Yeni təkərlərdəki "tüklər" nə üçündür?
Maraqlı 31 İyul 2026, 10:30
3989
Yeni avtomobil təkəri alan demək olar ki, hər kəs onun üzərində olan nazik rezin "tükləri" görüb. Bir çox insan bu çıxıntıların yol tutuşunu artırdığını, suyu kənarlaşdırdığını və ya xüsusi texnologiyanın bir hissəsi olduğunu düşünür. Əslində isə bu rezin tellərin heç bir funksional rolu yoxdur. Onlar sadəcə təkərin istehsalı zamanı yaranan texnoloji prosesin izləridir.
Citypost.az-ın məlumatına görə, avtomobil təkərləri xüsusi rezin qarışığından hazırlanır. İstehsal zamanı bu qarışıq metal qəliblərə yerləşdirilir və yüksək temperaturla təzyiq altında vulkanizasiya adlanan prosesdən keçirilir. Vulkanizasiya rezinə elastiklik, möhkəmlik və uzunömürlülük qazandıran ən vacib mərhələlərdən biridir.Lakin bu proses zamanı bir problem yaranır. Qəlibin daxilində hava qalarsa, rezinin içində hava qabarcıqları əmələ gəlir. Bu qabarcıqlar isə təkərin strukturunu zəiflədə, onun davamlılığını azalda və hətta gələcəkdə təhlükəli qüsurların yaranmasına səbəb ola bilər. Belə hallarda təkərin yüksək sürətdə və ya ağır yüklə hərəkəti zamanı zədələnmə riski artır.Məhz buna görə də mühəndislər qəliblərin üzərində yüzlərlə, hətta minlərlə mikroskopik hava kanalı hazırlayırlar. Bu kiçik dəliklər istehsal zamanı qəlibdə sıxılmış havanın rahat şəkildə xaric olmasına imkan verir. Beləliklə, rezin qarışığı qəlibi tam doldurur və təkərin daxilində boşluqlar yaranmır.Ancaq havayla birlikdə həmin mikroskopik dəliklərdən çox az miqdarda rezin də çölə çıxır. Vulkanizasiya başa çatdıqdan sonra bu nazik rezin hissəcikləri bərkiyərək təkərin səthində gördüyümüz xırda "tükləri" əmələ gətirir.Bu çıxıntılar təkərin hərəkətinə, yol tutuşuna, əyləc məsafəsinə və ya təhlükəsizliyinə heç bir təsir göstərmir. Onların xüsusi texniki funksiyası yoxdur və istehsal prosesinin təbii nəticəsi hesab olunur. Təkər istifadə edildikcə bu nazik rezin tellər asfaltla təmas nəticəsində qısa müddətdə öz-özünə aşınaraq yox olur.
Beləliklə, yeni təkərlərin üzərində gördüyünüz həmin rezin "tüklər" heç də əlavə texnologiya və ya xüsusi təhlükəsizlik elementi deyil. Onlar sadəcə müasir təkər istehsalında havanın qəlibdən çıxmasını təmin edən mikroskopik kanalların izi olaraq meydana gələn və zaman keçdikcə təbii şəkildə yox olan istehsal qalıqlarıdır. Bəzən ən maraqlı görünən detalların arxasında olduqca sadə, lakin dahiyanə mühəndislik həlləri dayanır.
Həmçinin oxuyun
Yusif
Ən son xəbərləri bizim Facebook kanalımızda izləyin
Ən son xəbərləri bizim Instagram kanalımızda izləyin
Təbiətin nəhəng primatları: Qorillər haqqında maraqlı faktlar
Güclü bədən quruluşu, inkişaf etmiş sosial davranışları və insanlarla genetik yaxınlığı ilə seçilən qorillər heyvanlar aləminin ən maraqlı canlılarından hesab olunur. Dünyanın ən iri primatları arasında yer alan bu heyvanlar zahirən qorxuducu görünsələr də, əsasən ailə qrupları şəklində yaşayır və sosial münasibətlərə böyük əhəmiyyət verirlər. Onların insanlarla genetik oxşarlığı, qeyri-adi fiziki gücü və balalarına göstərdikləri qayğı alimlərin diqqətini uzun illərdir cəlb edir.Citypost.az xəbər verir ki, qorillər insanlarla ən yaxın qohumluğu olan primatlar sırasındadır. Elmi məlumatlara əsasən, insanlarla qorillərin DNT-si təxminən 98 faizdən çox oxşarlıq göstərir. Bu göstərici müqayisənin hansı üsulla aparılmasından asılı olaraq dəyişə bilər. Genetik yaxınlıq onların təkamül tarixində...
26 Oktyabr 2026, 11:00
Quşları belə ovlaya bilən Qoliaf tarantulası nə qədər təhlükəlidir?
Təbiətdə ölçüsü və görünüşü ilə insanlarda həm maraq, həm də qorxu yaradan canlılar az deyil. Onların arasında Qoliaf tarantulası xüsusi yer tutur. Nəhəng bədən quruluşu, güclü ayaqları və qeyri-adi müdafiə davranışı ilə seçilən bu hörümçək dünyanın ən böyük hörümçək növlərindən biri hesab olunur. Onun bəzi fərdlərinin ayaqları arasındakı məsafə 30 santimetrə çata bilir. Əsasən həşəratlarla qidalansa da, ov imkanları bununla məhdudlaşmır.Citypost.az xəbər verir ki, Qoliaf tarantulası (Theraphosa cinsinə aid növlər) Cənubi Amerikanın tropik meşələrində yaşayan iri hörümçəklərdəndir. Xüsusilə Qoliaf quşyeyən tarantulası kimi tanınan növ nəhəng ölçüləri ilə diqqət çəkir. Bu hörümçəklər əsasən rütubətli tropik meşələrdə, torpaqda qazdıqları yuvalarda və ya...
26 Oktyabr 2026, 10:00
Dünyanın uça bilməyən ən ağır tutuquşusu: Kakaponun qeyri-adi xüsusiyyətləri
Təbiətdəki ən maraqlı quş növlərindən biri olan kakapo öz qeyri-adi xüsusiyyətləri ilə diqqət çəkir. Digər tutuquşulardan fərqli olaraq uça bilməyən bu quş dünyanın ən ağır tutuquşusu hesab olunur. Gecə həyat tərzi sürməsi, təhlükə zamanı bəzən hərəkətsiz qalması və özünəməxsus qoxusu ilə seçilən kakapo bu gün nəsli kəsilmək təhlükəsi ilə üzləşən nadir quş növləri sırasındadır.Citypost.az xəbər verir ki, Yeni Zelandiyaya məxsus kakapo (*Strigops habroptilus*) dünyada uça bilməyən yeganə tutuquşu növü kimi tanınır. Bu quşun ən diqqətçəkən xüsusiyyətlərindən biri bədən çəkisinin digər tutuquşularla müqayisədə xeyli ağır olmasıdır. Yetkin kakapoların çəkisi təxminən 2-4 kiloqrama çata bilər. Bu göstərici onların uçuş qabiliyyətinin olmaması ilə...
26 Oktyabr 2026, 09:00
Bəzi qoxular bizi illər əvvələ necə qaytarır?
Bəzən təzə bişmiş peçenyenin qoxusu insanı qəfil uşaqlıq illərinə aparır. Bir anlıq özümüzü nənəmizin mətbəxində hiss edir, illər əvvəl yaşadığımız hadisələri, həmin dövrün insanlarını və duyğularını sanki yenidən yaşayırıq. Maraqlıdır ki, adi bir görüntü və ya səs bizə keçmişi xatırlatsa da, bəzi qoxular daha güclü emosional təsir yarada bilir. Elmdə qoxuların keçmiş xatirələri və onlarla əlaqəli hissləri oyatması Prust effekti adlandırılır.Citypost.az xəbər verir ki, bu hadisənin adı fransız yazıçısı Marsel Prustun əsəri ilə əlaqələndirilir. Yazıçının “İtirilmiş zamanın axtarışında” romanında çaya batırılmış madlen peçenyesinin dadı və qoxusu qəhrəmanda uşaqlıq xatirələrini canlandırır. Bu epizod sonradan müəyyən qoxuların insanı gözlənilmədən keçmişə qaytarmasını ifadə...
23 Oktyabr 2026, 11:40
Yuxularımızı niyə oyanan kimi unuduruq? – Beynimizdə baş verən maraqlı proses
Dünən gecə hansı yuxunu gördüyünüzü xatırlayırsınızmı? Bəlkə yuxuda uçurdunuz, bəlkə də rəhbəriniz pişiyə çevrilmişdi. Yuxu zamanı baş verən hadisələr bəzən son dərəcə real və canlı görünür. Ancaq səhər gözümüzü açan kimi həmin görüntülərin böyük hissəsi yaddaşımızdan silinir. Bəs hər gecə saatlarla yuxu gördüyümüz halda, onları niyə xatırlamaq bu qədər çətindir?Citypost.az-ın məlumatına görə, əslində, yuxular yuxu prosesinin mühüm hissələrindən biridir. İnsan yatarkən beyin fəaliyyətini tam dayandırmır. Əksinə, yuxunun müxtəlif mərhələlərində beyin aktiv şəkildə işləyir, xatirələri emal edir, emosiyaları tənzimləyir və bəzən reallıqla əlaqəsi olmayan, qəribə hadisələrdən ibarət süjetlər yaradır. Bu hadisələr yuxu zamanı inandırıcı görünə bilər, lakin oyandıqdan sonra onların ardıcıllığını...
23 Oktyabr 2026, 10:40
Yupiter Yer kürəsini asteroidlərdən necə qoruyur?
Kosmik fəza ilk baxışdan sakit və sabit görünsə də, əslində orada saysız-hesabsız qaya parçası, asteroid və kometa hərəkət edir. Bəs belə olduqda Yer kürəsinə niyə tez-tez iri göy cisimləri düşmür? Məlumata görə, bunun əsas səbəblərindən biri Günəş sisteminin ən böyük planeti olan Yupiterlə bağlıdır. Alimlərin izahına görə, bu nəhəng planet Yer üçün bir növ təbii qalxan rolunu oynayır.Citypost.az xəbər verir ki, əvvəlcə onu qeyd etmək lazımdır ki, Yer kürəsinə göy cisimlərinin düşməsi nadir hadisə deyil. Məlumata görə, hər il planetimizə minlərlə kiçik göktaşı düşür. Bunların əksəriyyəti ölçüsünə görə kiçik olduğundan atmosferdə yanır, yaxud yerə çatsa da ciddi ziyan vurmur. Lakin...
22 Oktyabr 2026, 10:30
