Bizə yazın

Baku

-°C

USD

-

Qrip ürəyə də zərər verə bilər:Bu əlamətlərə diqqət edin – KARDİOLOQ DANIŞDI

Tibb 18 Noyabr 2026, 09:30

383

Qrip və digər yuxarı tənəffüs yolları infeksiyaları yalnız burun, boğaz və ağciyərlərə təsir etməklə məhdudlaşmır. Bəzi hallarda infeksion xəstəliklər ürək-damar sistemində də fəsadlara səbəb ola bilər. Xüsusilə virus infeksiyalarından sonra davam edən halsızlıq, təngnəfəslik, döş qəfəsində ağrı və ürək döyüntülərində dəyişikliklər diqqətdən kənarda qalmamalıdır. Çünki bəzi infeksiyalar ürək əzələsində və ya ürəyi əhatə edən qişada iltihabi proses yarada bilər.

Mövzu ilə bağlı Citypost.az-a açıqlama verən kardioloq Aytən Yüzbaşıyeva bildirib ki, qrip və digər infeksion xəstəliklər zamanı ürək də risk altında ola bilər. Onun sözlərinə görə, infeksiyanın gedişində yaranan iltihabi proses bəzi hallarda ürək əzələsinə, ürəyi əhatə edən qişaya və nadir hallarda ürək qapaqlarına təsir göstərə bilər. Bu səbəbdən infeksion xəstəliklərdən sonra yaranan və uzun müddət davam edən şikayətləri yalnız xəstəliyin qalıq əlamətləri kimi qiymətləndirmək düzgün deyil.

Həkim qeyd edib ki, virus infeksiyalarının törətdiyi fəsadlardan biri miokarditdir. Miokardit ürək əzələsinin iltihabıdır. Bu zaman ürək əzələsinin normal fəaliyyəti pozula, onun qanı orqanizmə effektiv şəkildə vurmaq qabiliyyəti zəifləyə bilər. Xəstəlik yüngül əlamətlərlə müşahidə oluna bilsə də, bəzi hallarda daha ciddi ürək problemlərinə, ritm pozuntularına və ürək çatışmazlığına gətirib çıxara bilər.

Aytən Yüzbaşıyevanın sözlərinə görə, infeksiyalardan sonra meydana çıxa bilən digər problemlərdən biri də perikarditdir. Perikardit ürəyi əhatə edən xarici qişanın – perikardın iltihabıdır. Bu xəstəlik zamanı döş qəfəsində ağrı, xüsusilə dərin nəfəs aldıqda, öskürdükdə və ya uzandıqda güclənən narahatlıq yarana bilər. Bəzi xəstələrdə ağrı oturub önə əyildikdə nisbətən azala bilər. Lakin bu əlamətlərin olması mütləq perikardit diaqnozu demək deyil və dəqiq qiymətləndirmə üçün tibbi müayinə tələb olunur.

Kardioloq bildirib ki, infeksiyalardan sonra ürək-damar sistemi ilə bağlı problemlər müxtəlif formalarda özünü göstərə bilər. Bəzi insanlarda davamlı halsızlıq, tez yorulma, fiziki fəaliyyət zamanı təngnəfəslik, sinədə sıxılma və ya sancı hissi meydana çıxır. Digər hallarda isə ürək döyüntülərinin sürətlənməsi, nizamsız döyünmə, başgicəllənmə və ümumi zəiflik müşahidə olunur. Xüsusilə qripdən sağaldıqdan sonra əvvəlki fiziki aktivliyə qayıtmaq çətinləşirsə və insan adi gündəlik işlər zamanı belə tez yorulursa, bunun səbəbi araşdırılmalıdır.

Həkimin sözlərinə görə, yüksək hərarət və infeksiya zamanı ürəyin iş yükü də arta bilər. Qızdırma fonunda ürək döyüntülərinin sürətlənməsi müəyyən hallarda orqanizmin infeksiyaya normal reaksiyasıdır. Lakin hərarət düşdükdən və infeksiyanın kəskin mərhələsi başa çatdıqdan sonra da ürəkdöyünmə, təngnəfəslik və halsızlıq davam edirsə, bu vəziyyətə ciddi yanaşmaq lazımdır. Belə şikayətlərin arxasında təkcə ürək xəstəlikləri deyil, qanazlığı, ağciyər problemləri və digər səbəblər də dayana bilər. Buna görə də düzgün diaqnoz üçün kompleks qiymətləndirmə vacibdir.

Aytən Yüzbaşıyeva vurğulayıb ki, infeksiyadan sonra ürəyin vəziyyətini qiymətləndirmək üçün bir sıra müayinələrdən istifadə olunur. Bunlardan biri elektrokardioqrammadır (EKQ). Bu müayinə ürəyin elektrik fəaliyyətini, ritmini və keçiriciliyini qiymətləndirməyə imkan verir. EKQ vasitəsilə ürək ritmindəki dəyişikliklər və bəzi iltihabi proseslərə işarə edə bilən əlamətlər aşkarlana bilər. Bununla belə, normal EKQ nəticəsi miokardit və ya digər ürək problemlərini bütün hallarda tam istisna etmir.

Digər mühüm müayinə isə exokardioqrafiyadır (EXO). Bu üsul ultrasəs vasitəsilə ürəyin quruluşunu və fəaliyyətini görüntüləməyə imkan verir. Müayinə zamanı ürək boşluqlarının ölçüləri, ürək əzələsinin yığılma qabiliyyəti, qapaqların vəziyyəti və ürəyin qanı vurma funksiyası qiymətləndirilir. Həkim qeyd edib ki, exokardioqrafiya ürəyin struktur və funksional dəyişikliklərini aşkar etmək baxımından əhəmiyyətlidir. Lakin bəzi hallarda bu müayinə də təkbaşına diaqnoz qoymaq üçün kifayət etmir.

Kardioloqun sözlərinə görə, klinik vəziyyətdən asılı olaraq əlavə olaraq qanda troponin, iltihab göstəriciləri və digər laborator analizlər də yoxlanıla bilər. Troponin ürək əzələsi hüceyrələrinin zədələnməsi zamanı qanda arta bilən göstəricidir. Miokarditdən şübhələnildikdə bəzi xəstələrə ürəyin maqnit-rezonans tomoqrafiyası da tövsiyə oluna bilər. Bu müayinə ürək əzələsində iltihab və zədələnmə əlamətlərinin müəyyənləşdirilməsində mühüm rol oynayır. Müayinələrin seçimi xəstənin şikayətlərinə və həkimin klinik qiymətləndirməsinə əsasən aparılır.

Həkim əlavə edib ki, ürək qapaqlarının infeksion zədələnməsi də diqqətdən kənarda qalmamalıdır. Xüsusilə infeksion endokardit zamanı ürəyin daxili qişası və qapaqları zədələnə bilər. Lakin bu xəstəlik adi qripin tipik və birbaşa fəsadı hesab edilmir; əsasən müəyyən bakterial infeksiyalarla əlaqəli olur. Uzun müddət davam edən səbəbsiz hərarət, üşütmə, gecə tərləməsi və ümumi vəziyyətin pisləşməsi kimi əlamətlər olduqda həkim müayinəsi vacibdir.

Aytən Yüzbaşıyeva diqqətə çatdırıb ki, qrip və digər infeksion xəstəliklərdən sonra orqanizmin bərpasına vaxt verilməlidir. Xəstəlik dövründə və sağalma mərhələsində ağır fiziki yüklənmədən, intensiv idmandan uzaq durmaq, kifayət qədər istirahət etmək və həkimin tövsiyələrinə əməl etmək lazımdır. Xüsusilə miokardit ehtimalı olan şəxslərdə fiziki aktivliyin davam etdirilməsi təhlükəli ola bilər. Belə hallarda idmana qayıdış yalnız müayinələrin nəticələrinə və həkimin qərarına əsasən müəyyən edilməlidir.

Kardioloq sonda bildirib ki, qripdən sonra bir müddət yorğunluq hiss etmək mümkün olsa da, davamlı təngnəfəslik, döş qəfəsində ağrı, ürəkdöyünmə və fiziki dözümlülüyün nəzərəçarpacaq dərəcədə azalması adi sağalma prosesi kimi qəbul edilməməlidir. Xüsusilə sinədə güclü və ya davamlı ağrı, nəfəs darlığı, huşun itməsi və ya huş itirməyə yaxın vəziyyət yaranarsa, təcili tibbi yardım çağırılmalıdır. İnfeksiyadan sonra ürəkdə mümkün dəyişikliklərin vaxtında aşkarlanması ağırlaşmaların qarşısının alınması və düzgün müalicənin başlanması baxımından böyük əhəmiyyət daşıyır.

Yeganə

Problemlərinizi bizə bildirin

077 323 55 66

Əzələ ağrısı ilə ürək ağrısını necə fərqləndirmək olar? – KARDİOLOQ AÇIQLADI

Sinə nahiyəsində, sol qolda və kürəkdə yaranan ağrılar hər zaman eyni səbəbdən qaynaqlanmır. Bəzən bu ağrılar fiziki iş, idman və ya əzələlərin həddindən artıq yüklənməsi nəticəsində meydana gəlir. Lakin eyni nahiyələrdə hiss olunan ağrılar ürək-damar sistemi ilə bağlı problemlərin, xüsusilə də stenokardiya və infarktın əlaməti də ola bilər. Buna görə də əzələ ağrısı ilə ürək mənşəli ağrını bir-birindən ayırmaq, təhlükəli simptomları vaxtında tanımaq olduqca vacibdir.Mövzu ilə bağlı Citypost.az-a açıqlama verən kardioloq-terapevt İslam Əziz bildirib ki, əzələ ağrıları, əsasən, fiziki yüklənmədən, idmandan və ya ağır işdən sonra yaranır. Belə hallarda əzələlər gərilir, dartılır və nəticədə müəyyən nahiyədə ağrı hiss olunur. Bu...

18 Noyabr 2026, 08:30

Səhər yeməyini ötürmək mədəyə necə təsir edir? Həkim xəbərdarlıq edir

Gündəlik həyatın sürətli tempi, iş rejimi və düzgün qidalanmaya kifayət qədər vaxt ayrılmaması bir çox insanda həzm sistemi ilə bağlı narahatlıqların yaranmasına səbəb olur. Səhər yeməyi yemədən evdən çıxmaq, gün ərzində aclığı qəhvə və şirniyyatla aradan qaldırmağa çalışmaq, axşam saatlarında isə birdən-birə çox miqdarda və yağlı qidalar qəbul etmək mədənin fəaliyyətinə mənfi təsir göstərə bilər. Belə qidalanma vərdişləri xüsusilə mədə yanması, qıcqırma, göynəmə, köp və digər həzm problemlərindən əziyyət çəkən insanlarda şikayətləri daha da artıra bilər.Mövzu ilə bağlı Citypost.az-a açıqlama verən qastroenteroloq-endoskopist Sürəyya İsmayıl bildirib ki, insanların gündəlik qidalanma rejimində yol verdiyi səhvlər mədə-bağırsaq sistemində müxtəlif narahatlıqların yaranmasına şərait yaradır....

17 Noyabr 2026, 11:40

Hərarət və müalicədən sonra xəstəlik yenidən yarana bilərmi? – Həkimdən AÇIQLAMA

Müəyyən xəstəliklərin müalicəsindən sonra pasiyentlərdə yenidən yoluxma və ya xəstəliyin təkrarlanması halları müşahidə oluna bilər. Bu, xüsusilə müalicə müddətində və sağaldıqdan sonra gigiyena qaydalarına əməl edilmədikdə, düzgün qidalanma təmin olunmadıqda və həkimin tövsiyələri nəzərə alınmadıqda baş verə bilər. Bəzi hallarda pasiyent müalicə nəticəsində sağalsa da, gündəlik həyatında yoluxma riskini artıran davranışları davam etdirir. Nəticədə eyni və ya oxşar infeksion problemlə yenidən qarşılaşa bilər.Mövzu ilə bağlı Citypost.az-a açıqlama verən həkim Zeynəb Sadıqova bildirib ki, müalicədən sonra xəstəliyin yenidən yaranması mümkündür. Onun sözlərinə görə, bunun qarşısını almaq üçün yalnız dərman müalicəsi almaq kifayət etmir, eyni zamanda düzgün qidalanmaya, şəxsi gigiyenaya və həkimin...

17 Noyabr 2026, 10:40

Tez-tez acmaq və daim yemək istəmək qan xəstəliyinin əlamətidir? – Pediatr-hematoloqdan AÇIQLAMA

Bəzi insanlar gün ərzində dəfələrlə aclıq hiss etdiklərini, yemək yedikdən qısa müddət sonra yenidən acdıqlarını və daim nəsə yemək istədiklərini bildirirlər. Xüsusilə iştahanın normadan artıq olması, insanın toxluq hiss etməməsi və qida qəbuluna nəzarət etməkdə çətinlik çəkməsi müəyyən sağlamlıq problemləri ilə əlaqəli ola bilər. Bu zaman vətəndaşları düşündürən əsas suallardan biri də belə vəziyyətin qan xəstəliklərinin əlaməti olub-olmamasıdır.Pediatr-hematoloq Mireldar Babayev Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, tez-tez aclıq hiss etmək və iştahanın artması özlüyündə qan xəstəliyinə xas əlamət hesab olunmur. Onun sözlərinə görə, qan sistemi ilə əlaqəli elə bir konkret xəstəlik yoxdur ki, həmin xəstəliyin əsas və xarakterik göstəricisi insanın daim yemək...

16 Noyabr 2026, 10:30

Şəkər analizi verərkən hansı qaydalara əməl etmək lazımdır? – Həkimdən vacib xəbərdarlıq

Qanda şəkərin səviyyəsinin düzgün müəyyən edilməsi yalnız laborator analizdən keçməklə bitmir. Müayinəyə hazırlıq qaydalarına əməl etmək, analizin hansı vaxtda verildiyini bilmək və nəticələri düzgün qiymətləndirmək olduqca vacibdir. Xüsusilə şəkərli diabetdən əziyyət çəkən və ev şəraitində qanda qlükozanın səviyyəsini mütəmadi ölçən şəxslər göstəricilərin nə ifadə etdiyini bilməlidirlər. Əks halda, yeməkdən sonra yüksələn şəkər səviyyəsi insanı əsassız narahat edə, bəzi hallarda isə normal görünən nəticə yanlış arxayınlıq yarada bilər.Qastroenteroloq-terapevt Qüdrət Allahverdiyev Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, şəkər analizinin nəticəsini düzgün qiymətləndirmək üçün ilk növbədə onun hansı şəraitdə və nə vaxt aparıldığını nəzərə almaq lazımdır. Həkimin sözlərinə görə, analizdən əvvəl müəyyən qaydalara əməl olunması...

16 Noyabr 2026, 09:30

Uşaqlarda D vitamini çatışmazlığı niyə yaranır? – Pediatrdan valideynlərə vacib xəbərdarlıq

Uşaqların sağlam böyüməsi, sümük və dişlərinin normal inkişafı, eləcə də orqanizmdə kalsium-fosfor mübadiləsinin düzgün tənzimlənməsi üçün D vitamini mühüm əhəmiyyət daşıyır. Bu vitaminin çatışmazlığı xüsusilə körpəlik və erkən uşaqlıq dövründə ciddi problemlərə yol aça bilər. Bəzi hallarda D vitamini çatışmazlığı uşaq hələ ana bətnində olarkən formalaşmağa başlayır, digər hallarda isə doğuşdan sonra düzgün qidalanmama, günəş işığından kifayət qədər faydalanmama və ya müəyyən sağlamlıq problemləri nəticəsində meydana çıxır.Pediatr Mahir Məmmədov Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, uşaqlarda D vitamini çatışmazlığının yaranmasına bir sıra amillər təsir göstərir. Xüsusilə vaxtından əvvəl doğulmuş körpələr, hamiləlik dövründə anasında D vitamini çatışmazlığı olan uşaqlar və qidalanması düzgün təşkil...

16 Noyabr 2026, 08:30