Varikoz əməliyyat olunmadıqda hansı ağırlaşmalar yarana bilər? – Damar cərrahından xəbərdarlıq

Varikoz xəstəliyi yalnız ayaqlarda damarların genişlənməsi və estetik görünüşün dəyişməsi ilə məhdudlaşmır. İlk mərhələlərdə əsasən damarların qabarması, ayaqlarda ağırlıq və yorğunluq hissi ilə özünü göstərən bu xəstəlik vaxtında müalicə olunmadıqda daha ciddi sağlamlıq problemlərinə səbəb ola bilər. Xüsusilə xəstəliyin irəliləməsi nəticəsində damarların fəaliyyətində pozulmalar yaranır, qan dövranı çətinləşir və müxtəlif ağırlaşmaların meydana çıxma riski artır. Bu səbəbdən varikozdan əziyyət çəkən şəxslərin problemi yalnız kosmetik narahatlıq kimi qiymətləndirməməsi vacibdir.

Bəs varikoz xəstəliyinə görə əməliyyat olunmadıqda hansı fəsadlar yarana bilər? Müalicə gecikdirildiyi halda xəstə hansı təhlükələrlə üzləşir? Damar cərrah Sadiq Əhmədov Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, varikoz xəstəliyinin vaxtında aşkarlanması və düzgün müalicəsi bir sıra ciddi ağırlaşmaların qarşısını almağa imkan verir.

Onun sözlərinə görə, varikoz zamanı ayaqlarda səthi venalar genişlənir, damar qapaqlarının fəaliyyəti pozulur və qanın ürəyə doğru normal hərəkəti çətinləşir. Nəticədə qan müəyyən nahiyələrdə toplanır, venoz təzyiq yüksəlir və zaman keçdikcə damarların ətraf toxumalara təsiri artır. Xəstəlik ilkin mərhələdə ciddi şikayətlər yaratmasa da, müalicə olunmadıqda proses tədricən ağırlaşa bilər.

Damar cərrahı qeyd edib ki, varikozun ən çox rast gəlinən ağırlaşmalarından biri tromboflebitdir. Bu zaman genişlənmiş səthi venalarda iltihabi proses və tromb, yəni qan laxtası yaranır. Tromboflebit zamanı xəstələr adətən damar boyunca qızartı, ağrı, şişkinlik və həmin nahiyədə istilik hissindən şikayət edirlər. Bəzən damar dərinin altında sərt, ağrılı bir xətt və ya düyün şəklində hiss olunur.

Mütəxəssisin sözlərinə görə, belə əlamətlər meydana çıxdıqda özbaşına müalicəyə başlamaq düzgün deyil. Çünki səthi venalarda yaranan trombun ölçüsü, yerləşdiyi nahiyə və dərin venalara yaxınlığı xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Bəzi hallarda tromb dərin venalara doğru yayıla bilər. Buna görə də tromboflebit əlamətləri müşahidə olunan pasiyentlər vaxt itirmədən damar cərrahına müraciət etməli və ultrasəs müayinəsindən keçməlidirlər.

Sadiq Əhmədovun diqqətə çatdırdığı digər ciddi təhlükə isə trombun dərin venalara keçməsi və daha sonra qan dövranı vasitəsilə ağciyər damarlarına çatmasıdır. Bu vəziyyət ağciyər tromboemboliyası adlanır və həyati təhlükə yarada bilər. Ağciyər arteriyasının trombla tutulması qəfil nəfəs darlığı, sinə ağrısı, ürəkdöyünmə, başgicəllənmə və hətta huşun itirilməsi ilə müşayiət oluna bilər. Belə simptomlar yarandıqda dərhal təcili tibbi yardım çağırılmalıdır.

Cərrah bildirib ki, varikoz xəstəliyinin uzun müddət müalicəsiz qalması nəticəsində yaranan digər mühüm problem dəridə trofik dəyişikliklərdir. Venoz qan dövranının pozulması və damar daxilində təzyiqin artması zaman keçdikcə dərinin və dərialtı toxumaların qidalanmasına mənfi təsir göstərir. İlk mərhələlərdə ayaqlarda şişkinlik, qaşınma, quruluq və dəri rənginin dəyişməsi müşahidə oluna bilər. Xüsusilə baldırın aşağı hissəsində və topuq ətrafında dərinin tündləşməsi, qəhvəyi rəng alması venoz çatışmazlığın əlamətlərindən hesab olunur.

Onun sözlərinə görə, xəstəlik irəlilədikcə bu dəyişikliklər daha da dərinləşir. Dəridə qalınlaşma, sərtləşmə, davamlı qaşınma və iltihabi proseslər yarana bilər. Bəzi pasiyentlərdə dərinin elastikliyi azalır, toxumalar zədələnməyə daha həssas olur. Bu prosesin sonrakı mərhələlərində isə xüsusilə topuq nahiyəsinin ətrafında venoz trofik xoralar meydana çıxa bilər.

Həmçinin oxuyun

İlham Əliyevin adından saxta məlumat YAYILIR -DİQQƏT!

Quşlar yüksək gərginlikli elektrik xətlərində dayanır-Bəs niyə elektrik onları vurmur?

Qatarla gedənlərə ŞAD XƏBƏR!Bilet ucuzlaşdı

Prezidentin Mətbuat Xidməti MƏLUMAT YAYDI

Damar cərrahı vurğulayıb ki, trofik xoralar varikoz xəstəliyinin ən ciddi və uzunmüddətli müalicə tələb edən ağırlaşmalarındandır. Bu yaralar adi dəri zədələnmələrindən fərqli olaraq, asanlıqla sağalmır və bəzən aylarla davam edə bilər. Venoz qan dövranının pozulması səbəbindən toxumaların bərpası çətinləşir. Xoraların ətrafında ağrı, şişkinlik, dəridə iltihab və infeksiyalaşma riski də arta bilər.

Mütəxəssis qeyd edib ki, trofik xoralar xüsusilə ayaqüstə uzun müddət işləyən, gün ərzində hərəkət və istirahət rejimi düzgün tənzimlənməyən şəxslər üçün əlavə çətinlik yaradır. Belə yaralar gündəlik fəaliyyəti məhdudlaşdıra, yerimə zamanı ağrıya səbəb ola və düzgün qulluq edilmədikdə daha da dərinləşə bilər. Xora nahiyəsindəki damarların zədələnməsi nəticəsində qanaxma da baş verə bilər. Xüsusilə genişlənmiş səthi venaların üzərindəki dəri nazikləşdikdə və zədələndikdə qanaxma riski artır.

Sadiq Əhmədovun sözlərinə görə, varikoz xəstəliyinin müalicəsində əsas məqsəd yalnız genişlənmiş damarların görünüşünü aradan qaldırmaq deyil, həm də venoz qan dövranını yaxşılaşdırmaq və mümkün ağırlaşmaların qarşısını almaqdır. Müalicə üsulu xəstəliyin mərhələsindən, damarların vəziyyətindən, ultrasəs müayinəsinin nəticələrindən və pasiyentin ümumi sağlamlıq durumundan asılı olaraq müəyyən edilir.

Cərrah bildirib ki, hər varikoz xəstəsinin mütləq əməliyyat olunması tələb edilmir. İlkin mərhələlərdə bəzi pasiyentlərə həyat tərzinin dəyişdirilməsi, fiziki aktivliyin artırılması, kompression corablardan istifadə və həkim nəzarəti ilə digər konservativ müalicə üsulları tövsiyə oluna bilər. Lakin damar qapaqlarının ciddi çatışmazlığı, davamlı şikayətlər, dəri dəyişiklikləri və digər ağırlaşmalar olduqda müdaxilə məsələsi gündəmə gələ bilər. Müasir tibbdə klassik cərrahi əməliyyatla yanaşı, lazer və radiotezlik üsulları, eləcə də digər minimal invaziv müalicə metodlarından istifadə edilir.

O, xüsusilə vurğulayıb ki, əməliyyatın zəruri olub-olmaması yalnız damarların xarici görünüşünə əsasən müəyyən edilə bilməz. Bunun üçün pasiyent müayinə olunmalı, aşağı ətraf venalarının Doppler ultrasəs müayinəsi aparılmalı və damar qapaqlarının vəziyyəti qiymətləndirilməlidir. Müayinə nəticələrinə uyğun olaraq ən doğru müalicə planı seçilməlidir.

Mütəxəssis varikoz xəstəliyindən əziyyət çəkən şəxslərə ayaqlarda davamlı ağırlıq, şişkinlik, ağrı, damarların qabarması və dəridə rəng dəyişiklikləri kimi əlamətləri diqqətdən kənarda saxlamamağı tövsiyə edib. Xüsusilə qəfil yaranan birtərəfli ayaq şişkinliyi, ağrı və qızartı tromboz ehtimalına görə təcili tibbi qiymətləndirmə tələb edir. Nəfəs darlığı və sinə ağrısı kimi əlamətlər isə təcili yardım çağırılması üçün əsasdır.

Beləliklə, varikoz xəstəliyini yalnız estetik problem hesab etmək düzgün deyil. Vaxtında müayinə və uyğun müalicə ilə tromboflebit, venoz trofik dəyişikliklər və sağalmayan xoralar kimi ağırlaşmaların qarşısını almaq və ya onların yaranma riskini azaltmaq mümkündür. Xəstəliyin irəliləməsini gözləmək əvəzinə, ilk əlamətlər meydana çıxdıqda damar cərrahına müraciət etmək sağlamlıq baxımından daha doğru yanaşmadır.