Bank borcuna görə məhkəməsiz əmlaka həbs qoyula bilər? – Vəkildən AÇIQLAMA
Hüquq 05 Noyabr 2026, 08:30
244
Bank qarşısında kredit və ya digər maliyyə öhdəliyi olan şəxslər bəzən ödənişləri gecikdirdikdə məsələni yalnız bankın xəbərdarlıqları və məhkəmə müraciəti ilə məhdudlaşan proses kimi qiymətləndirirlər. Lakin qanunvericilikdə borcun tutulması ilə bağlı məhkəmədənkənar mexanizmlər də nəzərdə tutulub. Belə hallardan biri notarius tərəfindən aparılan icra qeydi institutudur. Bu mexanizm müəyyən şərtlər daxilində kreditorun məhkəməyə müraciət etmədən borcun tutulması prosesinə başlamasına imkan yarada bilər. Bəs notariusun icra qeydi nə deməkdir, bu sənəd əsasında borclunun əmlakına yönəlmək mümkündürmü və vətəndaşlar belə hallarla qarşılaşmamaq üçün nələrə diqqət etməlidirlər?
Vəkil Lamiyə Tahirova Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, borclunun bank və ya digər kreditor qarşısında öhdəliyini vaxtında yerinə yetirməməsi müəyyən hüquqi nəticələrə səbəb ola bilər. Onun sözlərinə görə, qanunvericilikdə borcun məcburi qaydada tutulmasının müxtəlif mexanizmləri mövcuddur və bəzi hallarda bunun üçün əvvəlcədən məhkəmə qərarının alınması tələb olunmur. Belə mexanizmlərdən biri də notariusun icra qeydidir.
Vəkil qeyd edib ki, icra qeydi borcun və ya digər pul tələbinin qanunvericiliklə müəyyən edilmiş şərtlər daxilində məhkəməyə müraciət edilmədən tutulmasına hüquqi əsas yaradan sənəddir. Lakin bu, kreditorun istənilən məbləği və ya istənilən tələbi əsasında avtomatik şəkildə icra qeydi aparıla biləcəyi anlamına gəlmir. Bunun üçün borcun mübahisəsiz olması, müvafiq sənədlərlə təsdiqlənməsi və qanunvericilikdə nəzərdə tutulan digər tələblərə əməl edilməsi vacibdir.
Lamiyə Tahirovanın sözlərinə görə, notarius tərəfindən qanuni əsaslarla icra qeydi aparıldıqdan sonra həmin sənəd icra üçün təqdim edilə bilər. Bu mərhələdə iş artıq icra icraatı çərçivəsində davam etdirilir və icra məmuru qanunla ona verilmiş səlahiyyətlərdən istifadə etməklə borcun tutulması üçün müvafiq tədbirlər görə bilər. Həmin tədbirlər borclunun bank hesablarına, gəlirlərinə və qanunvericiliyin imkan verdiyi hallarda əmlakına yönəldilə bilər.
Vəkil vurğulayıb ki, vətəndaşlar bank qarşısında yaranmış borcu və ödəniş gecikmələrini uzun müddət diqqətdən kənarda saxlamamalıdırlar. Çünki borcun vaxtında ödənilməməsi nəticəsində kreditor qanunvericilikdə nəzərdə tutulan hüquqi vasitələrdən istifadə edə bilər. Borclu şəxs məsələnin yalnız məhkəmə yolu ilə həll olunacağını düşünərək ödəniş öhdəliyini və bankdan gələn rəsmi bildirişləri nəzərə almadıqda, sonradan icra sənədi əsasında məcburi tədbirlərlə üzləşə bilər.
Mütəxəssis diqqətə çatdırıb ki, icra qeydi ilə bağlı prosesdə vətəndaşın hüquqları da qorunur. Borclu şəxs tələbin əsassız olduğunu, borcun düzgün hesablanmadığını, öhdəliyin artıq yerinə yetirildiyini və ya icra qeydinin aparılması üçün qanuni şərtlərin mövcud olmadığını düşünürsə, hüquqi müdafiə vasitələrindən istifadə edə bilər. Belə vəziyyətdə icra qeydinin aparılması üçün təqdim edilmiş sənədləri, kredit müqaviləsini, ödəniş qəbzlərini və kreditorla yazışmaları diqqətlə yoxlamaq vacibdir. Zərurət yarandıqda notariusun icra qeydindən qanunla müəyyən edilmiş qaydada və müddətdə şikayət verilə bilər.
Həmçinin oxuyun
Lamiyə Tahirova bildirib ki, borcluların diqqət etməli olduğu digər məqam icraata başlanılması barədə məlumatlandırılmalarıdır. Vətəndaş icra sənədinin mövcudluğunu, borcun məbləğini, hansı əsasla tələb irəli sürüldüyünü və icra məmurunun hansı tədbirləri gördüyünü öyrənməlidir. Çünki borcun məbləği ilə razılaşmadıqda və ya sənədlərdə uyğunsuzluq aşkar etdikdə bunu vaxtında hüquqi qaydada mübahisələndirmək əhəmiyyətlidir.
Vəkilin sözlərinə görə, bankla yaranmış maliyyə problemini böyümədən həll etmək üçün borclular gecikmə baş verən kimi kreditorla əlaqə saxlamalı, ödəniş imkanlarını müzakirə etməli və mümkün olduqda borcun restrukturizasiyası, ödəniş qrafikinin dəyişdirilməsi və ya digər qanuni həll yolları barədə razılığa gəlməyə çalışmalıdırlar. Belə addımlar həm əlavə maliyyə yükünün artmasının, həm də mübahisənin icra mərhələsinə keçməsinin qarşısını almağa kömək edə bilər.
Beləliklə, bank qarşısında borcun olması hər bir halda dərhal əmlakın müsadirə ediləcəyi demək deyil. Lakin qanuni əsaslarla notariusun icra qeydi aparıldıqda və həmin sənəd icraya yönəldildikdə, borcun məcburi qaydada tutulması, o cümlədən qanunvericilikdə nəzərdə tutulan hallarda borclunun əmlakına yönəlmə mümkündür. Buna görə də vətəndaşlar kredit öhdəliklərini vaxtında yerinə yetirməli, gecikmə yarandıqda məsələni uzatmamalı, rəsmi bildirişləri diqqətlə izləməli və hüquqlarının pozulduğunu düşündükləri halda hüquqi yardım almalıdırlar.
Əli
Ana evini oğluna bağışlasa, qızları buna etiraz edə bilərmi? – Vəkildən hüquqi izah
Ailə daxilində miras və daşınmaz əmlakla bağlı mübahisələrə tez-tez rast gəlinir. Xüsusilə valideynin mülkiyyətində olan evin övladlardan yalnız birinə qalmasını istəməsi digər övladlar arasında suallar yaradır. Məsələn, ev ananın adınadır, onun iki qızı və bir oğlu var. Ana istəyir ki, vəfatından sonra ev yalnız oğluna qalsın. Lakin qızları bu qərarla razılaşmır və onların həmin evdə yaşayış yeri üzrə qeydiyyatda olduğu bildirilir. Belə olan halda ana evi sağlığında oğluna bağışlaya bilərmi? Qızların qeydiyyatda olması bağışlama müqaviləsinə mane ola bilərmi? Bəs ana vəsiyyət etsə, ev tamamilə oğluna qalacaqmı?Vəkil Mədinə Leqayeva Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, bu məsələdə ilk növbədə daşınmaz əmlakın hüquqi statusu,...
04 Noyabr 2026, 11:40
Boşanma zamanı bağışlanan evlə bağlı qanun nə deyir? Vəkil AÇIQLADI
Ailə münasibətlərində boşanma zamanı ən çox mübahisə doğuran məsələlərdən biri nikah dövründə əldə edilmiş daşınmaz əmlakın bölüşdürülməsidir. Xüsusilə evin ər-arvadın öz vəsaiti hesabına deyil, valideynlərdən biri tərəfindən bağışlanması hallarında əmlakın hüquqi statusu ilə bağlı suallar yaranır. Məsələn, kişi evlənərkən və ya nikah dövründə atası tərəfindən ona ev bağışlanıbsa, boşanma zamanı həmin mənzil həyat yoldaşı ilə bölünə bilərmi? Bəs bağışlama müqaviləsi nikah dövründə rəsmiləşdirilibsə, bu, əmlakın ümumi mülkiyyət hesab olunmasına səbəb olurmu?Vəkil Mədinə Leqayeva Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, Azərbaycan qanunvericiliyinə əsasən, ər-arvadın nikah dövründə əldə etdikləri əmlak, bir qayda olaraq, onların ümumi birgə mülkiyyəti hesab olunur. Bu prinsip əmlakın kimin adına...
04 Noyabr 2026, 10:40
Övlad universitetdə oxuyur: ata aliment verməyə borcludurmu? – Vəkildən açıqlama
Övladın yetkinlik yaşına çatması ilə valideynlərin aliment öhdəliyinin davam edib-etməməsi məsələsi bir çox ailədə mübahisələrə səbəb olur. Xüsusilə uşağın 18 yaşından sonra ali təhsil müəssisəsinə qəbul olunması valideynlər arasında suallar yaradır. Bəzi hallarda övladın universitetdə təhsil alması əsas gətirilərək atadan aliment ödənişini davam etdirməsi tələb olunur. Lakin Azərbaycan qanunvericiliyində bu məsələ ilə bağlı konkret hüquqi yanaşma mövcuddur.Vəkil Zinyət Ağamalıyeva Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, övladın 18 yaşına çatması ilə bağlı aliment öhdəliyinin davam etdirilməsi məsələsində onun ali təhsil alması həlledici hüquqi əsas hesab edilmir. Yəni övlad universitetdə, institutda və ya digər ali təhsil müəssisəsində təhsil alsa belə, bu fakt öz-özlüyündə valideynin...
03 Noyabr 2026, 10:40
Ananın xəyanəti uşağın ondan alınması üçün əsasdırmı? – Vəkildən AÇIQLAMA
Ailə münasibətlərində baş verən münaqişələr, ər-arvad arasında xəyanət iddiaları və valideynlərin şəxsi həyatına dair məsələlər boşanma prosesində tez-tez mübahisə predmetinə çevrilir. Xüsusilə azyaşlı uşaqların kimin yanında qalacağı müəyyənləşdirilərkən valideynlərin davranışları, ailədaxili münasibətləri və uşağa göstərdikləri qayğı məsələsi diqqət mərkəzində olur. Bəzi hallarda atalar ananın xəyanət etdiyini əsas gətirərək uşağın ondan alınmasını və analıq hüququndan məhrum edilməsini tələb edirlər. Bəs ananın həyat yoldaşına xəyanət etməsi, telefonunda başqa şəxslə yazışmalarının aşkarlanması uşağın anadan alınması üçün hüquqi əsas sayıla bilərmi? Ümumiyyətlə, hansı hallarda ana valideynlik hüququndan məhrum edilə bilər?Vəkil Xəyalə Cəfərova Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, bu kimi məsələlərə baxılarkən yalnız valideynlər arasında baş...
02 Noyabr 2026, 10:30
Ana övladını mirasdan kənarlaşdıra bilərmi? Vəkil izah etdi
Valideynlərin öz əmlaklarını övladları arasında necə bölüşdürməsi, xüsusilə də valideynlərdən birinin bütün mülkünü yalnız bir övladına vermək istəməsi hüquqi baxımdan tez-tez müzakirə olunan məsələlərdəndir. Bəzi hallarda ana və ya ata övladlarından birinə əmlak bağışlamaq, digər övladının isə həmin mülkdən pay almasını istəmir. Bu zaman sual yaranır: valideyn sağlığında öz əmlakını istədiyi övladına bağışlaya bilərmi? Digər övlad sonradan bu qərara etiraz edə və əmlakdan məcburi pay tələb edə bilərmi?Vəkil Mirhüseyn Həbibi Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, şəxs sağ olduğu müddətdə öz mülkiyyətində olan əmlak barəsində sərəncam vermək hüququna malikdir. Bu hüquq ona əmlakını satmaq, bağışlamaq və ya digər qanuni üsullarla özgəninkiləşdirmək imkanı...
02 Noyabr 2026, 09:30
Hərbi xidmətə çağırılan şəxsin kredit borcu dayandırıla bilərmi? – Vəkildən AÇIQLAMA
Hərbi xidmətə çağırılan vətəndaşların üzləşdiyi məsələlərdən biri də xidmət müddətində bank qarşısında olan kredit öhdəliklərinin necə tənzimlənməsidir. Xüsusilə, daimi gəliri olmayan və hərbi xidmətə yollanan şəxslərin kredit ödənişlərini davam etdirmək imkanları məhdudlaşa bilər. Bu isə həm həmin şəxslərdə, həm də onların ailə üzvlərində narahatlıq yaradır. Bəs hərbi xidmətə çağırılan şəxsin kredit ödənişləri xidmət müddətində avtomatik olaraq dayandırılırmı? Bank belə bir halda kreditin ödənişini təxirə sala bilərmi?Vəkil Zinyət Ağamalıyeva Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, hərbi xidmətə çağırılmaq şəxsin bank qarşısında mövcud kredit öhdəliklərinin avtomatik şəkildə dayandırılması üçün əsas hesab edilmir. Onun sözlərinə görə, bu məsələdə ilk növbədə bankla bağlanmış kredit müqaviləsinin şərtlərinə...
02 Noyabr 2026, 08:30