Gözdən əlilliyi olan şəxsin sürücülük vəsiqəsi yenilənərkən hüququ məhdudlaşdırıla bilərmi?
Hüquq 14 Sentyabr 2026, 09:00
3315
Gözdən əlilliyi olan şəxslərin sürücülük vəsiqəsinin müddəti başa çatdıqda onun yenilənməsi ilə bağlı müəyyən suallar yaranır. Xüsusilə əlilliyi görmə problemi ilə əlaqəli olan şəxslər arasında “vəsiqəni yeniləyərkən sürücülük hüququm məhdudlaşdırıla bilərmi?” narahatlığı olur. Məsələ ondadır ki, şəxsin əlilliyinin olması ilə onun avtomobil idarə etmək hüququ eyni məsələ deyil. Burada əsas diqqət şəxsin mövcud sağlamlıq vəziyyətinin nəqliyyat vasitəsini təhlükəsiz idarə etməyə imkan verib-verməməsinə yönəlir.
Citypost.az xəbər verir ki, sürücülük hüququ verilərkən şəxsin sağlamlıq vəziyyəti müəyyən tələblər çərçivəsində qiymətləndirilir. Lakin sürücülük vəsiqəsinin vaxtının bitməsi və yenilənməsi zamanı şəxsin həmin andakı sağlamlıq vəziyyəti də nəzərə alına bilər. Yəni vəsiqənin vaxtilə verilməsi o demək deyil ki, şəxsin sağlamlıq vəziyyəti sonrakı illərdə dəyişsə belə, sürücülük hüququ heç bir halda yenidən qiymətləndirilə bilməz.Xüsusilə görmə qabiliyyəti avtomobil idarə edən şəxs üçün əsas təhlükəsizlik amillərindən biridir. Sürücü yolun vəziyyətini, yol nişanlarını, piyadaları, digər nəqliyyat vasitələrini və qarşısına çıxan maneələri vaxtında görməlidir. Görmə qabiliyyətində ciddi məhdudiyyət olduğu halda avtomobil idarə etmək həm həmin şəxsin özü, həm də digər hərəkət iştirakçıları üçün təhlükə yarada bilər. Buna görə də görmə ilə bağlı problemlərin sürücülük üçün tibbi uyğunluq baxımından qiymətləndirilməsi təbiidir.
Amma bu məsələdə “gözdən əlilliyi olan hər kəsin sürücülük vəsiqəsi ləğv edilir” kimi ümumi yanaşma da düzgün deyil. Çünki görmə pozuntularının dərəcəsi və xarakteri fərqli ola bilər. Bir şəxsin görmə qabiliyyətində müəyyən məhdudiyyətin olması avtomatik olaraq onun avtomobil idarə edə bilməyəcəyi anlamına gəlmir. Əsas məsələ konkret tibbi göstəricilərin sürücülük üçün müəyyən edilmiş tələblərə cavab verib-verməməsidir. Digər tərəfdən, əlillik statusunun özü də avtomatik olaraq sürücülük hüququnun məhdudlaşdırılması üçün əsas kimi qəbul edilməməlidir. Əlilliyi olan şəxslərin müxtəlif sahələrdə əmək fəaliyyəti və digər hüquqları olduğu kimi, onların nəqliyyat vasitəsi idarə etməsi məsələsi də konkret sağlamlıq göstəriciləri əsasında müəyyənləşdirilməlidir.
Burada bir məqamı da nəzərə almaq lazımdır: əgər şəxsin əlilliyi gözlə bağlıdırsa və həmin şəxsin görmə qabiliyyətində əvvəlki dövrlə müqayisədə dəyişiklik baş veribsə, sürücülük vəsiqəsinin yenilənməsi zamanı tibbi qiymətləndirmə aparılması mümkündür. Bu qiymətləndirmənin nəticəsindən asılı olaraq sürücülük hüququnun davam etdirilməsi, müəyyən məhdudiyyətlərlə verilməsi və ya sağlamlıq göstəriciləri buna imkan vermədikdə məhdudlaşdırılması məsələsinə baxıla bilər.Eyni zamanda, sürücülük vəsiqəsinin yenilənməsi ilə əlillik təyinatının yenidən qiymətləndirilməsini də bir-birinə qarışdırmaq olmaz. Şəxsin sürücülük üçün tibbi baxımdan uyğun olub-olmaması bir məsələdir, onun əlillik statusunun müəyyən edilməsi isə başqa prosedurdur. Buna görə sürücülük vəsiqəsinin yenilənməsi zamanı yaranan hər hansı məhdudiyyət avtomatik olaraq şəxsin əlilliyinin ləğv ediləcəyi anlamına gəlmir.
Həmçinin oxuyun
Azərbaycanın Baş Dövlət Yol Polisi İdarəsinin məlumatlarında da sürücülük vəsiqəsi və sürücülərin sağlamlıq vəziyyəti ilə bağlı tələblərin qanunvericilik çərçivəsində tənzimləndiyi göstərilir. Sürücülük vəsiqəsinin dəyişdirilməsi zamanı qanunvericilikdə nəzərdə tutulan sənədlərin və müvafiq hallarda tibbi arayışın təqdim edilməsi tələb oluna bilər. Ona görə də “vəsiqəmi yeniləsəm, mütləq əlimdən alacaqlar” və ya əksinə, “əvvəllər vəsiqə verilibsə, artıq heç bir halda məhdudiyyət tətbiq edilə bilməz” kimi qəti fikirlər söyləmək doğru deyil. Şəxsin hazırkı görmə vəziyyəti, tibbi göstəriciləri və sürücülük üçün müəyyən edilmiş tələblərə uyğunluğu əsas götürülməlidir.Əslində məsələyə ən doğru yanaşma budur: sürücülük vəsiqəsi olan şəxsin sağlamlıq vəziyyəti sonradan dəyişibsə, bu dəyişiklik təhlükəsiz idarəetmə baxımından qiymətləndirilməlidir. Çünki yol hərəkətində yalnız sürücünün şəxsi hüquqları deyil, digər insanların təhlükəsizliyi də nəzərə alınır. Buna görə görmə qabiliyyəti ciddi şəkildə zəifləyən şəxsin avtomobil idarə etməsinin davam etdirilib-etdirilməməsi tibbi və hüquqi meyarlar əsasında müəyyənləşdirilməlidir.
Nəticə etibarilə, gözdən əlilliyi olan şəxsin sürücülük vəsiqəsinin müddətinin başa çatması onun avtomatik şəkildə sürücülük hüququndan məhrum ediləcəyi anlamına gəlmir. Lakin vəsiqənin yenilənməsi zamanı mövcud görmə vəziyyətinin yenidən qiymətləndirilməsi mümkündür. Əgər tibbi göstəricilər avtomobil idarə etməyə imkan verirsə, yalnız əlillik faktına görə sürücülük hüququnun avtomatik məhdudlaşdırılması barədə ümumi nəticə çıxarmaq olmaz. Əksinə, görmə qabiliyyətinin sürücülük üçün müəyyən edilmiş tələblərə cavab vermədiyi müəyyən edilərsə, təhlükəsizlik baxımından müvafiq məhdudiyyətlərin tətbiqi gündəmə gələ bilər.
Əli
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Mərhumun bank borcu və ölüm müavinəti: Hüquqi fərq nədir?
Yaxınını itirən ailələr bəzən mərhumun sağlığında götürdüyü kredit və ya digər bank borcları ilə bağlı çətinliklərlə üzləşirlər. Xüsusilə mərhumun adına əmlak və miras qalmadıqda, ailə üzvləri ölümə görə nəzərdə tutulan müavinəti almaq, eyni zamanda mümkün borc öhdəliklərindən yayınmamaq üçün hansı addımları atmalı olduqlarını bilmirlər. Bu zaman belə bir sual yaranır: atası vəfat edən şəxs ölüm müavinətini götürərsə, bu, onun avtomatik olaraq vərəsə sayılması və mərhumun bank borcuna görə məsuliyyət daşıması deməkdirmi?Citypost.az-a açıqlama verən vəkil Həsən Əhmədov bildirib ki, ölümə görə ödənilən müavinətin alınması ilə mirasın qəbul edilməsi fərqli hüquqi məsələlərdir. Onun sözlərinə görə, atasının vəfatından sonra bank qarşısında borcun qalması,...
26 Oktyabr 2026, 11:40
Polis vətəndaşın bank kartını icazəsiz yoxlaya bilərmi? Vəkil izah etdi
Polis əməkdaşının vətəndaşdan bank kartını təqdim etməyi tələb etməsi, hesabındakı pul vəsaitlərinin mənbəyi ilə maraqlanması və bank əməliyyatlarını araşdırması hüquqi baxımdan müəyyən qaydalar çərçivəsində mümkündür. Lakin bu, polis əməkdaşının istənilən vaxt və heç bir əsas olmadan vətəndaşın bank hesabına dair məlumatları əldə edə bilməsi demək deyil. Bank hesabları, hesab qalığı, pul köçürmələri və digər maliyyə əməliyyatları qanunla qorunan bank sirri hesab olunur. Bu məlumatların əldə edilməsi üçün qanuni əsas və müvafiq prosedurlara əməl edilməsi tələb olunur.Citypost.az-a açıqlama verən vəkil Samir Süleymanov vətəndaşların bank kartları və hesabları ilə bağlı məlumatların hansı hallarda yoxlanıla biləcəyini, polis əməkdaşlarının səlahiyyətlərinin hansı hüquqi çərçivədə müəyyənləşdiyini...
26 Oktyabr 2026, 10:40
Miras bir övladın adına keçirilibsə, digər övladlar pay tələb edə bilərmi? Vəkil izah etdi
Boşanma ərəfəsində olan ailələrdə ən çox mübahisə doğuran məsələlərdən biri də gəlinin yaşadığı evdən çıxarılması ilə bağlıdır. Xüsusilə ər-arvadın nikah dövründə yaşadığı mənzil kişinin deyil, onun anasının və ya atasının adına rəsmiləşdirildikdə, qadının həmin evdə qalmaq hüququ ilə bağlı suallar yaranır. Bəzi hallarda qadının azyaşlı övladları da olur və o, boşanmadan sonra uşaqları ilə birlikdə həmin mənzildə yaşamağa davam etmək istəyir. Bəs ev qayınananın mülkiyyətindədirsə, gəlin boşanma zamanı mənzildən çıxarıla bilərmi?Vəkil Könül Yaqubova Citypost.az saytına açıqlamasında bildirib ki, belə hallarda əsas məsələlərdən biri mənzilin kimə məxsus olması və gəlinin həmin evdən istifadə hüququnun yaranıb-yaranmamasıdır. Onun sözlərinə görə, vətəndaşlara hüquqi vəziyyət...
23 Oktyabr 2026, 11:00
Miras bir övladın adına keçirilibsə, digər övladlar pay tələb edə bilərmi? Vəkil izah etdi
Atadan miras qalan əmlakın övladlardan biri tərəfindən digər vərəsələrin xəbəri və razılığı olmadan öz adına keçirilməsi ailələr arasında ciddi mübahisələrə səbəb olur. Bəzi hallarda valideynlərdən biri sənədlərə imza atsa da, imzaladığı sənədin hüquqi nəticələrini tam anlamadığını bildirir. Nəticədə digər övladlar mirasdan onlara düşən payı ala bilməyəcəklərindən narahat olurlar. Bəs qardaş atadan qalan bütün əmlakı öz adına rəsmiləşdiribsə, digər bacı və qardaşların həmin mirasdan pay tələb etmək hüququ varmı?Vəkil Toğrul Allahyarov Citypost.az saytına açıqlamasında bildirib ki, belə hallarda digər vərəsələrin miras hüququnun olub-olmaması və əmlakın hansı əsaslarla bir şəxsin adına rəsmiləşdirilməsi araşdırılmalıdır. Onun sözlərinə görə, əgər qanunla müəyyən edilmiş vərəsələrin hüquqları...
23 Oktyabr 2026, 10:00
Boşanma zamanı gəlin qaynatanın evindən pay tələb edə bilərmi? Vəkil izah etdi
Ailə münasibətlərində tez-tez mübahisə doğuran məsələlərdən biri də boşanma zamanı gəlinin qaynatasının mülkiyyətində olan evdən pay tələb edib-etməməsi ilə bağlıdır. Bəzi hallarda gəlin uzun illər həmin evdə yaşasa da, ailə münasibətləri pozulduqdan sonra mənzildən pay almaq və ya orada yaşamaq hüququnu qorumaq istəyir. Lakin evdə yaşamaqla həmin əmlakın mülkiyyətçisi olmaq hüququ bir-birindən fərqlənir.Vəkil Ədalət Dəmirov Citypost.az saytına açıqlamasında bildirib ki, qaynatanın adına rəsmiləşdirilmiş evdən gəlinə avtomatik olaraq mülkiyyət payı düşmür. Onun sözlərinə görə, belə məsələlərdə evin kimə məxsus olması, ailənin nə vaxt qurulması, mənzildən istifadə ilə bağlı hüquqların hansı dövrdə yaranması və konkret işin digər halları nəzərə alınmalıdır.Vəkil qeyd edib...
23 Oktyabr 2026, 09:00
Əlilliyə görə pensiya alanların pensiya kapitalı pensiyaya əlavə olunurmu? Vəkil izah etdi
Pensiya təminatı məsələləri vətəndaşları ən çox maraqlandıran sosial mövzulardan biridir. Xüsusilə əlilliyə görə pensiya alan şəxslərin əmək fəaliyyəti dövründə yığılmış pensiya kapitalının onların aldığı pensiyanın məbləğinə təsir edib-etməməsi barədə suallar tez-tez səslənir. Çoxları pensiya təyin olunarkən bütün hüquqlarının nəzərə alınıb-alınmadığını bilmir, nəticədə qanunla çatası artımdan məhrum qala bilir. Bəs bu halda hansı qayda tətbiq olunur və hüquq pozulduqda hara müraciət etmək lazımdır?Vəkil Vəfadar Piriyev mövzu ilə bağlı Citypost.az-a açıqlamasında pensiya kapitalının əlilliyə görə təyin olunan pensiyaya əlavə edilməsi qaydasını izah edib. O bildirib ki, vətəndaşa yaşa görə və ya əlilliyə görə pensiya təyin olunarkən avtomatik olaraq hansı pensiya təminatı daha...
22 Oktyabr 2026, 10:40
