Gözlərin saralması nədən xəbər verir? Cərrahdan AÇIQLAMA
Tibb 14 Oktyabr 2026, 11:40
2470
Gözlərin ağının saralması, dəridə sarılığın yaranması, sidiyin çay rənginə çevrilməsi və nəcisin açıq rəng alması öd yollarında tıxanıqlığın əlamətləri ola bilər. Bu simptomlar bəzən qaraciyər və öd sistemi ilə bağlı ciddi problemlərdən xəbər verir. Öd axarlarında daşın yaranması, şiş və ya axarların daralması ödün normal hərəkətinə mane olaraq orqanizmdə müxtəlif dəyişikliklərə səbəb ola bilər. Belə hallarda əlamətləri adi yorğunluq və ya müvəqqəti narahatlıq kimi qiymətləndirmək, həkimə müraciəti gecikdirmək düzgün deyil.
Ümumi cərrah Lalə İsmayılova Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, gözlərin saralması və sidiyin tündləşməsi orqanizmin diqqət tələb edən xəbərdarlıq siqnallarıdır. Xüsusilə bu əlamətlər eyni vaxtda müşahidə olunursa, öd yollarında mümkün problemin araşdırılması vacibdir.
Həkimin sözlərinə görə, öd yollarının əsas funksiyalarından biri qaraciyərdə əmələ gələn ödün bağırsağa ötürülməsidir. Öd həzm prosesində, xüsusilə yağların parçalanmasında iştirak edir. Öd axarlarında tıxanıqlıq yarandıqda isə ödün bağırsağa normal axını pozulur. Nəticədə ödün tərkibində olan bilirubin adlı piqment qanda toplana və sarılığa səbəb ola bilər.
Öd yollarının tıxanması müxtəlif səbəblərdən meydana çıxa bilər. Ən geniş yayılmış səbəblərdən biri öd daşlarının axara düşərək ödün hərəkətinə mane olmasıdır. Bununla yanaşı, öd yollarında xoşxassəli daralmalar, çapıq toxuması nəticəsində yaranan strikturalar və bəzi şişlər də tıxanıqlığa gətirib çıxara bilər. Səbəbdən asılı olmayaraq, ödün axınının pozulması vaxtında araşdırılmalı və uyğun müalicə üsulu müəyyənləşdirilməlidir.
Lalə İsmayılova qeyd edib ki, öd yolu tıxanıqlığının diqqət çəkən əlamətlərindən biri gözlərin ağının saralmasıdır. Sarılıq sonradan dəridə də nəzərə çarpa bilər. Bu dəyişiklik qanda bilirubinin səviyyəsinin yüksəlməsi ilə əlaqədardır. Sarılıq yalnız öd yollarının tıxanması zamanı deyil, qaraciyər xəstəlikləri və bilirubinin mübadiləsinin pozulması ilə müşayiət olunan digər hallarda da yarana bilər. Buna görə də bu əlamətin səbəbini yalnız görünüşə əsasən müəyyənləşdirmək mümkün deyil.
Digər mühüm əlamət sidiyin tündləşməsidir. Sidiyin rəngi adi sarıdan daha tünd, bəzən isə çay rənginə yaxın ola bilər. Öd axını pozulduqda bilirubinin bir hissəsi qana keçir və böyrəklər vasitəsilə xaric olunaraq sidiyin rəngini dəyişə bilər. Bu səbəbdən sidiyin tündləşməsi hər zaman böyrək xəstəliyi ilə əlaqəli olmur. Əgər bu dəyişiklik gözlərin və dərinin saralması ilə birlikdə müşahidə edilirsə, qaraciyər və öd yollarının vəziyyəti də mütləq qiymətləndirilməlidir.
Həmçinin oxuyun
Öd yolu tıxanıqlığı zamanı nəcisin rəngi də dəyişə bilər. Öd piqmentləri bağırsağa kifayət qədər çatmadıqda nəcis adi rəngindən daha açıq, bəzən gil rənginə yaxın görünə bilər. Bu əlamət xüsusilə sarılıq və tünd sidiklə birlikdə olduqda diqqət tələb edir. Bəzi xəstələrdə dəri qaşınması, qarının sağ yuxarı hissəsində ağrı, ürəkbulanma və iştahasızlıq da yarana bilər. Lakin simptomların xarakteri tıxanıqlığın səbəbindən və dərəcəsindən asılı olaraq dəyişir.
Ümumi cərrah vurğulayıb ki, öd yollarında yaranan problemlər yalnız simptomlarla müəyyən edilmir. Həkim xəstənin şikayətlərini və tibbi tarixçəsini qiymətləndirdikdən sonra qan analizləri, qaraciyər göstəriciləri və bilirubinin səviyyəsinin yoxlanılmasını, eləcə də ultrasəs müayinəsi kimi görüntüləmə üsullarını tövsiyə edə bilər. Zərurət yarandıqda daha ətraflı müayinələr də aparılır. Bu araşdırmalar tıxanıqlığın olub-olmadığını, ehtimal olunan səbəbini və hansı müalicənin lazım gəldiyini müəyyənləşdirməyə kömək edir.
Mütəxəssisə vaxtında müraciət etmək ona görə vacibdir ki, öd yollarının tıxanması bəzi hallarda ağırlaşmalara səbəb ola bilər. Xüsusilə tıxanıqlıq infeksiya ilə müşayiət olunarsa, vəziyyət qısa müddətdə ağırlaşa bilər. Sarılıqla yanaşı qızdırma, üşütmə və qarının sağ yuxarı hissəsində güclü ağrı yaranarsa, təcili tibbi yardım almaq lazımdır. Güclü qarın ağrısı, davamlı qusma və ya ümumi vəziyyətin kəskin pisləşməsi də təxirəsalınmaz qiymətləndirmə tələb edir.
Lalə İsmayılova bildirib ki, gözlərin saralması, sidiyin tündləşməsi və nəcisin açıq rəng alması kimi əlamətlərə laqeyd yanaşmaq olmaz. Bu dəyişikliklər mütləq öd yolu tıxanıqlığı demək olmasa da, onların səbəbi vaxtında araşdırılmalıdır. Belə simptomlar müşahidə olunduqda həkimə müraciəti gecikdirməmək, özbaşına müalicəyə başlamamaq və diaqnozun dəqiqləşdirilməsini təmin etmək vacibdir.
Turan
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Mədə yanması sadə problem deyil: Cərrahdan reflüks xəbərdarlığı
Mədə turşusunun və mədə möhtəviyyatının qida borusuna geri qayıtması ilə xarakterizə olunan qastroezofageal reflüks xəstəliyi müasir dövrdə geniş yayılmış həzm sistemi problemlərindən biridir. Sinədə yanma, boğaza doğru acı və turş mayenin gəlməsi, udma zamanı narahatlıq, xroniki öskürək və ağızda xoşagəlməz dad bu xəstəliyin əsas əlamətləri sırasındadır. Bəzi hallarda simptomlar xüsusilə yeməkdən sonra, əyilərkən və ya uzanarkən güclənir. İnsanlar bu şikayətləri bəzən adi mədə yanması hesab edərək uzun müddət həkimə müraciət etmirlər. Lakin davamlı və nəzarətsiz reflüks qida borusunda ciddi fəsadlara səbəb ola bilər.Citypost.az-a açıqlama verən uzman cərrah Elman Qaffarov bildirib ki, qastroezofageal reflüks xəstəliyi, onun əlamətləri, mümkün fəsadları və müalicə...
26 Oktyabr 2026, 10:30
Yatmazdan əvvəl edilən səhvlər yuxu keyfiyyətini necə azaldır? Həkim AÇIQLADI
Keyfiyyətli yuxu insanın həm fiziki, həm də psixoloji sağlamlığının qorunmasında mühüm rol oynayır. Lakin gün ərzində qəbul edilən qidalar, kofeinli içkilərin istehlakı, yatmazdan əvvəl telefondan istifadə və yataq otağının temperaturu yuxunun keyfiyyətinə birbaşa təsir göstərə bilər. Bəzi insanlar kifayət qədər yatdıqlarını düşünsələr də, səhər yorğun, halsız və enerjisiz oyanırlar. Bunun səbəbi isə bəzən yanlış yuxu vərdişləri ilə bağlı olur.Citypost.az-a açıqlama verən Tutu Zeynalova bildirib ki,yatmazdan əvvəl diqqət edilməli məqamlarla bağlı açıqlama verib. O bildirib ki, yuxu rejimini qaydaya salmaq üçün ilk növbədə qidalanma saatlarına, kofeinli içkilərin qəbuluna, yataq otağının temperaturuna və elektron cihazlardan istifadəyə diqqət yetirmək lazımdır.Dietoloqun sözlərinə görə, yatmazdan dərhal...
26 Oktyabr 2026, 09:30
Gecə yuxudan oyadan əl keyiməsi nəyin əlamətidir? Nevroloqdan xəbərdarlıq
Əllərdə keyimə, barmaqlarda uyuşma və gecə yuxudan oyadan ağrılar bəzən yorğunluq və ya əl-ayağın yanlış vəziyyətdə qalması ilə əlaqələndirilir. Lakin bu şikayətlər mütəmadi təkrarlanırsa, xüsusilə də əsasən ilk üç barmaqda hiss olunursa, bu, karpal tunel sindromunun əlaməti ola bilər. Vaxtında müayinə və düzgün müalicə aparılmadıqda bəzi hallarda əllərdə zəiflik, əşyaları tutmaqda çətinlik və digər problemlər yarana bilər.Nevroloq Nihad Mustafayev Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, əllərdə keyimə və uyuşmanın xarakteri, hansı barmaqlarda meydana gəlməsi və günün hansı vaxtında güclənməsi problemin səbəbini müəyyənləşdirmək baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır.Həkimin sözlərinə görə, əgər uyuşma əsasən baş barmaqda, şəhadət barmağında və orta barmaqda hiss olunursa, gecələr güclənərək...
26 Oktyabr 2026, 08:30
Pediatrdan valideynlərə qızdırmasalıcı dərmanlarla bağlı xəbərdarlıq
Uşaqlarda hərarət yüksəldikdə valideynlərin ən çox yol verdiyi səhvlərdən biri qızdırmasalıcı dərmanları müəyyən saat intervalına uyğun olaraq, hərarətin olub-olmamasından asılı olmayaraq verməkdir. Bəzi valideynlər dərmanın təlimatında "4-6 saatdan bir" ifadəsini gördükdə bunu preparatın mütləq həmin müddətdən bir qəbul edilməli olduğu kimi başa düşürlər. Digər hallarda isə uşağa eyni təsiredici maddəni ehtiva edən həm sirop, həm də şam verilir. Bu isə dozanın bilmədən artırılmasına və arzuolunmaz təsirlərin yaranmasına səbəb ola bilər.Pediatr Aytən İsmayılzadə Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, uşaqlara qızdırmasalıcı dərman verərkən yalnız saat intervalına deyil, uşağın hazırkı vəziyyətinə, hərarətin səviyyəsinə, narahatlığının olub-olmamasına və preparatın dozasına diqqət yetirilməlidir. Onun sözlərinə görə, təlimatda...
23 Oktyabr 2026, 10:30
Kardioloqdan ürək xəstəlikləri ilə bağlı xəbərdarlıq: Bu simptomları gözardı etməyin
Bəzi sağlamlıq problemləri ilkin mərhələdə zəif əlamətlərlə özünü göstərsə də, müəyyən simptomlar ciddi xəstəliklərin xəbərçisi ola bilər. Xüsusilə döş qəfəsində sıxıcı və təzyiq hissi yaradan ağrılar, fiziki fəaliyyət zamanı təngnəfəslik, adi işlərdən sonra həddindən artıq yorğunluq, başgicəllənmə və bayılma diqqətdən kənarda qalmamalıdır. İnsanlar bəzən bu əlamətləri yorğunluq, stress və ya yuxusuzluqla əlaqələndirərək həkimə müraciəti gecikdirirlər. Halbuki belə şikayətlər bəzi hallarda ürək-damar sistemi ilə bağlı ciddi problemlərin göstəricisi ola bilər.Kardioloq Natavan İsmayılova Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, orqanizmdə baş verən dəyişikliklərə, xüsusilə əvvəllər müşahidə edilməyən və təkrarlanan əlamətlərə diqqətlə yanaşmaq vacibdir. Onun sözlərinə görə, döş qəfəsində sıxıcı və təzyiqedici ağrılar, fiziki aktivlik...
23 Oktyabr 2026, 09:30
Hamiləlik zamanı genetik analizlər nə vaxt aparılmalıdır? Genetik izah etdi
Hamiləlik dövründə dölün sağlamlığının qiymətləndirilməsi, mümkün xromosom anomaliyalarının vaxtında müəyyənləşdirilməsi və gələcək valideynlərin məlumatlandırılması üçün müxtəlif müayinə üsullarından istifadə olunur. Müasir tibbdə ultrasəs müayinəsi ilə yanaşı, ikili, üçlü və dördlü skrininq testləri, eləcə də son illərdə geniş yayılan qeyri-invaziv prenatal testlər xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Bu müayinələr hamiləliyin müxtəlif mərhələlərində dölün inkişafı və müəyyən genetik pozuntuların ehtimalı barədə məlumat əldə etməyə imkan verir.Genetik Bayram Bayramov Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, hamiləlik zamanı genetik analizlərin aparılması mümkündür və müayinənin növü hamiləliyin müddətinə, tibbi göstərişlərə və qiymətləndirilməli olan risklərə uyğun seçilməlidir. Onun sözlərinə görə, bu prosesdə ultrasəs müayinəsi mühüm rol oynayır, çünki dölün inkişaf...
23 Oktyabr 2026, 08:30
