Faktla bağlı araşdırma aparılır.
20 Avqust 2026, 13:26
GÖZÜM ALDANASI BİR ŞEY QALMADI
Gördüm batilini"eynəkli adam",Duydum paxırını,parıltılı göz.Mənə dərdin tanış,yuvasız qalan,Mənə ağrın doğma boğazlanan söz...Gülüzlü yalanlar,sürtük pərdələr,Gözümü aldadan,düzdən çoxuymuş.Açdı idrakımı daşadəymələr,Oyanıb gördüm ki,heç nə yoxuymuş.Gözlərim su içməz düşən axşamdan;Ulduzu gözümlə göz-gözə durmaz.Gözümdə dan atıb,aydınlanar dan,Yenə də gözümdən içimi duymaz.Beləcə gözümdə anlamaq dərdi,Minillik yolçusu oldum bu yolun.Daha əlcək oldum yorğun əllərdəDaha daş dələmmir yumşalmış dolum.Qırat da şumluqda yeriyə bilməz,Əkib şum etdilər buğda yerimi.Dirilik suyu da dirildə bilməzÖlən cəsarətin yüzdə birini.Daha dizin-dizin sürünmək qalıb,Daha korun-korun yanmaq əzabı.Daha ağrılara bürünmək qalıb,Daha sualların dilsiz cavabı...İndi daşdan-daşa çırpılan başım,Bir məslək uğrunda di hayqır,di yan.Bas köksün üstünə iyirmi beş yaşı:"Bu dünya sürüşkən,bu dünya yalan".Bel-əyirmək üçün,baş-hiylə üçün,Dil yalmanmaq üçün,dərdimə bir...
19 Avqust 2026, 15:10
Gəncədə zəncirvari qəza olub, xəsarət alanlar var
Gəncədə üç avtomobilin iştirakı ilə zəncirvari yol-nəqliyyat hadisəsi baş verib.Hadisə şəhərin Şah İsmayıl Xətai prospektində qeydə alınıb.Belə ki, hərəkətdə olan üç avtomobil toqquşub. Qəza zamanı bir neçə nəfərin xəsarət aldığı bildirilir.Hadisə yerinə polis əməkdaşları cəlb olunub.Faktla bağlı araşdırma aparılır.
13 Avqust 2026, 21:21
Bakıda usta işlədiyi evdən 10 min manatlıq qızıl oğurlayıb
Bakıda usta işlədiyi evdən 10 min manatlıq qızıl oğurlayıb.Bu barədə Daxili İşlər Nazirliyindən məlumat verilib.Bildirilib ki, hadisə paytaxtın Suraxanı rayonu ərazisində qeydə alınıb.Rayon sakinlərindən biri polisə müraciət edərək evindən 10 min manat dəyərində qızıl-zinət əşyalarının oğurlandığını bildirib.Polis əməkdaşlarının keçirdikləri tədbirlərlə əməli törətməkdə şübhəli bilinən, əvvəllər məhkum olunmuş 42 yaşlı V.Məmmədov saxlanılıb. O, hadisəni usta kimi işlədiyi evdə törədib.Araşdırmalar davam etdirilir.
11 Avqust 2026, 15:54
Kürdə batan 17 yaşlı qız Azərbaycan çempionu imiş... – TƏFƏRRÜAT
Samuxda 17 yaşlı qızın suda boğulmasının bəzi təfərrüatları məlum olub.Citypost.az xəbər verir ki, suda batan 2009-cu il təvəllüdlü Gülnaz Məmmədova Kür çayına ailəsi ilə birlikdə istirahətə gedibmiş.Qızın nənəsi Gülnaz Məmmədova bildirib ki, hadisə nəvələri suda çiməndə baş verib:“Gözümüz baxa-baxa nəvəm suda birdən yoxa çıxdı. Oğlum, digər nəvəm dalınca getdi, tapa bilmədi. Keçən dəfə də gəlmişdik. Həmişə üzürdü. Gülnaz elə bilib ki, qardaşı boğulur, onun dalınca suya girdi”.Nənəsi onu da bildirib ki, nəvəsi idmançıdır, bir neçə yarışın qalibi olub. O, Gülnazın bu il 11-ci sinfi bitirdiyini də deyib.Qeyd edək ki, Samux təmsilçisi Gülnaz Məmmədova kikboksinq idman növü ilə məşğul olub. Sonuncu...
10 Avqust 2026, 14:23
