Sənədsiz tikilən ev boşanma zamanı necə bölünür? – Hüquqi prosedur necə həyata keçirilir?
Hüquq 06 Noyabr 2026, 11:40
314
Ailə münasibətlərinə xitam verilərkən ər-arvad arasında yaranan əmlak mübahisələri bəzən daha mürəkkəb xarakter alır. Xüsusilə nikah dövründə inşa edilmiş, lakin mülkiyyət hüququ dövlət qeydiyyatına alınmamış evlərin boşanma zamanı necə bölünməsi tərəflər üçün ciddi suallar yaradır. Belə vəziyyətlərdə bir çoxları düşünür ki, əmlakın rəsmi sənədinin olmaması onun bölünməsini mümkünsüz edir. Halbuki sənədsiz əmlakla bağlı mübahisələrdə də tərəflərin çəkdiyi xərclər, tikintiyə sərf olunan vəsait və əmlakın faktiki dəyəri hüquqi baxımdan əhəmiyyət daşıya bilər.
Hüquqşünas Lamiyə Tahirova Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, nikah dövründə tikilmiş, lakin müvafiq sənədləri olmayan evlərin bölünməsi zamanı ilk növbədə həmin əmlaka sərf edilən vəsait və onun faktiki dəyəri müəyyənləşdirilməlidir. Bu zaman əmlakın qiymətləndirilməsi üçün mütəxəssis rəyinə müraciət oluna bilər.
Onun sözlərinə görə, tərəflər birgə yaşayış dövründə sənədsiz ev tikiblərsə və nikah pozulduqdan sonra həmin əmlakın bölünməsi ilə bağlı mübahisə yaranıbsa, məsələyə yalnız evin kimin adına rəsmiləşdirilməsi prizmasından yanaşmaq düzgün deyil. Çünki əmlakın tikintisinə ər və arvadın hər ikisi maddi vəsait sərf etmiş, əmək qoymuş və ailənin ümumi büdcəsindən istifadə etmiş ola bilər. Bu baxımdan, tərəflərin tikintidə iştirakının və əmlakın yaradılmasına verdiyi töhfənin müəyyənləşdirilməsi mühüm əhəmiyyət daşıyır.
Lamiyə Tahirova qeyd edib ki, belə hallarda mübahisəli əmlakın dəyəri müvafiq mütəxəssis və ya ekspert qiymətləndirməsi əsasında müəyyən edilə bilər. Qiymətləndirmə zamanı tikilinin mövcud vəziyyəti, sahəsi, istifadə olunan materiallar, tikintiyə sərf edilən vəsait, yerləşdiyi ərazi və bazar şərtləri nəzərə alınır. Nəticədə əmlakın real və ya bazar dəyəri barədə rəy əldə edilir. Bu rəy isə məhkəmədə mübahisənin araşdırılması zamanı əhəmiyyətli sübutlardan biri kimi çıxış edə bilər.
Məsələn, ər və arvad nikah dövründə birgə vəsait hesabına sənədsiz ev tikiblərsə və həmin tikilinin müəyyən edilmiş bazar dəyəri 50 min manatdırsa, tərəflər arasında əmlakla bağlı hüquqi mübahisə yaranarkən bu məbləğ nəzərə alına bilər. Əgər hər iki tərəfin bərabər pay hüququ müəyyən edilərsə, onların hər birinin payı 25 min manat təşkil edə bilər. Lakin bu, bütün hallarda avtomatik olaraq belə bölgü aparılacağı demək deyil. Tərəflərin əmlakın yaradılmasında iştirakı, vəsaitin mənbəyi, nikah müqaviləsinin olub-olmaması və digər hüquqi hallar ayrıca qiymətləndirilməlidir.
Burada diqqət yetirilməli əsas məqamlardan biri də evin sənədsiz olması ilə bağlıdır. Belə tikilinin hüquqi statusu, tikintinin qanuniliyinin vəziyyəti, torpaq sahəsinin kimə məxsus olması və tikiliyə dair hər hansı hüququn dövlət qeydiyyatına alınıb-alınmaması araşdırılmalıdır. Çünki sənədsiz tikiliyə münasibətdə birbaşa mülkiyyət hüququnun tanınması və onun ər-arvadın ümumi əmlakı kimi bölünməsi hər zaman eyni hüquqi nəticəni doğurmur. Əmlakın yerləşdiyi torpaq sahəsinin hüquqi statusu da bu məsələdə xüsusi əhəmiyyət daşıyır.
Həmçinin oxuyun
Bundan başqa, tərəflərin tikintiyə sərf etdikləri vəsaiti təsdiq edən sübutların mövcudluğu da vacibdir. Tikinti materiallarının alınmasına dair qəbzlər, bank köçürmələri, ödəniş sənədləri, tikinti işlərini həyata keçirən şəxslərlə bağlı məlumatlar və digər sübutlar məhkəmənin qərar qəbul etməsinə təsir göstərə bilər. Həmçinin tərəflərin tikintidə şəxsi əməyinin olub-olmaması və ailənin ümumi büdcəsindən nə qədər vəsait ayrılması da araşdırıla bilər.
Bəzi hallarda evin faktiki bölünməsi mümkün olmadıqda tərəflərdən birinin əmlakı saxlaması, digərinə isə müəyyən edilmiş payına uyğun kompensasiya ödənilməsi məsələsi gündəmə gələ bilər. Bu zaman kompensasiyanın məbləği əmlakın qiymətləndirilmiş dəyəri və tərəflərin hüquqi payları əsasında müəyyən olunur.
Beləliklə, nikah dövründə tikilmiş sənədsiz evin boşanma zamanı bölünməsi məsələsində təkcə rəsmi sənədin olub-olmaması deyil, həm də tikilinin hüquqi statusu, yaradılmasına sərf edilən vəsait, tərəflərin iştirak payı və əmlakın bazar dəyəri əsas götürülür. Bu səbəbdən belə mübahisələrdə əmlakın mütəxəssis tərəfindən qiymətləndirilməsi, çəkilmiş xərclərin sənədlərlə təsdiqlənməsi və hüquqi vəziyyətin dəqiqləşdirilməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır.
Yeganə
Birgə yaşayış dövründə götürülən kredit boşanma zamanı ər-arvad arasında bölünə bilərmi?
Ailə münasibətlərinə xitam verilməsi zamanı tərəflər arasında yaranan əsas mübahisələrdən biri də nikah dövründə əldə edilmiş əmlakın və götürülmüş borc öhdəliklərinin necə bölüşdürülməsidir. Xüsusilə ər və ya arvaddan birinin birgə yaşayış dövründə bankdan kredit götürməsi, lakin sonradan boşanma baş verdikdə həmin borcun digər tərəflə bölüşdürülməsini tələb etməsi hüquqi baxımdan bir sıra suallar yaradır. Bu zaman ən çox maraq doğuran məsələlərdən biri kreditin yalnız bir tərəfin adına rəsmiləşdirilməsinə baxmayaraq, digər həyat yoldaşının da həmin borca görə məsuliyyət daşıyıb-daşımamasıdır.Vəkil Əminə İsmayılzadə Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, nikah dövründə götürülən hər bir kredit avtomatik olaraq ər-arvadın ümumi borcu hesab edilmir. Belə hallarda əsas məsələ...
06 Noyabr 2026, 10:40
Bunu edən sürücülər cərimələnəcək - 100 manat və 2 bal
Azərbaycanda avtomobil idarə edən sürücülərin böyük əksəriyyəti əsas yol hərəkəti qaydalarını — sürət həddini aşmamağı, qırmızı işıqda keçməməyi və təhlükəsizlik kəmərini bağlamağı yaxşı bilir. Lakin elə situasiyalar var ki, sürücülər adət etdikləri vərdişlərin və ya kiçik ehtiyatsızlıqların cərimə ilə nəticələndiyindən xəbərsiz olurlar. Yol hərəkəti haqqında qanunvericilikdə nəzərdə tutulmuş bu xırda detal kimi görünən qaydalar, əslində həm büdcənizə, həm də sürücülük balınıza ciddi təsir göstərə bilər.CityPost.az sükan arxasında tez-tez qarşılaşdığımız və cəriməyə səbəb olan həmin situasiyaları təqdim edir:Pəncərədən atılan kiçik bir zibilin baha başa gəlməsi Hərəkətdə olarkən və ya işıqforda gözləyərkən pəncərədən siqaret kötüyü, tullantı və ya salfet atmaq sadəcə mədəniyyətsizlik deyil,...
05 Noyabr 2026, 13:56
Ana vəfat etdikdən sonra ev övladlarından hansına qalır? – Bacı və qardaşın da vərəsəlik hüququ varmı?
Valideyn vəfat etdikdən sonra onun adına olan evin övladlardan birinin adına rəsmiləşdirilməsi zamanı digər ailə üzvlərinin vərəsəlik hüququ ilə bağlı suallar yaranır. Xüsusilə mərhum valideynin evində övladlarından yalnız biri yaşayıb qeydiyyatda olduqda, digər bacı və qardaşların həmin əmlakdan pay tələb edib-etməyəcəyi müzakirə mövzusuna çevrilir. Bəzi hallarda isə evdə yaşayan övladın həyat yoldaşının da vəfat etməsi vərəsəlik məsələsini daha da mürəkkəbləşdirir. Bəs ana vəfat etdikdən sonra onun adına olan evdə yaşayan övlad mənzili öz adına keçirə bilərmi? Digər bacı və qardaşların həmin evə münasibətdə miras payı qalırmı?Vəkil Samir Süleymanov Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, ananın vəfatından sonra onun mülkiyyətində olan ev üzrə...
05 Noyabr 2026, 10:30
Evdə üç ildən artıq qeydiyyatda olan şəxsin razılığı olmadan mənzil satıla bilər? – Vəkildən AÇIQLAMA
Bəzi vətəndaşlar uzun müddət yaşadıqları və ya qeydiyyatda olduqları evin gələcəkdə satılması zamanı onların razılığının tələb olunub-olunmayacağı ilə maraqlanırlar. Xüsusilə bir mənzildə üç ildən artıq qeydiyyatda olan şəxslər həmin ünvanda qeydiyyat müddətinin onlara müəyyən mülkiyyət və ya satışa müdaxilə hüququ verib-vermədiyini aydınlaşdırmağa çalışırlar. Bəs evdə uzun müddət qeydiyyatda olmaq həmin mənzilin satılması zamanı şəxsin razılığını zəruri edirmi? Ev sahibi mənzili başqa şəxsə satmaq və ya bağışlamaq istədikdə qeydiyyatda olanların hüquqları necə qorunur?Vəkil Əli Qəmbərov Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, şəxsin hər hansı mənzildə qeydiyyatda olma müddəti onun həmin əmlak üzərində mülkiyyət hüququ əldə etməsi demək deyil. Onun sözlərinə görə, vətəndaşın evdə...
05 Noyabr 2026, 09:30
Bank borcuna görə məhkəməsiz əmlaka həbs qoyula bilər? – Vəkildən AÇIQLAMA
Bank qarşısında kredit və ya digər maliyyə öhdəliyi olan şəxslər bəzən ödənişləri gecikdirdikdə məsələni yalnız bankın xəbərdarlıqları və məhkəmə müraciəti ilə məhdudlaşan proses kimi qiymətləndirirlər. Lakin qanunvericilikdə borcun tutulması ilə bağlı məhkəmədənkənar mexanizmlər də nəzərdə tutulub. Belə hallardan biri notarius tərəfindən aparılan icra qeydi institutudur. Bu mexanizm müəyyən şərtlər daxilində kreditorun məhkəməyə müraciət etmədən borcun tutulması prosesinə başlamasına imkan yarada bilər. Bəs notariusun icra qeydi nə deməkdir, bu sənəd əsasında borclunun əmlakına yönəlmək mümkündürmü və vətəndaşlar belə hallarla qarşılaşmamaq üçün nələrə diqqət etməlidirlər?Vəkil Lamiyə Tahirova Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, borclunun bank və ya digər kreditor qarşısında öhdəliyini vaxtında yerinə yetirməməsi...
05 Noyabr 2026, 08:30
Ana evini oğluna bağışlasa, qızları buna etiraz edə bilərmi? – Vəkildən hüquqi izah
Ailə daxilində miras və daşınmaz əmlakla bağlı mübahisələrə tez-tez rast gəlinir. Xüsusilə valideynin mülkiyyətində olan evin övladlardan yalnız birinə qalmasını istəməsi digər övladlar arasında suallar yaradır. Məsələn, ev ananın adınadır, onun iki qızı və bir oğlu var. Ana istəyir ki, vəfatından sonra ev yalnız oğluna qalsın. Lakin qızları bu qərarla razılaşmır və onların həmin evdə yaşayış yeri üzrə qeydiyyatda olduğu bildirilir. Belə olan halda ana evi sağlığında oğluna bağışlaya bilərmi? Qızların qeydiyyatda olması bağışlama müqaviləsinə mane ola bilərmi? Bəs ana vəsiyyət etsə, ev tamamilə oğluna qalacaqmı?Vəkil Mədinə Leqayeva Citypost.az-a açıqlamasında bildirib ki, bu məsələdə ilk növbədə daşınmaz əmlakın hüquqi statusu,...
04 Noyabr 2026, 11:40