Zob xəstəsi ömür boyu dərman qəbul etməlidirmi? – Mütəxəssisdən açıqlama

Qalxanabənzər vəz, yəni xalq arasında daha çox “zob” adlandırılan xəstəlikləri olan insanların ən çox verdiyi suallardan biri dərmanların nə qədər müddət qəbul edilməli olması ilə bağlıdır. Bir çox pasiyent düşünür ki, zob diaqnozu qoyulduqdan sonra ömrünün sonuna qədər dərman qəbul etməyə məcbur olacaq. Lakin mütəxəssislərin sözlərinə görə, bu suala hamı üçün eyni cavab vermək mümkün deyil. Çünki qalxanabənzər vəzin müxtəlif xəstəlikləri mövcuddur və hər xəstəliyə fərqli yanaşma tələb olunur.

Citypost.az xəbər verir ki, bəzi xəstələrdə dərman müalicəsi uzunmüddətli, hətta ömürlük ola bilər. Digər xəstələrdə isə müəyyən müddət aparılan müalicədən sonra dərmanların dayandırılması mümkündür. Bu, əsasən xəstəliyin növündən, qalxanabənzər vəzin vəziyyətindən və hormonların səviyyəsindən asılıdır.Məsələn, Haşimoto tireoiditi olan bütün xəstələrin ömür boyu dərman qəbul etməsi mütləq deyil. Haşimoto xəstəliyi olan bəzi pasiyentlərdə qalxanabənzər vəzin fəaliyyəti hələ normal şəkildə davam edir və hormon göstəricilərində ciddi problem müşahidə olunmur. Belə xəstələr müəyyən dövrlərdə yalnız həkim nəzarətində saxlanıla və mütəmadi müayinələrdən keçirilə bilərlər. Yəni Haşimoto diaqnozunun olması avtomatik olaraq hər bir pasiyentin dərman qəbul etməsi demək deyil.Lakin başqa bir qrup xəstədə vəziyyət tamamilə fərqli olur. Əgər Haşimoto xəstəliyi nəticəsində qalxanabənzər vəz ciddi şəkildə zədələnibsə və nəticədə orqanizmdə tiroid hormonlarının çatışmazlığı yaranıbsa, həmin hormonların əvəzedici şəkildə xaricdən verilməsi lazım gəlir. Bu zaman xəstəyə əvəzedici hormon terapiyası təyin edilir. Belə hallarda orqanizmin istehsal edə bilmədiyi hormon dərman vasitəsilə əvəz olunur.

Bu kateqoriyadan olan xəstələrdə dərman müalicəsinin uzun müddət, bəzi hallarda isə ömür boyu davam etməsi tələb oluna bilər. Çünki qalxanabənzər vəz öz funksiyasını kifayət qədər yerinə yetirə bilmədikdə, orqanizmin ehtiyac duyduğu hormonun xaricdən təmin edilməsi zəruri olur.Ömürlük hormon terapiyasına ehtiyac yaranan digər vəziyyətlərdən biri də qalxanabənzər vəzin tamamilə çıxarıldığı hallardır. Məsələn, bəzi düyünlər, ciddi xəstəliklər və ya qalxanabənzər vəzin xərçəngi səbəbindən cərrahi əməliyyat aparılaraq vəzi tam çıxarıla bilər. Belə xəstələrdə artıq hormon istehsal edən qalxanabənzər vəz olmadığı üçün orqanizmin ehtiyac duyduğu hormon dərman vasitəsilə təmin edilməlidir.Bu halda dərmanın özbaşına dayandırılmasından söhbət gedə bilməz. Çünki vəzi tamamilə çıxarıldıqda orqanizm həmin hormonları əvvəlki şəkildə istehsal edə bilmir və xəstə əvəzedici hormon terapiyasına ehtiyac duyur.

Bununla yanaşı, qalxanabənzər vəzin elə xəstəlikləri də var ki, həmin hallarda dərman müalicəsi müvəqqəti xarakter daşıyır. Məsələn, bəzi tireoiditlərdə və ya qalxanabənzər vəzin müəyyən funksional pozuntularında dərmanlar müəyyən müddət təyin edilir. Xəstəliyin aktiv mərhələsi başa çatdıqdan və vəziyyət sabitləşdikdən sonra həkim nəzarəti altında dərmanların dayandırılması mümkün ola bilər.Bəzi xəstəliklərdə isə müalicə təxminən bir il və ya bir il yarım davam etdirilə bilər. Müalicə nəticəsində xəstəlik remissiya mərhələsinə keçərsə, yəni xəstəliyin aktivliyi azalarsa və hormon göstəriciləri normallaşarsa, həkim dərmanların tədricən və ya tamamilə dayandırılması barədə qərar verə bilər. Bundan sonra isə pasiyent müəyyən müddət mütəmadi nəzarətdə saxlanılır.

Həmçinin oxuyun

Azərbaycanda Türkiyə ilə bağlı nə DÜŞÜNÜRLƏR? -SİYASİ ŞƏRH  

Kamran Əliyev Misir Mərdanovun kürəkənini prokuror təyin etdi

"Falcom" MMC-də fəhləninin ölümünün açılmasına KİM MANE OLUR? -ŞOK VİDEO

SEVGİ VƏ HƏYATIN MÜQƏDDƏSLİYİ  

Mütəxəssislər vurğulayırlar ki, qalxanabənzər vəz xəstəliklərində ən vacib məsələlərdən biri dərmanların özbaşına dayandırılmamasıdır. Pasiyent özünü yaxşı hiss etsə belə, bu, hər zaman xəstəliyin tamamilə aradan qalxması demək deyil. Bəzi hallarda dərman vasitəsilə hormonlar normada saxlanılır və dərman dayandırıldıqda problem yenidən ortaya çıxa bilər.Bu səbəbdən “zob xəstəsi ömür boyu dərman qəbul etməlidirmi?” sualına ümumi şəkildə “bəli” və ya “xeyr” cavabı vermək düzgün deyil. Hər şey xəstənin hansı qalxanabənzər vəz xəstəliyindən əziyyət çəkməsindən, hormonların səviyyəsindən, vəzin strukturundan və funksional vəziyyətindən asılıdır.

Bəzi pasiyentlər yalnız müəyyən müddət müalicə alaraq sonradan dərmanları dayandıra bilirlər. Bəzi xəstələr isə hormon çatışmazlığı və ya qalxanabənzər vəzin tamamilə çıxarılması səbəbindən ömür boyu əvəzedici terapiyaya ehtiyac duyurlar.Yəni qalxanabənzər vəz xəstəliklərində vahid müalicə modeli yoxdur. Hər bir xəstəlik və hər bir pasiyent ayrıca qiymətləndirilməli, müalicənin müddəti isə yalnız müvafiq müayinələrin və hormon analizlərinin nəticələrinə əsasən həkim tərəfindən müəyyən edilməlidir.

Əli