Hərarəti dərhal salmaq lazımdırmı? – Həkimdən temperaturun orqanizm üçün əhəmiyyəti ilə bağlı açıqlama

İnsan orqanizmi hər hansı virus və ya bakterial infeksiya ilə qarşılaşdıqda ilk müdafiə reaksiyalarından biri bədən temperaturunun yüksəlməsidir. Bir çox insan hərarət yaranan kimi onu mümkün qədər tez aşağı salmağa çalışır. Xüsusilə temperatur 37,5-38 dərəcəyə çatdıqda dərman qəbul etmək geniş yayılmış vərdişlərdəndir. Lakin hərarətin yüksəlməsi heç də həmişə orqanizm üçün zərərli proses hesab edilməməlidir. Əksinə, bu, immun sisteminin infeksiyaya qarşı mübarizə mexanizmlərindən biridir.

Doktor Mehdi Babaşov Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, bədən temperaturunun yüksəlməsi orqanizmin müdafiə sisteminin aktivləşməsi baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır. Onun sözlərinə görə, infeksiya zamanı yaranan hərarət bədənin təhlükəyə qarşı verdiyi təbii reaksiyadır və bu prosesi hər dəfə dərhal dayandırmağa çalışmaq düzgün yanaşma deyil.

Həkim qeyd edib ki, insan hər hansı virus infeksiyasına yoluxduqda orqanizm müdafiə mexanizmlərini işə salır. Bu zaman temperatur yüksəlir, immun sisteminin müxtəlif hüceyrələri aktivləşir və infeksiyaya qarşı mübarizə prosesi başlayır. Başqa sözlə, hərarət bədənin infeksiyaya qarşı mübarizəsinin bir hissəsidir. Orqanizm sanki təhlükə siqnalı alır və müdafiə sistemini səfərbər edir.

Temperaturun yüksəlməsi immun sisteminin fəaliyyətinə bir neçə istiqamətdə təsir göstərir. Belə ki, müəyyən temperatur şəraitində immun hüceyrələrinin hərəkətliliyi və infeksiya ocağına çatması sürətlənə, bəzi müdafiə reaksiyaları daha fəal şəkildə işləyə bilər. Eyni zamanda hərarət bəzi virus və bakteriyaların çoxalması üçün əlverişli şəraiti məhdudlaşdıra bilər. Bu baxımdan qızdırma yalnız xəstəliyin əlaməti deyil, həm də orqanizmin müdafiə reaksiyası kimi qiymətləndirilir.

İmmunitet sisteminin infeksiyaya qarşı mübarizəsində antitellərin yaranması da xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Antitellər immun sisteminin istehsal etdiyi zülallardır və müəyyən virus, bakteriya və digər yad maddələri tanıyaraq onlara qarşı müdafiə reaksiyasının formalaşmasında iştirak edirlər. Lakin antitellərin yaranması yalnız temperaturun müəyyən həddə yüksəlməsindən asılı deyil. Bu proses infeksiyanın növü, insanın immun vəziyyəti və digər bioloji amillərlə əlaqədardır.

Doktor Mehdi Babaşovun fikrincə, hərarət yaranan kimi dərman qəbul edərək onu dərhal aşağı salmağa çalışmaq əvəzinə, ilk növbədə orqanizmin ümumi vəziyyətini qiymətləndirmək lazımdır. Çünki temperatur göstəricisi ilə yanaşı, xəstənin özünü necə hiss etməsi, halsızlığın dərəcəsi, maye qəbul edə bilməsi və digər simptomlar da nəzərə alınmalıdır.

Bununla belə, hərarəti nəzarətsiz şəkildə yüksəlməyə buraxmaq da düzgün deyil. Temperaturun 38,5 dərəcəni keçməsi hər kəs üçün avtomatik təhlükə demək olmadığı kimi, həmin həddə çatana qədər hərarətsalıcı qəbul etməmək də universal tibbi qayda hesab edilə bilməz. Hərarətsalıcı preparatların əsas məqsədi insanın narahatlığını azaltmaq, ağrı və halsızlığı yüngülləşdirməkdir. Onların düzgün dozada və uyğun göstərişlə istifadə edilməsi, ümumiyyətlə, immun sisteminin fəaliyyətini dayandırmır və antitel yaranmasına mane olduğu sübut edilməyib.

Həmçinin oxuyun

Bunu edən sürücülər cərimələnəcək - 100 manat və 2 bal

Noyabrın 5-i ilə bağlı rəsmi xəbərdarlıq

Prezidentdən nazirin qayınatası ilə bağlı SƏRƏNCAM

Prezidentin yüksək vəzifə verdiyi şəxs görün KİMİN OĞLUDUR

Mütəxəssislər bildirirlər ki, hərarət zamanı orqanizmin maye ehtiyacı arta bilər. Tərləmə və sürətli nəfəsalma nəticəsində maye itkisi baş verdiyindən kifayət qədər su qəbul etmək vacibdir. Xəstə mümkün qədər istirahət etməli, otağın havası mütəmadi dəyişdirilməli və həddindən artıq qalın geyimlərdən istifadə edilməməlidir. Bədəni spirtlə silmək, buzlu su ilə soyutmaq və temperaturu zorla aşağı salmağa çalışmaq isə tövsiyə olunmur.

Xüsusilə uşaqlarda, yaşlı insanlarda, hamilələrdə, immun sistemi zəif olan şəxslərdə və xroniki xəstəliklərdən əziyyət çəkənlərdə hərarətə daha diqqətlə yanaşılmalıdır. Nəfəs darlığı, huşun qarışması, qıcolma, güclü baş ağrısı, boyun sərtliyi, susuzlaşma əlamətləri və ya ümumi vəziyyətin sürətlə pisləşməsi müşahidə olunarsa, temperaturun neçə dərəcə olmasından asılı olmayaraq tibbi yardım almaq lazımdır. Üç aydan kiçik körpədə 38 dərəcə və daha yüksək temperatur isə təcili tibbi qiymətləndirmə tələb edir.

Hərarətin uzun müddət davam etməsi, tez-tez təkrarlanması və ya digər ciddi simptomlarla müşayiət olunması da həkim müayinəsini zəruri edir. Çünki temperaturun yüksəlməsinin səbəbi hər zaman sadə virus infeksiyası olmur. Bəzi hallarda bakterial infeksiyalar və digər xəstəliklər də yüksək hərarətlə müşayiət edilə bilər.

Beləliklə, bədən temperaturunun yüksəlməsi orqanizmin infeksiyaya qarşı təbii müdafiə mexanizmlərindən biridir. Hərarəti yaranan kimi aşağı salmağa çalışmaq əvəzinə, insanın ümumi vəziyyətini nəzərə almaq, temperaturu izləmək və ehtiyac olduqda tibbi tövsiyələrə uyğun müdaxilə etmək daha doğrudur. Əsas məqsəd temperatur göstəricisini nəyin bahasına olursa-olsun normaya qaytarmaq deyil, infeksiyanın səbəbini müəyyənləşdirmək və orqanizmin təhlükəsiz şəkildə sağalmasına kömək etməkdir.

Yeganə