Hansı baş ağrıları uşaqlarda təhlükə əlaməti sayılır? Nevroloq AÇIQLADI

Uşaqların baş ağrısından şikayət etməsi bir çox valideyn tərəfindən bəzən ciddi qəbul olunmur. Xüsusilə azyaşlı uşaqlarla bağlı belə bir fikir formalaşıb ki, baş ağrısı daha çox böyüklərdə rast gəlinən problemdir və uşaqların bu cür şikayətləri ya yorğunluqdan, ya da adi narahatlıqdan qaynaqlanır. Halbuki baş ağrısı uşaqlarda da kifayət qədər rast gəlinən şikayətlərdən biridir və bəzi hallarda ciddi sağlamlıq problemlərinin ilkin əlaməti ola bilər. Buna görə də valideynlər uşağın baş ağrısı şikayətinə laqeyd yanaşmamalı, xüsusilə ağrı təkrarlanırsa və ya digər əlamətlərlə müşayiət olunursa, mütləq həkimə müraciət etməlidirlər.

Həkim-nevroloq Elşən Qarayev Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, baş ağrısı yalnız böyüklərə xas problem deyil, bu şikayət uşaqlıq dövrünün müxtəlif yaş mərhələlərində də müşahidə olunur. Onun sözlərinə görə, valideynlər arasında uşaqların baş ağrısı ilə bağlı yanlış təsəvvürlər mövcuddur. Bəzən ana və atalar uşağın bu şikayətini ciddi qəbul etmir, onun yaşını əsas gətirərək baş ağrısının mümkün olmadığını düşünürlər. Lakin bu yanaşma düzgün deyil. Baş ağrısı hər yaşda meydana çıxa bilər və uşaqlarda bu problemin səbəblərinin araşdırılması xüsusi əhəmiyyət daşıyır.

Nevroloq qeyd edib ki, xüsusilə kiçik yaşlı uşaqlarda baş ağrısının müəyyən edilməsi və qiymətləndirilməsi bir qədər çətin ola bilər. Məsələn, 5 yaşdan aşağı uşaqlar ağrının harada olduğunu, necə hiss edildiyini və nə qədər davam etdiyini böyüklər kimi izah etməkdə çətinlik çəkirlər. Onlar bəzən ağrı hissini sözlə ifadə edə bilmədikləri üçün narahatlıqlarını davranışları ilə göstərirlər. Bu səbəbdən valideynlər uşağın gündəlik davranışlarında baş verən dəyişikliklərə diqqət yetirməlidirlər.

Elşən Qarayevin sözlərinə görə, azyaşlı uşaq əvvəlki kimi oyun oynamırsa, gündəlik məşğuliyyətlərə marağı azalırsa, tez-tez ağlayırsa, işıqdan və səs-küydən narahat olursa, iştahında dəyişiklik yaranırsa və ümumi halsızlıq müşahidə edilirsə, bu əlamətlər diqqətlə qiymətləndirilməlidir. Bəzi uşaqlar başını tutmaqla, gözlərini yummaqla və ya sakit, qaranlıq yerdə uzanmağa çalışmaqla narahatlıqlarını ifadə edə bilərlər. Hər bir belə davranışın mütləq baş ağrısı demək olmadığını vurğulayan həkim, valideynlərin bu dəyişiklikləri ümumi vəziyyətlə birlikdə dəyərləndirməsinin vacibliyini bildirib.

Nevroloq diqqətə çatdırıb ki, baş ağrılarının səbəbləri çox müxtəlifdir. Tibbdə baş ağrıları əsasən iki böyük qrupa – birincili və ikincili baş ağrılarına bölünür. Birincili baş ağrıları zamanı ağrı ayrıca bir xəstəlik və ya pozuntu kimi meydana çıxır, yəni onun arxasında başqa bir xəstəlik dayanması mütləq deyil. İkincili baş ağrıları isə orqanizmdə mövcud olan digər xəstəlik və ya sağlamlıq probleminin əlaməti kimi ortaya çıxır.

Onun sözlərinə görə, baş ağrısının 150-dən artıq mümkün səbəbi təsvir olunur. Bu səbəblər arasında həm nisbətən yüngül və müvəqqəti vəziyyətlər, həm də ciddi tibbi problemlər var. Məhz buna görə də uşağın baş ağrısının səbəbini yalnız şikayətin özünə əsaslanaraq müəyyənləşdirmək mümkün deyil. Ağrının xarakteri, nə qədər davam etməsi, hansı vaxtlarda yaranması, hansı hallarda güclənməsi və əlavə simptomlarla müşayiət olunub-olunmaması araşdırılmalıdır.İkincili baş ağrıları müxtəlif xəstəliklərin fonunda meydana çıxa bilər. Məsələn, sinusit, qulaq infeksiyaları və diş problemləri uşaqlarda baş ağrısına səbəb ola bilər. Bundan başqa, bəzi nevroloji və neyrocərrahi problemlər, o cümlədən hidrosefaliya, beyin qanaması, beyin şişləri və mərkəzi sinir sisteminin infeksiyaları da baş ağrısı ilə özünü göstərə bilər. Meningit və ensefalit kimi xəstəliklər xüsusilə diqqət tələb edir. Çünki bu infeksiyalar yalnız baş ağrısı ilə deyil, hərarət, qusma, halsızlıq, şüur və davranış dəyişiklikləri kimi əlamətlərlə də müşayiət oluna bilər.

Həmçinin oxuyun

Noyabrın pensiyaları BU TARİXDƏ ÖDƏNİLƏCƏK

SON DƏQİQƏ! Qəfil vəfat etdi

Şəmsi Vəfadar: "Ey Sevgili Bayrağım!"

Əli Nağıyevin doğum günüdür

Həkim bildirib ki, belə hallarda baş ağrısı əsas xəstəlik deyil, orqanizmdə gedən patoloji prosesin əlamətlərindən biri olur. Buna görə də yalnız ağrını aradan qaldırmağa çalışmaq kifayət etmir. Əsas məqsəd ağrının hansı səbəbdən yarandığını müəyyənləşdirmək və həmin problemə uyğun müalicə aparmaqdır. Xüsusilə baş ağrısı ilə yanaşı uşağın ümumi vəziyyətində nəzərəçarpan dəyişikliklər varsa, valideynlər vaxt itirmədən tibbi yardım almalıdırlar.Birincili baş ağrıları arasında isə uşaqlarda daha çox miqren və gərginlik tipli baş ağrılarına rast gəlinir. Elşən Qarayev qeyd edib ki, bu problemlər yalnız böyüklərdə müşahidə olunmur, uşaqlarda da ortaya çıxa bilər. Miqren zamanı baş ağrısı ilə yanaşı ürəkbulanma, qusma, işığa və səsə həssaslıq kimi əlamətlər yarana bilər. Uşaqlarda miqrenin xüsusiyyətləri böyüklərdən müəyyən qədər fərqlənə bilər. Ağrı bəzən başın hər iki tərəfində hiss olunur və tutmaların müddəti də yaşa görə dəyişə bilər.Gərginlik tipli baş ağrıları isə çox vaxt başın sıxılması, təzyiq altında qalması və ya ətrafına halqa keçirilmiş kimi hisslə xarakterizə olunur. Yorğunluq, yuxu rejiminin pozulması, emosional gərginlik və gündəlik stress bu tip ağrıların yaranmasına və ya güclənməsinə təsir göstərə bilər. Bununla belə, uşağın baş ağrısını birbaşa stresslə əlaqələndirmək və digər səbəbləri araşdırmadan nəticəyə gəlmək düzgün deyil.

Nevroloqun sözlərinə görə, valideynlər uşağın baş ağrısı şikayətini izləyərkən ağrının hansı vaxtlarda yarandığına, nə qədər davam etdiyinə, fiziki fəaliyyətlə əlaqəsinə və yuxudan oyadıb-oyatmadığına diqqət etməlidirlər. Xüsusilə səhərlər daha güclü olan və getdikcə artan baş ağrıları, təkrarlanan qusma, görmə pozuntuları, tarazlığın itməsi, qıcolma, huşda dəyişiklik və ətraflarda zəiflik kimi əlamətlər ciddi qiymətləndirilməlidir. Baş ağrısı qəfil və çox şiddətli başlayırsa, yaxud hərarət və boyun sərtliyi ilə müşayiət olunursa, təcili tibbi yardım tələb oluna bilər.

Həkimlər belə hallarda uşağın müayinəsini apararaq ehtiyacdan asılı olaraq əlavə müayinələr təyin edirlər. Lakin hər baş ağrısı zamanı kompüter tomoqrafiyası və ya maqnit-rezonans tomoqrafiyasına ehtiyac olmur. Müayinə və müalicə planı uşağın yaşına, şikayətlərinə, nevroloji vəziyyətinə və həkimin klinik qiymətləndirməsinə əsasən müəyyənləşdirilməlidir. Valideynlərin özbaşına ağrıkəsici dərman verməsi və ya uşağın tez-tez baş ağrısını adi hal kimi qəbul etməsi də arzuolunan deyil.

Beləliklə, uşaqlarda baş ağrısı sadəcə yorğunluq və ya keçici narahatlıq kimi qiymətləndirilməməlidir. Bu şikayətin arxasında miqren və gərginlik tipli ağrılardan tutmuş, müxtəlif infeksion və nevroloji xəstəliklərə qədər fərqli səbəblər dayana bilər. Əsas məsələ ağrının səbəbini vaxtında müəyyənləşdirmək, təhlükəli əlamətləri nəzərdən qaçırmamaq və düzgün müalicəyə başlamaqdır. Valideynlər unutmamalıdırlar ki, uşaq baş ağrısından şikayət edirsə, onun bu sözlərini ciddi qəbul etmək və vəziyyəti mütəxəssisə qiymətləndirmək ən doğru addımdır.

Yeganə