Bizə yazın

Baku

-°C

USD

-

Övlad universitetdə oxuyur: ata aliment verməyə borcludurmu? – Vəkildən açıqlama

Hüquq 03 Noyabr 2026, 10:40

486

Övladın yetkinlik yaşına çatması ilə valideynlərin aliment öhdəliyinin davam edib-etməməsi məsələsi bir çox ailədə mübahisələrə səbəb olur. Xüsusilə uşağın 18 yaşından sonra ali təhsil müəssisəsinə qəbul olunması valideynlər arasında suallar yaradır. Bəzi hallarda övladın universitetdə təhsil alması əsas gətirilərək atadan aliment ödənişini davam etdirməsi tələb olunur. Lakin Azərbaycan qanunvericiliyində bu məsələ ilə bağlı konkret hüquqi yanaşma mövcuddur.

Vəkil Zinyət Ağamalıyeva Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, övladın 18 yaşına çatması ilə bağlı aliment öhdəliyinin davam etdirilməsi məsələsində onun ali təhsil alması həlledici hüquqi əsas hesab edilmir. Yəni övlad universitetdə, institutda və ya digər ali təhsil müəssisəsində təhsil alsa belə, bu fakt öz-özlüyündə valideynin aliment ödəmək öhdəliyini uzatmır.

Vəkilin sözlərinə görə, Azərbaycan qanunvericiliyində yetkinlik yaşına çatmayan uşaqların saxlanılması ilə bağlı valideynlərin öhdəlikləri müəyyən edilib. Uşaq 18 yaşına çatdıqda isə, bir qayda olaraq, onun saxlanılması üçün ödənilən aliment öhdəliyi başa çatır. Bu baxımdan, övladın təhsilini davam etdirməsi, universitetə qəbul olunması və ya tələbə statusu qazanması alimentin avtomatik şəkildə davam etməsi üçün əsas deyil.

Zinyət Ağamalıyeva qeyd edib ki, bu məsələdə ümumi orta təhsillə ali təhsilin hüquqi statusunu da fərqləndirmək lazımdır. Azərbaycan Respublikasında ümumi orta təhsil icbaridir, ali təhsil isə icbari təhsil pilləsinə daxil deyil. Bu səbəbdən valideynin övladının ali təhsil alması ilə bağlı bütün xərcləri qanun əsasında mütləq şəkildə qarşılamaq öhdəliyi yaranmır.

Mütəxəssis diqqətə çatdırıb ki, övladın universitetdə oxuması onun təhsil haqqının, gündəlik xərclərinin, yaşayış və digər ehtiyaclarının avtomatik olaraq aliment ödənişi formasında digər valideyndən tələb edilməsinə imkan vermir. Başqa sözlə, uşağın tələbə olması valideynin aliment öhdəliyinin 18 yaşdan sonra da qüvvədə qalması demək deyil. Valideyn övladının ali təhsil almasına könüllü şəkildə maddi dəstək göstərə bilər, lakin bu, qanunla müəyyən edilmiş aliment öhdəliyinin davam etməsi ilə eyni deyil.

Bununla belə, qanunvericilikdə müəyyən istisnalar da nəzərdə tutulur. Belə ki, əmək qabiliyyəti olmayan və maddi yardıma ehtiyacı olan yetkinlik yaşına çatmış övladların saxlanılması ilə bağlı valideynlərin öhdəlikləri yarana bilər. Bu halda hüquqi məsələ yalnız şəxsin tələbə olub-olmaması ilə deyil, onun əmək qabiliyyəti, maddi vəziyyəti və qanunda nəzərdə tutulan digər şərtlərlə qiymətləndirilir.

Vəkil vurğulayıb ki, aliment məsələlərində hər bir halın hüquqi əsasları nəzərə alınmalıdır. Əgər aliment məhkəmə qərarı əsasında təyin edilibsə, övladın 18 yaşına çatması ilə bağlı həmin öhdəliyin hansı qaydada başa çatması da müvafiq hüquqi prosedur çərçivəsində qiymətləndirilməlidir. Tərəflər arasında yaranan mübahisələr zamanı məhkəmə qərarının məzmunu və qüvvədə olan qanunvericiliyin tələbləri əsas götürülür.

Beləliklə, övladın 18 yaşından sonra ali təhsil alması atanın və ya digər valideynin aliment ödəməyə davam etməsi üçün avtomatik hüquqi əsas yaratmır. Yetkinlik yaşına çatmış şəxsin saxlanılması ilə bağlı öhdəlik yalnız qanunvericilikdə nəzərdə tutulan xüsusi hallarda yarana bilər. Buna görə də universitetdə oxuyan övlad üçün aliment tələb edilməsi məsələsində tələbənin statusundan əlavə, qanunda göstərilən digər hüquqi şərtlərin də mövcudluğu nəzərə alınmalıdır.

Yeganə 

Problemlərinizi bizə bildirin

077 323 55 66

Ananın xəyanəti uşağın ondan alınması üçün əsasdırmı? – Vəkildən AÇIQLAMA

Ailə münasibətlərində baş verən münaqişələr, ər-arvad arasında xəyanət iddiaları və valideynlərin şəxsi həyatına dair məsələlər boşanma prosesində tez-tez mübahisə predmetinə çevrilir. Xüsusilə azyaşlı uşaqların kimin yanında qalacağı müəyyənləşdirilərkən valideynlərin davranışları, ailədaxili münasibətləri və uşağa göstərdikləri qayğı məsələsi diqqət mərkəzində olur. Bəzi hallarda atalar ananın xəyanət etdiyini əsas gətirərək uşağın ondan alınmasını və analıq hüququndan məhrum edilməsini tələb edirlər. Bəs ananın həyat yoldaşına xəyanət etməsi, telefonunda başqa şəxslə yazışmalarının aşkarlanması uşağın anadan alınması üçün hüquqi əsas sayıla bilərmi? Ümumiyyətlə, hansı hallarda ana valideynlik hüququndan məhrum edilə bilər?Vəkil Xəyalə Cəfərova Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, bu kimi məsələlərə baxılarkən yalnız valideynlər arasında baş...

02 Noyabr 2026, 10:30

Ana övladını mirasdan kənarlaşdıra bilərmi? Vəkil izah etdi

Valideynlərin öz əmlaklarını övladları arasında necə bölüşdürməsi, xüsusilə də valideynlərdən birinin bütün mülkünü yalnız bir övladına vermək istəməsi hüquqi baxımdan tez-tez müzakirə olunan məsələlərdəndir. Bəzi hallarda ana və ya ata övladlarından birinə əmlak bağışlamaq, digər övladının isə həmin mülkdən pay almasını istəmir. Bu zaman sual yaranır: valideyn sağlığında öz əmlakını istədiyi övladına bağışlaya bilərmi? Digər övlad sonradan bu qərara etiraz edə və əmlakdan məcburi pay tələb edə bilərmi?Vəkil Mirhüseyn Həbibi Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, şəxs sağ olduğu müddətdə öz mülkiyyətində olan əmlak barəsində sərəncam vermək hüququna malikdir. Bu hüquq ona əmlakını satmaq, bağışlamaq və ya digər qanuni üsullarla özgəninkiləşdirmək imkanı...

02 Noyabr 2026, 09:30

Hərbi xidmətə çağırılan şəxsin kredit borcu dayandırıla bilərmi? – Vəkildən AÇIQLAMA

Hərbi xidmətə çağırılan vətəndaşların üzləşdiyi məsələlərdən biri də xidmət müddətində bank qarşısında olan kredit öhdəliklərinin necə tənzimlənməsidir. Xüsusilə, daimi gəliri olmayan və hərbi xidmətə yollanan şəxslərin kredit ödənişlərini davam etdirmək imkanları məhdudlaşa bilər. Bu isə həm həmin şəxslərdə, həm də onların ailə üzvlərində narahatlıq yaradır. Bəs hərbi xidmətə çağırılan şəxsin kredit ödənişləri xidmət müddətində avtomatik olaraq dayandırılırmı? Bank belə bir halda kreditin ödənişini təxirə sala bilərmi?Vəkil Zinyət Ağamalıyeva Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, hərbi xidmətə çağırılmaq şəxsin bank qarşısında mövcud kredit öhdəliklərinin avtomatik şəkildə dayandırılması üçün əsas hesab edilmir. Onun sözlərinə görə, bu məsələdə ilk növbədə bankla bağlanmış kredit müqaviləsinin şərtlərinə...

02 Noyabr 2026, 08:30

Ata evini oğluna bağışlayıb vəfat edərsə, bacıların hüquqları necə müəyyən olunur?

Valideynlər sağlığında sahib olduqları əmlakı övladlarından birinə bağışlaya, digər övladlarına isə həmin əmlakdan pay ayırmaya bilərlər. Lakin belə hallarda valideyn vəfat etdikdən sonra digər vərəsələrin hüquqları ilə bağlı suallar yaranır. Xüsusilə ata evinin oğula bağışlanması, bağışlama müqaviləsinin rəsmiləşdirilməsi və üstündən bir neçə il keçməsi bacıların həmin evdən pay tələb etmək imkanlarına təsir göstərə bilər. Bəs ata sağlığında evini oğluna bağışlayıbsa və bağışlamadan dörd il sonra vəfat edibsə, digər övladlar həmin əmlakdan məcburi pay tələb edə bilərlərmi?Mövzu ilə bağlı Citypost.az-a danışan vəkil Əminə İsmayılzadə bildirib ki, belə məsələlərdə ilk növbədə əmlakın hüquqi statusu, bağışlama müqaviləsinin nə vaxt və hansı qaydada rəsmiləşdirilməsi,...

30 Oktyabr 2026, 10:30

Uşaqlıqdan əlilliyi olan şəxs atasının pensiyasını ala bilərmi? – Vəkildən açıqlama

Valideynini itirən və uşaqlıqdan əlilliyi olan şəxsləri maraqlandıran məsələlərdən biri ailə başçısını itirməyə görə əmək pensiyası almaq hüququdur. Bir çox insan bu hüququn yalnız azyaşlı uşaqlara aid olduğunu düşünür. Halbuki qanunvericilikdə müəyyən şərtlər daxilində yetkinlik yaşına çatmış şəxslərin də ailə başçısını itirməyə görə pensiya almaq hüququ nəzərdə tutulur. Burada əsas məsələlərdən biri əlilliyin hansı yaşda müəyyən edilməsidir.Mövzu ilə bağlı Citypost.az-a danışan vəkil Vəfadar Piriyev bildirib ki, atasını itirmiş və uşaqlıqdan əlilliyi olan şəxslərin ailə başçısını itirməyə görə əmək pensiyası almaq hüququ qanunvericiliklə müəyyən edilmiş şərtlər əsasında qiymətləndirilir. Onun sözlərinə görə, belə hallarda şəxsin əlilliyinin 18 yaşına çatana qədər müəyyən edilməsi...

30 Oktyabr 2026, 09:30

Arvadı uşağı götürüb getdi: Ər məhkəməyə nə üçün müraciət edə bilər?

Ailə münasibətlərində baş verən xəyanət, həyat yoldaşlarından birinin uşağı da götürərək evi tərk etməsi və başqa şəxslə münasibət qurması bir sıra hüquqi suallar doğurur. Belə hallarla qarşılaşan şəxslər həyat yoldaşının bu davranışına görə cərimələnə biləcəyini, onun barəsində cinayət işi başlanmasının mümkün olub-olmadığını və mənəvi zərərə görə kompensasiya tələb edə bilib-bilməyəcəyini bilmək istəyirlər. Xüsusilə azyaşlı uşağın valideynlərdən biri ilə birlikdə ailədən ayrılması vəziyyəti daha da mürəkkəbləşdirir.Bəs həyat yoldaşının başqa şəxslə münasibət qurması və uşağı götürərək evi tərk etməsi Azərbaycan qanunvericiliyinə əsasən hansı məsuliyyət yaradır? Bu davranışa görə cərimə tətbiq oluna bilərmi və zərər çəkdiyini düşünən tərəf məhkəməyə müraciət edə bilərmi?Mövzu ilə...

30 Oktyabr 2026, 08:30