Göz təzyiqinin (Qlaukoma) gizli əlamətləri: Ağrısız başlayan görmə itkisi
Tibb 10 Avqust 2026, 08:00
4219
Səssiz və hiss olunmadan irəliləyən xəstəliklər arasında görmə qabiliyyətini bərpaolunmaz dərəcədə məhv edən ən təhlükəli patologiyalardan biri qlaukomadır. Xalq arasında "göz təzyiqi" və ya "qara su" kimi tanınan bu xəstəlik ilk mərhələlərdə heç bir ağrı, qızartı və ya kəskin narahatlıq yaratmadığı üçün uzun müddət diaqnozsuz qalır. Oftalmoloqlar xəbərdarlıq edirlər ki, vaxtında aşkar edilməyən göz təzyiqi göz sinirinin tədricən sıxılaraq atrofiyaya uğramasına və nəticədə tam korluğa gətirib çıxarır.
Citypost.az xəbər verir ki, fizioloji baxımdan gözün daxilində daimi olaraq xüsusi bir maye sirkulyasiya edir. Bu mayenin istehsalı ilə gözü tərk etməsi arasında balans pozulduqda — daxili kanalcıqlar tutulduqda — gözün daxilindəki təzyiq yüksəlməyə başlayır. Yaranan fiziki təzyiq birbaşa gözün arxa hissəsində yerləşən və vizual görüntüləri beynə ötürən görmə sinirinə güclü gərginlik salır. Açıqbucaqlı qlaukoma zamanı bu proses il yarımla, hətta illərlə heç bir fiziki ağrı vermədən davam edir.
Göz təzyiqinin ilkin və gizli əlamətlərini ayırd etmək çətin olsa da, aşağıdakı xırda dəyişikliklərə xüsusi diqqət yetirmək lazımdır:
Xəstəlik ilk növbədə mərkəzi görməni deyil, ətraf (periferik) görməni zədələyir. İnsan qarşısını aydın görsə də, yanındakı əşyaları sezməkdə çətinlik çəkir və elə bil ki, dar bir borunun içindən baxır. Axşam saatlarında lampalara, maşın işıqlarına və ya süni işıq mənbələrinə baxarkən onların ətrafında göyqurşağına bənzər rəngli halqaların (nimb) yaranması göz daxili təzyiqin artmasından xəbər verir.
Oyanarkən gözlərin önündə müvəqqəti duman qatının olması, əşyaların konturlarının yayılması. İşıqlı məkandan qaranlıq otağa keçdikdə gözlərin mühitə adaptasiya olunma müddətinin kəskin uzanması. Xüsusilə gərgin iş günündən sonra göz yuvasında və ya alın nahiyəsində yüngül sıxılma və ağırlıq hissinin olması.
40 yaşdan yuxarı şəxslər, ailəsində qlaukoma xəstəliyi olanlar, şəkərli diabetdən və ya yüksək arterial təzyiqdən əziyyət çəkənlər yüksək risk qrupuna daxildir.
Qlaukoma zamanı məhv olmuş görmə siniri hüceyrələrini bərpa etmək müasir təbabətdə mümkün deyildir. Lakin xəstəlik erkən mərhələdə aşkarlanarsa, xüsusi göz damcıları, lazer və ya cərrahi müdaxilə ilə göz daxili təzyiqi normaya salmaq və qalan görmə qabiliyyətini ömürlük qoruyub saxlamaq mümkündür. Məhz bu səbəbdən ilbəil heç bir şikayət olmasa bile, ildə ən azı bir dəfə oftalmoloji müayinədən keçərək göz təzyiqini ölçdürmək görmə sağlamlığınız üçün hayati əhəmiyyət kəsb edir.
Səkinə Yusifova/Citypost.az
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Mədə yanması sadə problem deyil: Cərrahdan reflüks xəbərdarlığı
Mədə turşusunun və mədə möhtəviyyatının qida borusuna geri qayıtması ilə xarakterizə olunan qastroezofageal reflüks xəstəliyi müasir dövrdə geniş yayılmış həzm sistemi problemlərindən biridir. Sinədə yanma, boğaza doğru acı və turş mayenin gəlməsi, udma zamanı narahatlıq, xroniki öskürək və ağızda xoşagəlməz dad bu xəstəliyin əsas əlamətləri sırasındadır. Bəzi hallarda simptomlar xüsusilə yeməkdən sonra, əyilərkən və ya uzanarkən güclənir. İnsanlar bu şikayətləri bəzən adi mədə yanması hesab edərək uzun müddət həkimə müraciət etmirlər. Lakin davamlı və nəzarətsiz reflüks qida borusunda ciddi fəsadlara səbəb ola bilər.Citypost.az-a açıqlama verən uzman cərrah Elman Qaffarov bildirib ki, qastroezofageal reflüks xəstəliyi, onun əlamətləri, mümkün fəsadları və müalicə...
26 Oktyabr 2026, 10:30
Yatmazdan əvvəl edilən səhvlər yuxu keyfiyyətini necə azaldır? Həkim AÇIQLADI
Keyfiyyətli yuxu insanın həm fiziki, həm də psixoloji sağlamlığının qorunmasında mühüm rol oynayır. Lakin gün ərzində qəbul edilən qidalar, kofeinli içkilərin istehlakı, yatmazdan əvvəl telefondan istifadə və yataq otağının temperaturu yuxunun keyfiyyətinə birbaşa təsir göstərə bilər. Bəzi insanlar kifayət qədər yatdıqlarını düşünsələr də, səhər yorğun, halsız və enerjisiz oyanırlar. Bunun səbəbi isə bəzən yanlış yuxu vərdişləri ilə bağlı olur.Citypost.az-a açıqlama verən Tutu Zeynalova bildirib ki,yatmazdan əvvəl diqqət edilməli məqamlarla bağlı açıqlama verib. O bildirib ki, yuxu rejimini qaydaya salmaq üçün ilk növbədə qidalanma saatlarına, kofeinli içkilərin qəbuluna, yataq otağının temperaturuna və elektron cihazlardan istifadəyə diqqət yetirmək lazımdır.Dietoloqun sözlərinə görə, yatmazdan dərhal...
26 Oktyabr 2026, 09:30
Gecə yuxudan oyadan əl keyiməsi nəyin əlamətidir? Nevroloqdan xəbərdarlıq
Əllərdə keyimə, barmaqlarda uyuşma və gecə yuxudan oyadan ağrılar bəzən yorğunluq və ya əl-ayağın yanlış vəziyyətdə qalması ilə əlaqələndirilir. Lakin bu şikayətlər mütəmadi təkrarlanırsa, xüsusilə də əsasən ilk üç barmaqda hiss olunursa, bu, karpal tunel sindromunun əlaməti ola bilər. Vaxtında müayinə və düzgün müalicə aparılmadıqda bəzi hallarda əllərdə zəiflik, əşyaları tutmaqda çətinlik və digər problemlər yarana bilər.Nevroloq Nihad Mustafayev Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, əllərdə keyimə və uyuşmanın xarakteri, hansı barmaqlarda meydana gəlməsi və günün hansı vaxtında güclənməsi problemin səbəbini müəyyənləşdirmək baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır.Həkimin sözlərinə görə, əgər uyuşma əsasən baş barmaqda, şəhadət barmağında və orta barmaqda hiss olunursa, gecələr güclənərək...
26 Oktyabr 2026, 08:30
Pediatrdan valideynlərə qızdırmasalıcı dərmanlarla bağlı xəbərdarlıq
Uşaqlarda hərarət yüksəldikdə valideynlərin ən çox yol verdiyi səhvlərdən biri qızdırmasalıcı dərmanları müəyyən saat intervalına uyğun olaraq, hərarətin olub-olmamasından asılı olmayaraq verməkdir. Bəzi valideynlər dərmanın təlimatında "4-6 saatdan bir" ifadəsini gördükdə bunu preparatın mütləq həmin müddətdən bir qəbul edilməli olduğu kimi başa düşürlər. Digər hallarda isə uşağa eyni təsiredici maddəni ehtiva edən həm sirop, həm də şam verilir. Bu isə dozanın bilmədən artırılmasına və arzuolunmaz təsirlərin yaranmasına səbəb ola bilər.Pediatr Aytən İsmayılzadə Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, uşaqlara qızdırmasalıcı dərman verərkən yalnız saat intervalına deyil, uşağın hazırkı vəziyyətinə, hərarətin səviyyəsinə, narahatlığının olub-olmamasına və preparatın dozasına diqqət yetirilməlidir. Onun sözlərinə görə, təlimatda...
23 Oktyabr 2026, 10:30
Kardioloqdan ürək xəstəlikləri ilə bağlı xəbərdarlıq: Bu simptomları gözardı etməyin
Bəzi sağlamlıq problemləri ilkin mərhələdə zəif əlamətlərlə özünü göstərsə də, müəyyən simptomlar ciddi xəstəliklərin xəbərçisi ola bilər. Xüsusilə döş qəfəsində sıxıcı və təzyiq hissi yaradan ağrılar, fiziki fəaliyyət zamanı təngnəfəslik, adi işlərdən sonra həddindən artıq yorğunluq, başgicəllənmə və bayılma diqqətdən kənarda qalmamalıdır. İnsanlar bəzən bu əlamətləri yorğunluq, stress və ya yuxusuzluqla əlaqələndirərək həkimə müraciəti gecikdirirlər. Halbuki belə şikayətlər bəzi hallarda ürək-damar sistemi ilə bağlı ciddi problemlərin göstəricisi ola bilər.Kardioloq Natavan İsmayılova Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, orqanizmdə baş verən dəyişikliklərə, xüsusilə əvvəllər müşahidə edilməyən və təkrarlanan əlamətlərə diqqətlə yanaşmaq vacibdir. Onun sözlərinə görə, döş qəfəsində sıxıcı və təzyiqedici ağrılar, fiziki aktivlik...
23 Oktyabr 2026, 09:30
Hamiləlik zamanı genetik analizlər nə vaxt aparılmalıdır? Genetik izah etdi
Hamiləlik dövründə dölün sağlamlığının qiymətləndirilməsi, mümkün xromosom anomaliyalarının vaxtında müəyyənləşdirilməsi və gələcək valideynlərin məlumatlandırılması üçün müxtəlif müayinə üsullarından istifadə olunur. Müasir tibbdə ultrasəs müayinəsi ilə yanaşı, ikili, üçlü və dördlü skrininq testləri, eləcə də son illərdə geniş yayılan qeyri-invaziv prenatal testlər xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Bu müayinələr hamiləliyin müxtəlif mərhələlərində dölün inkişafı və müəyyən genetik pozuntuların ehtimalı barədə məlumat əldə etməyə imkan verir.Genetik Bayram Bayramov Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, hamiləlik zamanı genetik analizlərin aparılması mümkündür və müayinənin növü hamiləliyin müddətinə, tibbi göstərişlərə və qiymətləndirilməli olan risklərə uyğun seçilməlidir. Onun sözlərinə görə, bu prosesdə ultrasəs müayinəsi mühüm rol oynayır, çünki dölün inkişaf...
23 Oktyabr 2026, 08:30