Borca görə avtomobilə həbs qoyulubsa, ondan istifadə etmək olarmı? – Vəkildən açıqlama

Borc öhdəliyinə görə məhkəmə qərarı ilə avtomobilə həbs qoyulması sürücülər arasında bir sıra suallar yaradır. Xüsusilə nəqliyyat vasitəsi sahibinin avtomobili özündə saxlaması, ondan gündəlik istifadə etməsi, eləcə də avtomobilin nə vaxt satışa çıxarıla biləcəyi maraq doğurur. Bəzi hallarda məhkəmə qərarı ilə avtomobilə həbs qoyulsa da, nəqliyyat vasitəsi uzun müddət sahibinin istifadəsində qalır.Bəs avtomobilə həbs qoyulduqdan sonra onu idarə etmək mümkündürmü? Belə avtomobili satmaq, bağışlamaq və ya ölkə xaricinə çıxarmaq olarmı? İcra qurumu uzun müddət ərzində avtomobilin satılması ilə bağlı tədbir görməzsə, bu, nəqliyyat vasitəsinin sahibinin həmin əmlak üzərində hüquqlarına necə təsir edir?

Mövzu ilə bağlı vəkil Toğrul Allahyarov Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, borca görə avtomobilə həbs qoyulması onun idarə edilməsinə avtomatik olaraq qadağa qoyulması demək deyil. Lakin bu məsələdə məhkəmə qərarının məzmunu, icra qurumunun tətbiq etdiyi məhdudiyyətlər və konkret iş üzrə qəbul edilmiş qərarlar nəzərə alınmalıdır.

Vəkilin sözlərinə görə, əgər avtomobilə qoyulan həbs onun özgəninkiləşdirilməsinin, yəni başqa şəxsin mülkiyyətinə verilməsinin qarşısını almaq məqsədi daşıyırsa və nəqliyyat vasitəsinin idarə edilməsinə ayrıca qadağa yoxdursa, avtomobil sahibi ondan istifadə etməyə davam edə bilər. Başqa sözlə, yalnız özgəninkiləşdirməyə dair məhdudiyyətin mövcudluğu avtomobili sürmək hüququnun da avtomatik məhdudlaşdırılması anlamına gəlmir.

Toğrul Allahyarov qeyd edib ki, icra qurumu borcun tutulmasını təmin etmək məqsədilə müvafiq tədbirlər görə, aidiyyəti qurumlara avtomobilin satılmasının və ya başqa şəxsin adına keçirilməsinin qarşısını almaq üçün məhdudiyyət barədə məlumat göndərə bilər. Belə olan halda avtomobil əvvəlki sahibinin faktiki istifadəsində qalsa da, onun üzərində sərəncam vermək hüququ məhdudlaşır.

Vəkil bildirib ki, avtomobilə həbs qoyulması ilə onun faktiki olaraq sahibindən alınması eyni hal deyil. Bəzi hallarda nəqliyyat vasitəsi sahibinin əlində qalır və o, avtomobildən gündəlik ehtiyacları üçün istifadə edir. Lakin bu vəziyyət avtomobilin tam sərbəst şəkildə idarə olunması və onun gələcək taleyi ilə bağlı heç bir riskin olmaması demək deyil. İcra icraatı çərçivəsində sonradan əlavə tədbirlər görülə, nəqliyyat vasitəsinin yeri müəyyənləşdirilə, qiymətləndirmə aparıla və qanunvericilikdə nəzərdə tutulan qaydada satış proseduruna başlanıla bilər.

Vəkilin izahına görə, avtomobilə həbs qoyulduğu halda onu satmaq, bağışlamaq və ya başqa formada özgəninkiləşdirmək olmazsa, nəqliyyat vasitəsinin sahibi bu məhdudiyyəti nəzərə almalıdır. Belə bir avtomobilin alqı-satqı müqaviləsi əsasında başqa şəxsin adına keçirilməsi hüquqi və praktiki problemlərə səbəb ola bilər. Buna görə də avtomobil üzərində hər hansı əməliyyat aparmazdan əvvəl məhdudiyyətin mahiyyəti və qüvvədə olub-olmaması dəqiqləşdirilməlidir.

Toğrul Allahyarov əlavə edib ki, avtomobilə həbs qoyulmasından sonra icra qurumunun uzun müddət ərzində nəqliyyat vasitəsinin qiymətləndirilməsi və satılması ilə bağlı tədbirlər görməməsi həbsin avtomatik olaraq aradan qalxması demək deyil. İcra şöbəsinin iş yükü, icra tədbirlərinin ardıcıllığı və işin digər xüsusiyyətləri prosesin uzanmasına səbəb ola bilər. Ancaq borclu şəxs yalnız uzun müddət keçdiyinə görə avtomobilin üzərindəki məhdudiyyətin qüvvədən düşdüyünü hesab etməməlidir.

Həmçinin oxuyun

Azərbaycanda Türkiyə ilə bağlı nə DÜŞÜNÜRLƏR? -SİYASİ ŞƏRH  

Kamran Əliyev Misir Mərdanovun kürəkənini prokuror təyin etdi

"Falcom" MMC-də fəhləninin ölümünün açılmasına KİM MANE OLUR? -ŞOK VİDEO

SEVGİ VƏ HƏYATIN MÜQƏDDƏSLİYİ

Vəkilin sözlərinə görə, borcun tutulması üçün avtomobilə yönəldilmiş icra tədbirləri davam etdirildikdə, nəqliyyat vasitəsinin qiymətləndirilməsi və qanunla müəyyən edilmiş prosedur əsasında satışa çıxarılması mümkün ola bilər. Satışdan əldə olunan vəsait borcun ödənilməsinə yönəldilir. Borcun, icra xərclərinin və qanunvericiliyə uyğun digər ödənişlərin tutulmasından sonra vəsait qalarsa, onun hüquqi taleyi müvafiq qaydada müəyyənləşdirilir.

Bununla belə, avtomobilin nə vaxt satışa çıxarılacağı hər bir iş üzrə fərqli ola bilər. Bu, icra sənədinin tələblərindən, borcun məbləğindən, avtomobilin qiymətindən, tətbiq edilmiş həbsin xüsusiyyətlərindən və icra qurumunun gördüyü tədbirlərdən asılıdır.

Vəkil onu da vurğulayıb ki, avtomobilə qoyulan həbsin konkret olaraq hansı məhdudiyyətləri əhatə etdiyini öyrənmək üçün vətəndaş məhkəmə qərarını və icra sənədlərini nəzərdən keçirməli, zərurət olduqda icra şöbəsinə müraciət etməlidir. Çünki yalnız avtomobilin sahibinin əlində qalmasına əsaslanaraq onun bütün hallarda idarə edilə biləcəyini söyləmək düzgün olmaz. Əgər ayrıca idarəetmə qadağası, avtomobilin götürülməsi barədə qərar və ya başqa məhdudiyyət mövcuddursa, həmin tələblərə əməl edilməlidir.

Beləliklə, borca görə avtomobilə məhkəmə qərarı ilə həbs qoyulması onun sahibinin nəqliyyat vasitəsindən istifadə hüququnu hər bir halda avtomatik aradan qaldırmır. Əgər məhdudiyyət yalnız avtomobilin özgəninkiləşdirilməsinə aiddirsə və idarəetməyə ayrıca qadağa yoxdursa, avtomobildən istifadə mümkün ola bilər. Bununla yanaşı, borcun tutulması məqsədilə icra tədbirləri davam etdirilə və avtomobil sonradan qanuni prosedur əsasında satışa çıxarıla bilər.

Əli