Sinə ağrısı olmadan da infarkt mümkündür: Kardioloqdan XƏBƏRDARLIQ

İnfarkt dedikdə əksər insanların ağlına qəfil başlayan, dözülməz sinə ağrısı, nəfəs darlığı və təcili tibbi müdaxilə tələb edən ağır vəziyyət gəlir. Lakin ürək infarktı hər zaman bu cür aşkar əlamətlərlə müşayiət olunmur. Bəzi hallarda insan infarkt keçirdiyini həmin anda hiss etməyə, yaxud yaşadığı narahatlığın ürəklə əlaqəli olduğunu anlamağa bilər. Tibbdə bu vəziyyət “səssiz infarkt” adlandırılır və vaxtında aşkarlanmadıqda ciddi fəsadlara səbəb ola bilər.

Kardioloq-terapevt Pərviz Əsədov Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, infarktın bütün hallarda güclü sinə ağrısı ilə özünü göstərməsi barədə təsəvvür düzgün deyil. Onun sözlərinə görə, bəzi insanlarda ürək əzələsinin qan təchizatının kəskin pozulması daha zəif, qeyri-müəyyən və ya başqa problemlərlə qarışdırıla bilən əlamətlərlə müşayiət olunur. Bu səbəbdən insanlar bəzən vəziyyətlərinin ciddi olduğunu anlamır, yorğunluq və halsızlıq kimi əlamətləri gündəlik gərginliklə əlaqələndirirlər.Səssiz infarkt zamanı sinədə güclü ağrı olmaya bilər. Bunun əvəzinə insan qeyri-adi yorğunluq, nəfəs darlığı, soyuq tər, ürəkbulanma, başgicəllənmə və ümumi zəiflik hiss edə bilər. Bəzi hallarda narahatlıq sinə nahiyəsində təzyiq, sıxılma və ya ağırlıq hissi şəklində özünü göstərir. Ağrı çiyinə, qola, kürəyə, boyuna, çənəyə və ya qarının yuxarı hissəsinə yayıla bilər. Əlamətlər bəzən qısa müddətdə zəiflədiyindən insan vəziyyətinin təhlükəli ola biləcəyini düşünmür.

Kardioloq-terapevtin diqqət çəkdiyi əsas məqamlardan biri də risk qrupuna daxil olan insanların bu əlamətlərə xüsusi həssaslıqla yanaşmasının vacibliyidir. Xüsusilə şəkərli diabetdən əziyyət çəkən şəxslərdə səssiz infarkt riski daha yüksək ola bilər. Bunun səbəblərindən biri diabetin sinirlərə zərər vuraraq ağrı hissini və orqanizmin bəzi xəbərdarlıq siqnallarını zəiflədə bilməsidir. Nəticədə ürək əzələsinin qan təchizatında ciddi problem yaransa belə, insan bunu adi infarkt zamanı gözlənilən güclü ağrı ilə hiss etməyə bilər.Yüksək arterial təzyiq, qanda xolesterinin səviyyəsinin artması, siqaret istifadəsi, artıq çəki, fiziki hərəkətsizlik və ailədə erkən yaşlarda ürək-damar xəstəliklərinin müşahidə olunması da infarkt riskini artıran amillər sırasındadır. Bu risk faktorlarının bir neçəsinin eyni insanda olması təhlükəni daha da yüksəldə bilər. Məsələn, həm şəkərli diabeti, həm də yüksək təzyiqi olan, eyni zamanda siqaret çəkən şəxsin ürək-damar sağlamlığına daha ciddi yanaşması vacibdir.Səssiz infarktın təhlükəsi yalnız onun vaxtında hiss edilməməsi ilə məhdudlaşmır. İnsan infarkt keçirdiyini bilmədikdə tibbi müayinəyə müraciət etməyə və lazımi müalicə almağa bilər. Halbuki ürək əzələsinin müəyyən hissəsində qan dövranının pozulması toxumaların zədələnməsinə səbəb ola bilər. Vaxtında aşkarlanmadıqda bu zədələnmə sonradan ürəyin fəaliyyətinin zəifləməsi, ürək çatışmazlığı və ritm pozuntuları kimi ağırlaşmalarla nəticələnə bilər. Bəzi hallarda səssiz infarkt yalnız sonrakı müayinələr zamanı, məsələn, elektrokardioqramma və ya ürəyin görüntüləmə müayinələri əsasında müəyyən edilir.

Mütəxəssislər bildirirlər ki, infarkt riskinin azaldılmasında profilaktik tədbirlər mühüm rol oynayır. Bunun üçün arterial təzyiqə, qanda şəkərin və xolesterinin səviyyəsinə nəzarət etmək, həkimin tövsiyələrinə uyğun müalicə almaq və müntəzəm tibbi müayinələrdən keçmək lazımdır. Xüsusilə şəkərli diabet, yüksək təzyiq və ya digər ürək-damar risk faktorları olan şəxslərin heç bir şikayətləri olmadıqda belə sağlamlıq vəziyyətlərini yoxlatdırmaları əhəmiyyətlidir.Həyat tərzində edilən dəyişikliklər də ürək-damar xəstəliklərinin qarşısının alınmasına kömək edə bilər. Siqaretdən imtina etmək, alkoqol istifadəsi ilə bağlı riskləri azaltmaq, balanslaşdırılmış qidalanmaq, duz və doymuş yağların həddindən artıq qəbulundan çəkinmək, sağlam bədən çəkisini qorumaq və müntəzəm fiziki aktiv olmaq bu baxımdan vacib addımlardır. Fiziki fəaliyyət insanın yaşına və sağlamlıq vəziyyətinə uyğun seçilməli, xüsusilə ürək xəstəliyi olan şəxslər məşq rejimini həkimlə razılaşdırmalıdırlar.Ailə tarixçəsi də diqqətdən kənarda qalmamalıdır. Yaxın qohumlarda erkən yaşlarda infarkt və ya digər ürək-damar xəstəlikləri müşahidə olunubsa, bu barədə həkimə məlumat vermək lazımdır. Belə məlumatlar fərdi riskin qiymətləndirilməsinə, lazımi müayinələrin seçilməsinə və profilaktik tədbirlərin vaxtında başlanmasına kömək edə bilər.Səssiz infarktın qarşısını almaq üçün ən vacib məqamlardan biri də orqanizmin qeyri-adi siqnallarını görməzdən gəlməməkdir. Əvvəllər olmayan nəfəs darlığı, səbəbsiz və güclü halsızlıq, soyuq tər, ürəkbulanma və sinədə təzyiq hissi, xüsusilə risk faktorları olan insanlarda ciddi qiymətləndirilməlidir. Bu əlamətlərin mütləq infarkt demək olmadığı nəzərə alınsa da, onların səbəbini yalnız özünü müşahidə etməklə müəyyənləşdirmək mümkün deyil.

Həmçinin oxuyun

Azərbaycanda Türkiyə ilə bağlı nə DÜŞÜNÜRLƏR? -SİYASİ ŞƏRH  

Kamran Əliyev Misir Mərdanovun kürəkənini prokuror təyin etdi

"Falcom" MMC-də fəhləninin ölümünün açılmasına KİM MANE OLUR? -ŞOK VİDEO

SEVGİ VƏ HƏYATIN MÜQƏDDƏSLİYİ  

Qeyd edək ki, qəfil başlayan sinə ağrısı və ya sıxılma, nəfəs darlığı, soyuq tər, ürəkbulanma, yaxud qola, kürəyə və çənəyə yayılan ağrı infarktın əlaməti ola bilər. Belə vəziyyətdə əlamətlərin keçməsini gözləmək və ya özbaşına dərman qəbul etməklə kifayətlənmək təhlükəlidir. Dərhal təcili tibbi yardıma müraciət etmək lazımdır. Şübhəli infarkt zamanı vaxtında göstərilən tibbi yardım ürək əzələsinin zədələnməsini azaltmaq və həyati təhlükənin qarşısını almaq baxımından həlledici əhəmiyyət daşıyır.Beləliklə, infarkt həmişə güclü ağrı ilə müşayiət olunmur və insan bəzən ciddi ürək problemi yaşadığını anlamaya bilər. Risk faktorlarının nəzarətdə saxlanılması, profilaktik müayinələr və qeyri-adi əlamətlərə vaxtında reaksiya verilməsi səssiz infarktın vaxtında aşkarlanması və ağır nəticələrin qarşısının alınması baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb edir.

Əli