Diş implantı xərçəng yarada bilərmi? Stomatoloq-cərrahdan açıqlama

Diş itkisi yaşayan insanların bir çoxu həm estetik görünüşü bərpa etmək, həm də rahat çeynəmə funksiyasını təmin etmək üçün implant müalicəsinə üstünlük verir. Müasir stomatologiyada geniş tətbiq olunan bu üsul itirilmiş dişin yerini süni diş kökü və onun üzərinə yerləşdirilən protezlə əvəz etməyə imkan verir. Bununla belə, implant qoydurmaq istəyən pasiyentləri düşündürən əsas məsələlərdən biri prosedurun uzunmüddətli təhlükəsizliyi ilə bağlıdır. Xüsusilə, implantın çənə sümüyündə qalmasının gələcəkdə ciddi xəstəliklərə, o cümlədən onkoloji problemlərə səbəb olub-olmayacağı barədə suallar yaranır.Bəzi insanlar implantın sümük daxilində yerləşdirilməsini riskli hesab edir, bəziləri isə illərlə orqanizmdə qalan süni materialın sağlamlığa təsirindən narahat olur. Digər tərəfdən, implant müalicəsindən sonra ağrı, şişkinlik və ya implant ətrafında iltihab yarandıqda bu əlamətlərin nə ilə əlaqəli olduğunu müəyyənləşdirmək də vacibdir. Mütəxəssislər bildirirlər ki, implantın mümkün fəsadlarını və risklərini düzgün anlamaq üçün normal sağalma prosesi ilə tibbi müdaxilə tələb edən vəziyyətləri bir-birindən ayırmaq lazımdır.

Stomatoloq-cərrah İkram Sadıqov Citypost.az-a açıqlamasında diş implantlarının təhlükəsizliyi, onların onkoloji xəstəliklərlə əlaqəsi və implant müalicəsi zamanı yarana biləcək fəsadlar barədə danışıb.

Həkimin sözlərinə görə, implant müalicəsi uzun illərdir dünya stomatologiyasında tətbiq olunur və diş itkisi zamanı istifadə edilən əsas bərpa üsullarından birinə çevrilib. İmplantın məqsədi itirilmiş dişin kökünü əvəz etmək və sonradan onun üzərinə süni diş yerləşdirməklə çeynəmə funksiyasını və estetik görünüşü bərpa etməkdir. Bunun üçün adətən titan və ya uyğun tibbi materiallardan hazırlanan implant çənə sümüyünə yerləşdirilir. Sonrakı mərhələdə implantın sümük toxuması ilə birləşməsi, yəni osteointeqrasiya prosesi gözlənilir.

İkram Sadıqov qeyd edib ki, implantın çənə sümüyünə yerləşdirilməsi ilə bağlı pasiyentlərin ən çox narahat olduğu məsələlərdən biri xərçəng riskidir. Onun sözlərinə görə, implantın onkoloji xəstəliyə səbəb ola biləcəyi barədə narahatlıqlar pasiyentlər tərəfindən tez-tez dilə gətirilir. Bununla belə, mövcud elmi məlumatlar əsasında adi diş implantlarının xərçəng yaratdığı təsdiqlənmiş ümumi bir risk kimi qəbul edilmir. İmplant müalicəsi geniş istifadə olunan və təhlükəsizliyi çoxsaylı tədqiqatlarda araşdırılan prosedurdur.

Həkim bildirib ki, implantın uzun müddət sümük daxilində qalması öz-özlüyündə onun xərçəngə səbəb olacağı anlamına gəlmir. Lakin bu, implant müalicəsinin bütün mümkün risklərdən tamamilə azad olduğu demək də deyil. Hər bir cərrahi müdaxilədə olduğu kimi, implant yerləşdirilməsi zamanı və sonrakı dövrdə də müəyyən fəsadlar yarana bilər. Bu fəsadların əksəriyyəti implantın ətrafındakı toxumaların vəziyyəti, ağız boşluğunun gigiyenası, sümüyün xüsusiyyətləri və sağalma prosesi ilə əlaqədardır.

Stomatoloq-cərrahın sözlərinə görə, implant müalicəsində qarşılaşılan əsas problemlərdən biri peri-implantitdir. Bu, implantın ətrafındakı toxumalarda iltihabın yaranması və proses irəlilədikdə implantı dəstəkləyən sümük toxumasının itirilməsi ilə xarakterizə olunur. Peri-implantit vaxtında aşkarlanmadıqda implantın sabitliyinə mənfi təsir göstərə və bəzi hallarda onun itirilməsinə gətirib çıxara bilər.

İkram Sadıqov qeyd edib ki, implant ətrafında iltihabın yaranmasına ağız boşluğunun gigiyenasına kifayət qədər diqqət yetirilməməsi, bakterial ərpin toplanması, əvvəlcədən mövcud olan diş əti xəstəlikləri və digər risk faktorları təsir göstərə bilər. Siqaret çəkmək, şəkərli diabetin nəzarətsiz olması və bəzi fərdi xüsusiyyətlər də implant ətrafı toxumaların sağlamlığına mənfi təsir göstərə bilər. Buna görə də implant qoyulduqdan sonra müalicə başa çatmış hesab edilməməli, ağız boşluğunun gigiyenası qorunmalı və stomatoloqun tövsiyələrinə əməl olunmalıdır.

Həkimin diqqətə çatdırdığı digər məsələ implantın sümük toxuması ilə birləşməməsidir. Osteointeqrasiya uğurla baş vermədikdə implant kifayət qədər sabit olmaya və gözlənilən funksiyanı yerinə yetirə bilməyə bilər. Belə vəziyyət müxtəlif səbəblərdən yarana bilər. Sümüyün keyfiyyəti və həcmi, əməliyyat zamanı yaranan şərait, sağalma prosesinə təsir edən amillər və pasiyentin ümumi sağlamlıq vəziyyəti nəticəyə təsir göstərə bilər.

Həmçinin oxuyun

Nazirlər Kabinetindən müəllimlərlə BAĞLI QƏRAR

SON DƏQİQƏ! Vəzifədən gedir

Məhkəmədən Ramiz Mehdiyevlə bağlı QƏRAR

Maşın sürən hər kəs BU XƏBƏRİ OXUSUN!

İkram Sadıqovun sözlərinə görə, implantın sümükdə sabitləşmədiyi və ya sonradan ciddi problem yarandığı hallarda stomatoloq vəziyyəti qiymətləndirərək müvafiq müalicə planı müəyyənləşdirir. Bəzi hallarda implantın çıxarılması, iltihabın müalicəsi, toxumaların sağalmasının gözlənilməsi və uyğun şərait yarandıqdan sonra yeni implantın yerləşdirilməsi mümkün olur. Lakin hər pasiyentdə eyni yanaşmanın tətbiq edilməsi düzgün deyil. Qərar problemin səbəbindən, sümüyün vəziyyətindən və digər klinik göstəricilərdən asılıdır.

Həkim vurğulayıb ki, implantla bağlı fəsad yarandıqda əsas məqsəd problemi vaxtında müəyyənləşdirmək və daha ciddi nəticələrin qarşısını almaqdır. İmplantın ətrafında davamlı ağrı, şişkinlik, qanama, irinli ifrazat və ya implantın hərəkət etməsi kimi əlamətlər müşahidə olunarsa, pasiyent stomatoloqa müraciət etməlidir. Bu simptomları gözardı etmək və yalnız ağrıkəsici qəbul etməklə kifayətlənmək problemin ağırlaşmasına səbəb ola bilər.

Diş implantlarının onkoloji xəstəliklərlə əlaqəsi məsələsinə gəldikdə isə İkram Sadıqovun fikrincə, pasiyentlərin narahatlığını elmi məlumatlar əsasında qiymətləndirmək vacibdir. Hazırkı elmi sübutlar adi diş implantlarının ümumilikdə xərçəngə səbəb olduğunu göstərmir. Bununla belə, ağız boşluğunda uzun müddət sağalmayan yara, izah olunmayan şişkinlik, toxumalarda davamlı dəyişiklik və ya digər qeyri-adi əlamətlər yarandıqda bunları avtomatik olaraq implantla əlaqələndirmək və ya əhəmiyyətsiz saymaq olmaz. Belə hallarda səbəbin müəyyənləşdirilməsi üçün müayinə aparılmalıdır.

Stomatoloq-cərrah əlavə edib ki, implant müalicəsinin uğurlu nəticəsi yalnız düzgün əməliyyatdan deyil, pasiyentin sonrakı qaydalara əməl etməsindən də asılıdır. İmplantın ətrafının gündəlik təmizlənməsi, diş əti sağlamlığının qorunması və mütəmadi stomatoloji müayinələr uzunmüddətli nəticə baxımından mühüm rol oynayır. Pasiyentlər implantın təbii diş kimi çürümədiyini nəzərə alaraq ona daha az qulluq etməli olduqlarını düşünməməlidirlər. İmplantın özü çürüməsə də, onun ətrafındakı diş əti və sümük toxumasında xəstəliklər yarana bilər.

Həkimin sözlərinə görə, implant qoyulmazdan əvvəl də pasiyentin ağız boşluğunun vəziyyəti diqqətlə qiymətləndirilməlidir. Diş əti xəstəlikləri, sümük toxumasının kifayət qədər olmaması və nəzarətsiz xroniki xəstəliklər kimi amillər əvvəlcədən müəyyənləşdirilməli, lazım gəldikdə müalicə aparılmalıdır. İmplantın növü, yerləşdirilmə üsulu və müalicə planı pasiyentin fərdi xüsusiyyətlərinə uyğun seçilməlidir. Bu yanaşma fəsad ehtimalının azaldılmasına və implantın uzun müddət funksional qalmasına kömək edə bilər.

Beləliklə, diş implantlarının xərçəng yaratdığına dair təsdiqlənmiş ümumi elmi nəticə yoxdur. Bununla yanaşı, implant müalicəsi də hər bir tibbi prosedur kimi müəyyən risklər daşıyır. Peri-implantit, implantın sümük toxuması ilə birləşməməsi və digər fəsadlar vaxtında aşkarlanmalı və uyğun şəkildə müalicə edilməlidir. İmplant qoydurmaq istəyən şəxslər qərar verməzdən əvvəl stomatoloqla ətraflı məsləhətləşməli, mövcud risklər barədə məlumat almalı və prosedurdan sonra mütəmadi nəzarətdə qalmalıdırlar.

Yusif