Bizə yazın

Baku

-°C

USD

-

Səhər yeməyini ötürmək mədəyə necə təsir edir? Həkim xəbərdarlıq edir

Tibb 17 Noyabr 2026, 11:40

246

Gündəlik həyatın sürətli tempi, iş rejimi və düzgün qidalanmaya kifayət qədər vaxt ayrılmaması bir çox insanda həzm sistemi ilə bağlı narahatlıqların yaranmasına səbəb olur. Səhər yeməyi yemədən evdən çıxmaq, gün ərzində aclığı qəhvə və şirniyyatla aradan qaldırmağa çalışmaq, axşam saatlarında isə birdən-birə çox miqdarda və yağlı qidalar qəbul etmək mədənin fəaliyyətinə mənfi təsir göstərə bilər. Belə qidalanma vərdişləri xüsusilə mədə yanması, qıcqırma, göynəmə, köp və digər həzm problemlərindən əziyyət çəkən insanlarda şikayətləri daha da artıra bilər.

Mövzu ilə bağlı Citypost.az-a açıqlama verən qastroenteroloq-endoskopist Sürəyya İsmayıl bildirib ki, insanların gündəlik qidalanma rejimində yol verdiyi səhvlər mədə-bağırsaq sistemində müxtəlif narahatlıqların yaranmasına şərait yaradır. Onun sözlərinə görə, bir çox insan səhərlər yemək yemədən işə gedir, gün ərzində normal qidalanmaq əvəzinə qəhvə, şokolad, şirniyyat və digər qəlyanaltılarla aclığını yatırmağa çalışır. Axşam evə qayıtdıqda isə gün ərzində qəbul etmədiyi qidanı bir dəfəyə kompensasiya etmək istəyir. Nəticədə çox miqdarda, xüsusilə də yağlı və ağır yeməklər qəbul olunur ki, bu da mədədə narahatlıq yarada bilər.

Həkim qeyd edib ki, qidalanma rejiminin pozulması həzm sisteminin normal fəaliyyətinə təsir göstərən amillərdən biridir. Uzun müddət ac qalmaq, ardınca qısa müddətdə çoxlu qida qəbul etmək mədədə dolğunluq, ağırlıq və həzm çətinliyi hissini artıra bilər. Xüsusilə yağlı yeməklər mədənin boşalmasını ləngidə, bəzi insanlarda isə mədə turşusunun qida borusuna geri qayıtmasını asanlaşdıra bilər. Bu zaman döş sümüyünün arxasında yanma, ağızda turş dad, boğazda göynəmə və qıcqırma kimi əlamətlər meydana çıxa bilər.

Sürəyya İsmayılın sözlərinə görə, qəhvə və şirin qidaların həddindən artıq istehlakı da bəzi insanlarda mədə şikayətlərini gücləndirə bilər. Xüsusilə acqarına qəhvə içmək, gün ərzində yeməyi əvəzləyən vasitə kimi şirniyyatlardan istifadə etmək düzgün qidalanma hesab edilmir. Qəhvənin təsiri hər insanda eyni olmasa da, həssas şəxslərdə qıcqırma və reflüks əlamətlərini artıra bilər. Şirniyyat və yüksək kalorili qəlyanaltılar isə balanslı qidalanmanı əvəz etmir və uzunmüddətli perspektivdə sağlam qida vərdişlərinin formalaşmasına mane ola bilər.

Mütəxəssis bildirib ki, mədə yanması və göynəmə kimi şikayətləri adi hal kimi qəbul etmək düzgün deyil. İnsanlar bəzən bu əlamətləri müvəqqəti narahatlıq hesab edərək uzun müddət diqqətdən kənarda saxlayırlar. Halbuki təkrarlanan və davamlı mədə şikayətləri qastrit, qastroezofageal reflüks xəstəliyi, xora və digər həzm sistemi problemləri ilə əlaqəli ola bilər. Bu səbəbdən əlamətlər tez-tez təkrarlanırsa, özbaşına dərman qəbul etmək əvəzinə mütəxəssis müayinəsindən keçmək vacibdir.

Həkimin sözlərinə görə, mədə problemlərinin qarşısının alınmasında ilk növbədə gündəlik həyat rejiminin və qidalanma vərdişlərinin dəyişdirilməsi mühüm əhəmiyyət daşıyır. Səhər yeməyini ötürməmək, gün ərzində qidalanmanı müəyyən rejim əsasında təşkil etmək, uzun müddət ac qalmamaq və axşam saatlarında həddindən artıq yeməkdən çəkinmək tövsiyə olunur. Qidaların tələsmədən, yaxşı çeynənərək qəbul edilməsi də həzm prosesinə müsbət təsir göstərə bilər.

Bununla yanaşı, yağlı, qızardılmış və çox ağır yeməklərin miqdarını azaltmaq, qəhvə və digər içkilərin qəbuluna diqqət yetirmək lazımdır. Hər bir insanın müəyyən qidalara reaksiyası fərqli olduğundan, şikayətləri artıran məhsullar müəyyən edilməli və onların qəbulu məhdudlaşdırılmalıdır. Reflüks əlamətlərindən əziyyət çəkən şəxslərə yeməkdən dərhal sonra uzanmamaq, xüsusilə yatmazdan əvvəl ağır qida qəbul etməmək də məsləhət görülür.

Sürəyya İsmayıl mədə narahatlıqlarının aradan qaldırılması üçün uyğun müalicə vasitələrindən istifadənin də əhəmiyyətini vurğulayıb. Onun tövsiyə etdiyi vasitənin yeməkdən təxminən yarım saat sonra, gün ərzində iki-üç dəfə qəbul edilməsinin şikayətləri azaltmağa kömək edə biləcəyini bildirib. Bununla belə, preparatın adı və tərkibi məlum olmadığı üçün onun hansı məqsədlə və hansı dozada istifadə edilməli olduğunu ümumi şəkildə müəyyənləşdirmək mümkün deyil. Dərman və digər müalicə vasitələri həkimin göstərişinə uyğun qəbul edilməlidir.

Beləliklə, mədə yanması, qıcqırma və göynəmə kimi problemlərin azalması üçün yalnız dərman vasitələrinə güvənmək kifayət deyil. Düzgün qidalanma, nizamlı həyat rejimi, qida seçiminə diqqət və zərərli vərdişlərin məhdudlaşdırılması həzm sisteminin sağlamlığının qorunmasında mühüm rol oynayır. Davamlı və təkrarlanan şikayətlər isə mütləq həkim tərəfindən araşdırılmalıdır.

Yeganə 

Problemlərinizi bizə bildirin

077 323 55 66

Hərarət və müalicədən sonra xəstəlik yenidən yarana bilərmi? – Həkimdən AÇIQLAMA

Müəyyən xəstəliklərin müalicəsindən sonra pasiyentlərdə yenidən yoluxma və ya xəstəliyin təkrarlanması halları müşahidə oluna bilər. Bu, xüsusilə müalicə müddətində və sağaldıqdan sonra gigiyena qaydalarına əməl edilmədikdə, düzgün qidalanma təmin olunmadıqda və həkimin tövsiyələri nəzərə alınmadıqda baş verə bilər. Bəzi hallarda pasiyent müalicə nəticəsində sağalsa da, gündəlik həyatında yoluxma riskini artıran davranışları davam etdirir. Nəticədə eyni və ya oxşar infeksion problemlə yenidən qarşılaşa bilər.Mövzu ilə bağlı Citypost.az-a açıqlama verən həkim Zeynəb Sadıqova bildirib ki, müalicədən sonra xəstəliyin yenidən yaranması mümkündür. Onun sözlərinə görə, bunun qarşısını almaq üçün yalnız dərman müalicəsi almaq kifayət etmir, eyni zamanda düzgün qidalanmaya, şəxsi gigiyenaya və həkimin...

17 Noyabr 2026, 10:40

Tez-tez acmaq və daim yemək istəmək qan xəstəliyinin əlamətidir? – Pediatr-hematoloqdan AÇIQLAMA

Bəzi insanlar gün ərzində dəfələrlə aclıq hiss etdiklərini, yemək yedikdən qısa müddət sonra yenidən acdıqlarını və daim nəsə yemək istədiklərini bildirirlər. Xüsusilə iştahanın normadan artıq olması, insanın toxluq hiss etməməsi və qida qəbuluna nəzarət etməkdə çətinlik çəkməsi müəyyən sağlamlıq problemləri ilə əlaqəli ola bilər. Bu zaman vətəndaşları düşündürən əsas suallardan biri də belə vəziyyətin qan xəstəliklərinin əlaməti olub-olmamasıdır.Pediatr-hematoloq Mireldar Babayev Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, tez-tez aclıq hiss etmək və iştahanın artması özlüyündə qan xəstəliyinə xas əlamət hesab olunmur. Onun sözlərinə görə, qan sistemi ilə əlaqəli elə bir konkret xəstəlik yoxdur ki, həmin xəstəliyin əsas və xarakterik göstəricisi insanın daim yemək...

16 Noyabr 2026, 10:30

Şəkər analizi verərkən hansı qaydalara əməl etmək lazımdır? – Həkimdən vacib xəbərdarlıq

Qanda şəkərin səviyyəsinin düzgün müəyyən edilməsi yalnız laborator analizdən keçməklə bitmir. Müayinəyə hazırlıq qaydalarına əməl etmək, analizin hansı vaxtda verildiyini bilmək və nəticələri düzgün qiymətləndirmək olduqca vacibdir. Xüsusilə şəkərli diabetdən əziyyət çəkən və ev şəraitində qanda qlükozanın səviyyəsini mütəmadi ölçən şəxslər göstəricilərin nə ifadə etdiyini bilməlidirlər. Əks halda, yeməkdən sonra yüksələn şəkər səviyyəsi insanı əsassız narahat edə, bəzi hallarda isə normal görünən nəticə yanlış arxayınlıq yarada bilər.Qastroenteroloq-terapevt Qüdrət Allahverdiyev Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, şəkər analizinin nəticəsini düzgün qiymətləndirmək üçün ilk növbədə onun hansı şəraitdə və nə vaxt aparıldığını nəzərə almaq lazımdır. Həkimin sözlərinə görə, analizdən əvvəl müəyyən qaydalara əməl olunması...

16 Noyabr 2026, 09:30

Uşaqlarda D vitamini çatışmazlığı niyə yaranır? – Pediatrdan valideynlərə vacib xəbərdarlıq

Uşaqların sağlam böyüməsi, sümük və dişlərinin normal inkişafı, eləcə də orqanizmdə kalsium-fosfor mübadiləsinin düzgün tənzimlənməsi üçün D vitamini mühüm əhəmiyyət daşıyır. Bu vitaminin çatışmazlığı xüsusilə körpəlik və erkən uşaqlıq dövründə ciddi problemlərə yol aça bilər. Bəzi hallarda D vitamini çatışmazlığı uşaq hələ ana bətnində olarkən formalaşmağa başlayır, digər hallarda isə doğuşdan sonra düzgün qidalanmama, günəş işığından kifayət qədər faydalanmama və ya müəyyən sağlamlıq problemləri nəticəsində meydana çıxır.Pediatr Mahir Məmmədov Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, uşaqlarda D vitamini çatışmazlığının yaranmasına bir sıra amillər təsir göstərir. Xüsusilə vaxtından əvvəl doğulmuş körpələr, hamiləlik dövründə anasında D vitamini çatışmazlığı olan uşaqlar və qidalanması düzgün təşkil...

16 Noyabr 2026, 08:30

Diş ətindəki ağrısız şişkinlik təhlükəli xəstəliyin əlaməti ola bilər – Stomatoloqdan xəbərdarlıq

Diş ətində yaranan kiçik şişkinlik, qızartı və ya digər dəyişikliklər bir çox insan tərəfindən ciddi qəbul edilmir. Xüsusilə ağrı olmadığı zaman insanlar bu əlamətlərin öz-özünə keçəcəyini düşünərək stomatoloqa müraciəti təxirə salırlar. Halbuki diş ətində müşahidə olunan kiçik bir şişkinlik bəzən dişin kök nahiyəsində və ya ətraf toxumalarda gedən iltihabi prosesin göstəricisi ola bilər. Belə problemlər vaxtında aşkarlanmadıqda dişin ətrafındakı yumşaq toxumaların və sümük toxumasının zədələnməsinə, hətta dişin itirilməsinə gətirib çıxara bilər.Bəs diş ətində ağrı verməyən şişkinlik hansı xəstəliklərdən xəbər verir? Bu əlamət nə zaman təhlükəli hesab olunur və dişi itirmək riskinin qarşısını almaq üçün hansı tədbirlər görülməlidir?Mövzu ilə bağlı stomatoloq...

13 Noyabr 2026, 10:30

Sinə ağrısını özbaşına reflüks hesab etməyin – Qastroenteroloqdan xəbərdarlıq

Mədə-bağırsaq sistemi xəstəlikləri müasir dövrdə geniş yayılmış sağlamlıq problemləri sırasındadır. Xüsusilə qastroezofageal reflüks xəstəliyi (QERX) insanların gündəlik həyat keyfiyyətinə ciddi təsir göstərən problemlərdən biridir. Mədə turşusunun qida borusuna geri qayıtması nəticəsində yaranan bu xəstəlik qıcqırma, döş sümüyü arxasında yanma, boğaza acı və ya turş mayenin gəlməsi, göynəmə kimi əlamətlərlə özünü göstərə bilər. Bəzi insanlar bu şikayətləri adi həzm pozuntusu hesab edərək uzun müddət həkimə müraciət etmir, apteklərdən özbaşına dərman alaraq qəbul edirlər. Lakin simptomların müvəqqəti azalması xəstəliyin tam müalicə olunduğu anlamına gəlmir.Mövzu ilə bağlı qastroenteroloq Şahnaz Atayeva Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, gündəlik tibbi praktikada reflüks və digər xroniki mədə-bağırsaq xəstəliklərindən...

13 Noyabr 2026, 09:30