Ananın xəyanəti uşağın ondan alınması üçün əsasdırmı? – Vəkildən AÇIQLAMA

Ailə münasibətlərində baş verən münaqişələr, ər-arvad arasında xəyanət iddiaları və valideynlərin şəxsi həyatına dair məsələlər boşanma prosesində tez-tez mübahisə predmetinə çevrilir. Xüsusilə azyaşlı uşaqların kimin yanında qalacağı müəyyənləşdirilərkən valideynlərin davranışları, ailədaxili münasibətləri və uşağa göstərdikləri qayğı məsələsi diqqət mərkəzində olur. Bəzi hallarda atalar ananın xəyanət etdiyini əsas gətirərək uşağın ondan alınmasını və analıq hüququndan məhrum edilməsini tələb edirlər. Bəs ananın həyat yoldaşına xəyanət etməsi, telefonunda başqa şəxslə yazışmalarının aşkarlanması uşağın anadan alınması üçün hüquqi əsas sayıla bilərmi? Ümumiyyətlə, hansı hallarda ana valideynlik hüququndan məhrum edilə bilər?

Vəkil Xəyalə Cəfərova Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, bu kimi məsələlərə baxılarkən yalnız valideynlər arasında baş vermiş mübahisələr və ya bir-birinə qarşı irəli sürülən ittihamlar əsas götürülməməlidir. Onun sözlərinə görə, məhkəmələrə tövsiyə olunur ki, qərar qəbul edərkən ailə münasibətlərinin xarakterini, tərəflər arasında münasibətlərin nə qədər davam etdiyini, ailədaxili vəziyyəti və işin digər mühüm hallarını kompleks şəkildə qiymətləndirsinlər.

Vəkil qeyd edib ki, valideynlərdən birinin digərinə xəyanət etməsi və ya şəxsi yazışmalarının aşkarlanması avtomatik olaraq onun uşağa valideynlik etməyə yararsız olması demək deyil. Belə məsələlərdə yalnız bir mesajın, yazışmanın və ya müəyyən davranışın aşkar olunması əsasında ananın analıq hüququndan məhrum edilməsi düzgün yanaşma hesab edilə bilməz. Çünki ər-arvad münasibətləri ilə valideyn-övlad münasibətləri hüquqi baxımdan fərqli məsələlərdir.

Xəyalə Cəfərovanın sözlərinə görə, xəyanət faktı konkret işin hallarından asılı olaraq mənəvi zərərin ödənilməsi ilə bağlı mübahisədə əhəmiyyət daşıya bilər. Lakin bu hal özlüyündə uşağın anadan alınması və ya ananın valideynlik hüquqlarından məhrum edilməsi üçün kifayət etmir. Başqa sözlə, qadının həyat yoldaşına qarşı davranışı ilə onun uşağa münasibəti eyniləşdirilməməlidir.

Vəkil vurğulayıb ki, məhkəmə üçün əsas məsələ valideynin şəxsi həyatından daha çox uşağın təhlükəsizliyi, sağlamlığı, tərbiyəsi və normal inkişafı üçün hansı şəraitin təmin edilməsidir. Əgər ana ailə münasibətlərində müəyyən səhvlərə yol veribsə, bu, avtomatik olaraq onun uşağı böyütmək hüququnu itirməsi anlamına gəlmir. Hər bir halda uşağın mənafeyinə təsir edən real hallar araşdırılmalıdır.

Bəs hansı vəziyyətlərdə ananın valideynlik hüquqlarından məhrum edilməsi məsələsi gündəmə gələ bilər?

Vəkil bildirib ki, ananın açıq şəkildə əxlaqsız həyat tərzi sürməsi, alkoqolizmdən və ya narkomaniyadan əziyyət çəkməsi, uşağa lazımi qayğı göstərməməsi, onun tərbiyəsi və sağlamlığı ilə maraqlanmaması, eləcə də uşağa qarşı davamlı zorakılıq tətbiq etməsi ciddi hüquqi nəticələrə səbəb ola bilər. Bu cür hallar uşağın fiziki və psixoloji sağlamlığına, təhlükəsizliyinə və gələcək inkişafına təhlükə yaratdığı təqdirdə valideynlik hüquqlarından məhrumetmə məsələsi məhkəmə qaydasında araşdırıla bilər.

Həmçinin oxuyun

Prezidentin Mətbuat Xidməti MƏLUMAT YAYDI

Azərbaycanda məmurlar arasında əlbəyaxa dava: Başını partlatdılar

Kəmaləddin Heydərovun oğlu NƏ YAZIR?

Azərbaycanda görkəmli şəxs VƏFAT ETDİ

Xəyalə Cəfərova uşağa qarşı zorakılıq məsələsində də fərqləndirmə aparılmasının vacibliyini qeyd edib. Onun sözlərinə görə, valideynin uşağa qarşı hər hansı sərt davranışı ilə davamlı və işgəncə xarakteri daşıyan zorakılıq eyni qiymətləndirilməməlidir. Burada əsas məsələ davranışın xarakteri, təkrarlanması, uşağa vurduğu zərər və onun təhlükəsizliyinə yaratdığı riskdir.

Vəkil diqqətə çatdırıb ki, uşağın tərbiyəsi zamanı baş verən hər bir mübahisə və ya valideynin bir dəfə emosional davranması avtomatik olaraq onun valideynlik hüquqlarından məhrum edilməsi üçün əsas yaratmır. Lakin uşağa qarşı mütəmadi fiziki zorakılıq, döymə, təhqir, psixoloji təzyiq və işgəncə xarakterli davranışlar varsa, bu artıq tamamilə fərqli hüquqi qiymətləndirmə tələb edir. Belə hallarda uşağın mənafeyinin qorunması üçün müvafiq tədbirlərin görülməsi zəruridir. O bildirib ki, uşağa qarşı zorakılığın davamlı xarakter daşıması, ananın onun sağlamlığına və təhlükəsizliyinə laqeyd yanaşması, uşağı baxımsız vəziyyətdə qoyması və ya zərərli vərdişləri səbəbindən onun normal inkişafına mane olması valideynlik hüquqlarından məhrumetmə məsələsinin araşdırılması üçün ciddi əsaslar yarada bilər.

Vəkilin sözlərinə görə, bu məsələlərdə məhkəmə yalnız tərəflərin qarşılıqlı ittihamları ilə kifayətlənməməli, təqdim olunan sübutları, uşağın yaşayış şəraitini, valideynlərin davranışlarını və digər mühüm halları nəzərə almalıdır. Əsas məqsəd valideynlərdən birini cəzalandırmaq deyil, uşağın hüquq və mənafelərini qorumaqdır.

Beləliklə, ananın həyat yoldaşına xəyanət etməsi, telefonunda başqa şəxslə yazışmalarının aşkarlanması və ya ər-arvad arasında yaşanan şəxsi münaqişələr özlüyündə uşağın anadan alınması üçün kifayət etmir. Valideynlik hüquqlarından məhrumetmə üçün isə uşağın sağlamlığına, təhlükəsizliyinə və tərbiyəsinə real təhlükə yaradan, qanunla nəzərdə tutulmuş əsaslar mövcud olmalıdır.

Yeganə