Limon suyu yüksək təzyiq dərmanlarını əvəz edə bilərmi? – Endokrinoloqdan xəbərdarlıq

Yüksək arterial təzyiqdən əziyyət çəkən bəzi insanlar dərman preparatlarından istifadə etmək əvəzinə təbii vasitələrə üstünlük verirlər. Xüsusilə limon suyunun təzyiqi aşağı saldığına dair fikirlər cəmiyyətdə geniş yayılıb. Bəzi şəxslər limon suyu içdikdən sonra özlərini daha yaxşı hiss etdiklərini əsas gətirərək həkimin təyin etdiyi dərmanları qəbul etməyi dayandırırlar. Lakin bu yanaşma sağlamlıq üçün ciddi risklər yarada bilər. Çünki hər hansı qida məhsulunun müəyyən faydalı xüsusiyyətlərə malik olması onun dərman preparatlarını əvəz edə biləcəyi demək deyil.

Endokrinoloq Ayşən Eldar Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, limon suyunun arterial təzyiqə müsbət təsir göstərə biləcəyi ilə bağlı bəzi elmi araşdırmalar mövcud olsa da, onun hipertoniya müalicəsində istifadə olunan dərmanları əvəz etməsinə dair kifayət qədər elmi sübut yoxdur.

Həkimin sözlərinə görə, limon suyunun təzyiqi aşağı saldığına inanaraq dərman qəbulundan imtina edən insanlara tez-tez rast gəlinir. Halbuki yüksək arterial təzyiq uzunmüddətli nəzarət tələb edən sağlamlıq problemidir və onun müalicəsi yalnız müəyyən qidaların istifadəsi ilə məhdudlaşmamalıdır. Təzyiqin normallaşması üçün həkimin təyin etdiyi müalicə planına əməl etmək, həyat tərzində düzgün dəyişikliklər aparmaq və göstəriciləri mütəmadi izləmək vacibdir.

Limonun arterial təzyiqə təsiri ilə bağlı ən çox istinad edilən araşdırmalardan biri Yaponiyada aparılıb. Tədqiqat çərçivəsində 101 qadın beş ay ərzində müşahidə edilib. Araşdırma zamanı limon istehlakı və müntəzəm gəzinti ilə sistolik arterial təzyiqin, yəni yuxarı təzyiq göstəricisinin azalması arasında müəyyən əlaqə aşkar olunub. İlk baxışdan bu nəticə limonun təzyiqi aşağı saldığı fikrini təsdiqləyirmiş kimi görünə bilər. Lakin tədqiqatın nəticələrini qiymətləndirərkən onun məhdudiyyətlərini də nəzərə almaq lazımdır.

Belə ki, həmin araşdırmada təzyiq dərmanları qəbul edən xəstələr iştirak etməyib. Bundan başqa, müşahidə olunan müsbət nəticənin məhz limon istehlakından, yoxsa fiziki aktivliyin, xüsusilə müntəzəm gəzintinin təsirindən qaynaqlandığını tam müəyyənləşdirmək mümkün olmayıb. Bu səbəbdən həmin tədqiqatı limon suyunun hipertoniya müalicəsində effektiv vasitə olduğunu təsdiqləyən elmi sübut kimi təqdim etmək düzgün deyil.

Burada əsas məqam ondan ibarətdir ki, müəyyən qidanın sağlamlığa müsbət təsiri ilə onun xəstəliyin müalicəsində dərmanı əvəz etməsi tamamilə fərqli anlayışlardır. Limon C vitamini və digər faydalı birləşmələrlə zəngindir. Sağlam və balanslı qidalanmanın tərkib hissəsi kimi istifadə edilməsi mümkündür. Lakin limon suyunun müntəzəm qəbulunun yüksək arterial təzyiqi dərmanlar qədər effektiv şəkildə nəzarətdə saxladığı sübut olunmayıb.

Mövzunun digər mühüm tərəfi isə təzyiq dərmanlarının özbaşına dayandırılmasının yarada biləcəyi təhlükələrdir. Niderlandda 77 mindən çox xəstənin məlumatları əsasında aparılmış araşdırmada arterial təzyiq dərmanlarının vaxtından əvvəl dayandırılması ilə ürək-damar fəsadları arasında əlaqə qiymətləndirilib. Tədqiqatın nəticələrinə əsasən, müalicəni erkən dayandıran şəxslərdə infarkt riskinin 15 faiz, insult riskinin isə 28 faiz artdığı bildirilib. Bu göstəricilər yüksək təzyiqin müalicəsinə məsuliyyətsiz yanaşmağın hansı nəticələrə səbəb ola biləcəyini bir daha göstərir.

Yüksək arterial təzyiq çox zaman heç bir aşkar simptom vermədən uzun müddət davam edə bilər. İnsan özünü yaxşı hiss etsə belə, qan təzyiqi normadan yüksək qala bilər. Məhz buna görə də bəzi xəstələr dərman qəbul etdikdən sonra təzyiq göstəricilərinin normallaşmasını sağalma kimi qiymətləndirərək preparatları dayandırırlar. Halbuki təzyiqin normallaşması əksər hallarda müalicənin təsir göstərdiyini bildirir. Dərmanın dayandırılması isə təzyiqin yenidən yüksəlməsinə və ürək-damar sisteminin əlavə risk altında qalmasına səbəb ola bilər.

Həmçinin oxuyun

Bunu edən sürücülər cərimələnəcək - 100 manat və 2 bal

Noyabrın 5-i ilə bağlı rəsmi xəbərdarlıq

Prezidentdən nazirin qayınatası ilə bağlı SƏRƏNCAM

Prezidentin yüksək vəzifə verdiyi şəxs görün KİMİN OĞLUDUR

Hipertoniya nəzarətdə saxlanılmadıqda ürək, beyin, böyrəklər və damarlar zədələnə bilər. Uzun müddət yüksək təzyiq altında işləyən ürəkdə struktur dəyişiklikləri yarana, damarların divarları zədələnə və insult, infarkt, ürək çatışmazlığı kimi ciddi problemlərin yaranma ehtimalı arta bilər. Xüsusilə heç bir şikayəti olmayan insanların da mütəmadi təzyiq ölçməsi və həkim müayinəsindən keçməsi vacibdir.

Bəs limon suyu ümumiyyətlə qəbul edilməməlidirmi? Xeyr. Limon sağlam qidalanmanın bir hissəsi kimi istifadə oluna bilər. Onu suya əlavə etmək, salatlarda və digər qidalarda istifadə etmək mümkündür. Lakin limonun faydalı xüsusiyyətlərini hipertoniya müalicəsi ilə eyniləşdirmək olmaz. Eyni zamanda limon suyuna həddindən artıq şəkər əlavə edilməsi də sağlam qidalanma baxımından məqsədəuyğun deyil.

Yüksək arterial təzyiqin idarə olunmasında dərman müalicəsi ilə yanaşı, həyat tərzi də mühüm rol oynayır. Duz qəbulunun məhdudlaşdırılması, tərəvəz və meyvələrlə zəngin qidalanma, artıq çəkinin azaldılması, müntəzəm fiziki aktivlik, siqaretdən uzaq durmaq və yuxu rejiminə diqqət yetirmək təzyiqin nəzarətdə saxlanmasına kömək edə bilər. Lakin bu tədbirlər də həkimin təyin etdiyi dərman müalicəsinin özbaşına dayandırılması üçün əsas deyil.

Hər bir xəstənin müalicə ehtiyacı fərqlidir. Bəzi hallarda təzyiq göstəricilərində davamlı yaxşılaşma müşahidə olunduqda dərmanın dozasına yenidən baxılması mümkün ola bilər. Ancaq belə qərarı yalnız xəstənin vəziyyətini, yanaşı xəstəliklərini və müayinələrin nəticələrini qiymətləndirən həkim verməlidir. Dərmanın dozasını azaltmaq, preparatı dəyişmək və ya müalicəni tamamilə dayandırmaq xəstənin öz qərarı ilə həyata keçirilməməlidir.

Beləliklə, limon suyu zərərli məhsul deyil və düzgün qidalanma çərçivəsində istifadə oluna bilər. Ancaq onun arterial təzyiqi müalicə edən preparatları əvəz etdiyini təsdiqləyən yetərli elmi sübut yoxdur. Yüksək təzyiqdən əziyyət çəkən şəxslər təbii vasitələrə güvənərək dərman qəbulunu dayandırmamalı, müalicə ilə bağlı bütün dəyişiklikləri həkimlə razılaşdırmalıdırlar. Unutmaq olmaz ki, limon dərman müalicəsinin yanında qida rasionunda yer ala bilər, amma onun yerini tuta bilməz.

Əli